Η κλιματική αλλαγή έχει αυξήσει τη συχνότητα και την ένταση των καυσώνων, δημιουργώντας νέες προκλήσεις για τη δημόσια υγεία. Η φυσική κατάσταση αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες που καθορίζουν την ικανότητα του οργανισμού να αντιμετωπίζει τις υψηλές θερμοκρασίες, σύμφωνα με τον ομότιμο καθηγητή Εργοφυσιολογίας και πρώην πρόεδρο του Εθνικού Κέντρου «Η Άσκηση είναι Φάρμακο», δρ Γιάννη Κουτεντάκη.

Όπως αναφέρει στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων, η ανταπόκριση του οργανισμού στη ζέστη εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, όπως η ηλικία, η γενική κατάσταση της υγείας, η ενυδάτωση και κυρίως η σωματική κατάσταση. Η τακτική άσκηση ενισχύει τη λειτουργία του οργανισμού και συμβάλλει στην αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση της θερμικής καταπόνησης.

Πώς λειτουργεί η θερμορρύθμιση

Ο ανθρώπινος οργανισμός διατηρεί σταθερή τη θερμοκρασία του μέσω του μηχανισμού της θερμορρύθμισης, ο οποίος ελέγχεται από τον υποθάλαμο του εγκεφάλου. Όταν η θερμοκρασία του περιβάλλοντος αυξάνεται, τα αιμοφόρα αγγεία του δέρματος διαστέλλονται, ώστε να αποβληθεί θερμότητα, ενώ η εξάτμιση του ιδρώτα συμβάλλει στην ψύξη του σώματος.

Η αποτελεσματικότητα αυτών των μηχανισμών, σύμφωνα με τον καθηγητή, επηρεάζεται σημαντικά από το επίπεδο φυσικής κατάστασης κάθε ατόμου.

Η άσκηση ενισχύει την αντοχή στη ζέστη

Τα άτομα που ασκούνται συστηματικά παρουσιάζουν καλύτερη καρδιοαναπνευστική λειτουργία, αυξημένη κυκλοφορία του αίματος και αποτελεσματικότερη λειτουργία των ιδρωτοποιών αδένων. Ως αποτέλεσμα, αποβάλλουν ευκολότερα τη θερμότητα, εμφανίζουν μικρότερη αύξηση της θερμοκρασίας του σώματος και ανακάμπτουν ταχύτερα μετά από έκθεση σε υψηλές θερμοκρασίες.

Η συστηματική άσκηση, είτε πρόκειται για αερόβια δραστηριότητα είτε για μυϊκή ενδυνάμωση, συμβάλλει στη συνολική βελτίωση της φυσικής κατάστασης, με την αερόβια άσκηση να ενισχύει περισσότερο τους μηχανισμούς θερμορρύθμισης.

Οι ηλικιωμένοι χρειάζονται ιδιαίτερη προσοχή

Ο δρ Κουτεντάκης επισημαίνει ότι η ηλικία αποτελεί σημαντικό παράγοντα κινδύνου κατά τη διάρκεια των καυσώνων. Στους ηλικιωμένους παρατηρείται μειωμένη λειτουργία του καρδιαγγειακού συστήματος, μικρότερη εφίδρωση και εξασθενημένη αίσθηση της δίψας, γεγονός που αυξάνει τον κίνδυνο αφυδάτωσης και θερμικής εξάντλησης. Επιπλέον, τα χρόνια νοσήματα και ορισμένες φαρμακευτικές αγωγές δυσκολεύουν την προσαρμογή του οργανισμού στις υψηλές θερμοκρασίες.

Ωστόσο, οι ηλικιωμένοι που παραμένουν σωματικά δραστήριοι και διατηρούν καλή φυσική κατάσταση εμφανίζουν μεγαλύτερη θερμοαντοχή σε σχέση με συνομηλίκους τους που ακολουθούν καθιστική ζωή. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μάλιστα, μπορούν να ανταποκριθούν καλύτερα στη ζέστη ακόμη και από νεότερα άτομα με χαμηλή φυσική δραστηριότητα.

Τα μέτρα προστασίας παραμένουν απαραίτητα

Παρά τα οφέλη της καλής φυσικής κατάστασης, ο καθηγητής υπογραμμίζει ότι κανείς δεν είναι πλήρως προστατευμένος από τις επιπτώσεις της ακραίας ζέστης. Η επαρκής ενυδάτωση, η αποφυγή έντονης σωματικής δραστηριότητας τις θερμότερες ώρες της ημέρας, η χρήση ελαφρών και ανοιχτόχρωμων ρούχων και η παραμονή σε δροσερούς χώρους αποτελούν βασικά μέτρα πρόληψης για όλους.

Καθώς τα κύματα καύσωνα αναμένεται να γίνονται ολοένα συχνότερα και εντονότερα λόγω της κλιματικής αλλαγής, η υιοθέτηση ενός πιο δραστήριου τρόπου ζωής αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία. Όπως τονίζει ο δρ Κουτεντάκης, η βελτίωση της φυσικής κατάστασης δεν συμβάλλει μόνο στη συνολική υγεία και την ποιότητα ζωής, αλλά αποτελεί και σημαντικό σύμμαχο στην αντιμετώπιση των ακραίων θερμοκρασιών.

Πηγή: ΑΠΕ