Δισεκατομμύρια άνθρωποι παρακολούθησαν τον χθεσινοβραδινό τελικό του Μουντιάλ σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της Γης. Εκτός από την απόλαυση του ποδοσφαίρου αυτοί που το παρακολούθησαν σε παρέες είχαν ένα έξτρα μπόνους για την ψυχική τους υγεία: παρήγαγαν υψηλότερα επίπεδα ωκυτοκίνης και οι ρυθμοί της καρδιάς τους συγχρονίστηκαν καλύτερα!
Αυτό προκύπτει από έρευνα που διεξήγαγε ομάδα του Πανεπιστημίου της Τσουκούμπα στην Ιαπωνία δείχνει ότι η παρακολούθηση ζωντανών αθλητικών αγώνων μαζί με άλλους ανθρώπους μπορεί να αυξήσει τα επίπεδα ενδογενούς ωκυτοκίνης — δηλαδή της ωκυτοκίνης που παράγεται φυσικά στο σώμα — και να ενισχύσει βιολογικούς δείκτες που σχετίζονται με την κοινωνική σύνδεση.
Η ωκυτοκίνη, γνωστή και ως «ορμόνη της αγάπης», διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην ενσυναίσθηση, την εμπιστοσύνη, την τρυφερότητα και γενικότερα στη δημιουργία κοινωνικών δεσμών. Αν και προηγούμενες μελέτες έχουν δείξει ότι η χορήγηση ωκυτοκίνης μέσω ρινικού σπρέι μπορεί να επηρεάσει σε μικρό έως μέτριο βαθμό τις εμπειρίες κοινωνικής σύνδεσης, οι επιστήμονες αναζητούν πλέον φυσικούς τρόπους ενίσχυσης της παραγωγής της από τον ίδιο τον οργανισμό.
Η νέα μελέτη δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Translational Psychiatry.
«Η εργασία μας ξεκίνησε από ένα απλό ερώτημα: Πόση άμεση αλληλεπίδραση χρειάζονται οι άνθρωποι για να αισθανθούν συνδεδεμένοι;» δήλωσε ο Takashi Matsui, πρώτος συγγραφέας της μελέτης.
«Ως αθλητής του τζούντο, εμπνεύστηκα από τις αρχές του “Seiryoku-Zenyo” — την καλύτερη αξιοποίηση της σωματικής και ψυχικής ενέργειας — και του “Jita-Kyoei” — την αμοιβαία ευημερία και το όφελος. Μαζί, αυτές οι αρχές αντιμετωπίζουν τον αθλητισμό όχι μόνο ως μέσο προσωπικής ανάπτυξης αλλά και ως τρόπο προώθησης της ενότητας, της ενσυναίσθησης και του αμοιβαίου οφέλους».
Η μελέτη σε πραγματικές συνθήκες αγώνα
Οι ερευνητές εξέτασαν 60 θεατές που παρακολούθησαν δύο αγώνες πανεπιστημιακού μπάσκετ στο Πανεπιστήμιο της Τσουκούμπα. Στόχος τους ήταν να καταγράψουν πώς μεταβάλλονταν οι ορμονικές, καρδιαγγειακές και ψυχολογικές αντιδράσεις κατά τη διάρκεια μιας κοινής αθλητικής εμπειρίας.
Πριν από τον αγώνα, στο ημίχρονο και αμέσως μετά τη λήξη του, οι συμμετέχοντες έδωσαν δείγματα σάλιου ώστε να μετρηθούν τα επίπεδα ωκυτοκίνης και κορτιζόλης. Παράλληλα, οι καρδιακοί παλμοί τους καταγράφονταν συνεχώς μέσω φορητών αισθητήρων.
Η κορτιζόλη αποτελεί ορμόνη που συνδέεται με το στρες, το άγχος και τη σωματική διέγερση, ενώ η ωκυτοκίνη σχετίζεται με τη δημιουργία δεσμών και την κοινωνική εγγύτητα.
Οι συμμετέχοντες κλήθηκαν επίσης να αξιολογήσουν την εμπειρία τους, απαντώντας σε ερωτήσεις σχετικά με την απόλαυση του αγώνα, την πρόθεσή τους να παρακολουθήσουν ξανά αντίστοιχη εκδήλωση και το κατά πόσο ένιωσαν ενότητα με τους υπόλοιπους θεατές.
«Αυτός ο σχεδιασμός σε πραγματικές συνθήκες μάς επέτρεψε να εξετάσουμε πώς οι ορμονικές, καρδιαγγειακές και ψυχολογικές αποκρίσεις εξελίσσονται μαζί κατά τη διάρκεια μιας κοινής αθλητικής εμπειρίας», ανέφερε ο Matsui.
«Διαπιστώσαμε ότι η παρακολούθηση ζωντανών αθλητικών γεγονότων συνοδευόταν από ένα μοτίβο συγχρονισμού των καρδιακών παλμών που συνδεόταν με την ωκυτοκίνη και την κοινωνική σύνδεση».
Συγχρονισμένοι καρδιακοί παλμοί και μεγαλύτερη αίσθηση ενότητας
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι τα επίπεδα ωκυτοκίνης αυξήθηκαν στους θεατές που είχαν χαμηλότερα αρχικά επίπεδα της ορμόνης, ενώ παρέμειναν αυξημένα σε όσους ξεκινούσαν με υψηλότερες τιμές.
Παράλληλα, τα επίπεδα κορτιζόλης μειώθηκαν κατά τη διάρκεια του αγώνα, γεγονός που υποδηλώνει ότι η εμπειρία της παρακολούθησης μπορεί να συνδέεται με χαμηλότερη αντίληψη στρες.
«Βρήκαμε επίσης ότι τα μοτίβα των καρδιακών παλμών των θεατών έγιναν πιο συγχρονισμένα», δήλωσε ο Matsui.
«Η υψηλότερη ωκυτοκίνη παρουσίασε μια μέτρια θετική συσχέτιση με ισχυρότερο συγχρονισμό, ενώ και οι δύο παράγοντες συνδέθηκαν με μεγαλύτερη απόλαυση, αίσθηση ενότητας, βαθύτερη συμμετοχή στην εμπειρία και πρόθεση να παρακολουθήσουν ξανά έναν ζωντανό αγώνα».
Μπορεί ο αθλητισμός να ενισχύσει την ψυχική υγεία;
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η παρακολούθηση αθλητικών γεγονότων δεν αποτελεί από μόνη της θεραπεία για σύνθετες ψυχιατρικές διαταραχές. Ωστόσο, μπορεί να αποτελέσει μια εύκολη και προσβάσιμη ευκαιρία για την ενίσχυση της κοινωνικής επαφής και της ψυχολογικής ευεξίας.
«Θέλουμε πλέον να ξεπεράσουμε το ερώτημα αν η παρακολούθηση αθλημάτων ενισχύει τη σύνδεση και να προσδιορίσουμε για ποιους ανθρώπους, κάτω από ποιες συνθήκες και σε ποια φυσιολογική κατάσταση είναι πιθανότερο να ενισχύσει τη σύνδεση», ανέφερε ο Matsui.
«Εξετάζουμε πλέον την επίδραση του αποτελέσματος του αγώνα, της προηγούμενης εμπειρίας των θεατών με το άθλημα και την ανάπτυξη μηχανισμών του “κοινωνικού εγκεφάλου” σε όλη τη διάρκεια της ζωής. Ο μακροπρόθεσμος στόχος μας είναι να σχεδιάσουμε περιβάλλοντα παρακολούθησης και κοινωνικά πλαίσια που θα μπορούν πιο αξιόπιστα να αναδεικνύουν τα οφέλη των κοινών αθλητικών εμπειριών».
Τα ευρήματα ενισχύουν την άποψη ότι η κοινωνική σύνδεση δεν απαιτεί πάντα άμεση σωματική επαφή. Ακόμη και η κοινή παρακολούθηση ενός γεγονότος, η κοινή προσοχή και το μοίρασμα συναισθημάτων μπορούν να ενεργοποιήσουν μηχανισμούς που συνδέονται με το αίσθημα του «ανήκειν».
Πηγή: MedicalXpress
