«Αυτός είναι μεγάλος αριθμός», τόνισε στο Γαλλικό Πρακτορείο η Μιν Τζανγκ, κύρια συγγραφέας της μελέτης που δημοσιεύθηκε στην επιστημονική επιθεώρηση Science Advances και ερευνήτρια στη σχολή ιατρικής Mount Sinai της Νέας Υόρκης. Πρόκειται για «πολύ ανησυχητικό πρόβλημα για τη δημόσια υγεία», πρόσθεσε η ίδια
Εξαιτίας της κλιματικής αλλαγής, οι δασικές πυρκαγιές γίνονται ολοένα πιο πελώριες, ολοένα πιο μακράς διάρκειας, ολοένα πιο συχνές. Οι συνέπειες της παρατεταμένης έκθεσης στον καπνό για την ανθρώπινη υγεία είναι ωστόσο συγκριτικά άγνωστες.
Ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει ουσιαστικά εγκαταλείψει τις προσπάθειες αντιμετώπισης της κλιματικής αλλαγής, προτιμά να στηρίξει τις βιομηχανίες εξόρυξης υδρογονανθράκων, που φέρουν την κυριότερη ευθύνη για το φαινόμενο.
Μολαταύτα η κυβέρνηση «ξέρει τι να κάνει για να αγωνιστεί εναντίον της κλιματικής αλλαγής: να προωθήσει την καθαρή ενέργεια, τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα, να αυξήσει τη χρηματοδότηση της έρευνας», τόνισε στο AFP ο Γιαγκουάνγκ Ουέι, βοηθός καθηγητής στη σχολή ιατρικής Όρος Σινά της Νέας Υόρκης.
Σε τοπικό επίπεδο, συνέχισε, οι αρχές πρέπει να αναπτύξουν συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης που θα υποδεικνύουν πως καταφθάνει τοξικός καπνός και φορητά φίλτρα καθαρισμού του αέρα σε σπίτια, γραφεία, σχολεία και νοσοκομεία.
Ο εγκέφαλος πιο ευάλωτος
Για τη μελέτη, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν μέθοδο που επιτρέπει να γίνεται διάκριση των σωρευτικών συνεπειών των μικροσωματιδίων που εκλύονται εξαιτίας των πυρκαγιών.
Μολονότι οι σοβαρές συνέπειες για την ανθρώπινη υγεία είναι εύκολα ανιχνεύσιμες, και κάποιες μπορεί να οδηγήσουν ως ακόμη και στον θάνατο, είναι πιο δύσκολη η διακρίβωση των αιτίων όταν οι τοξίνες παραμένουν στον οργανισμό και μπορεί να προκαλέσουν αργότερα αναπνευστικές, καρδιαγγειακές ή νευρολογικές παθήσεις.
Οι ερευνητές ανέλυσαν ετήσια δεδομένα για τη θνησιμότητα σε 3.068 κομητείες, πλην Αλάσκας και Χαβάης, κάνοντας κατόπιν συσχετίσεις με δορυφορικές εικόνες.
Κατόπιν απέκλεισαν από την ανάλυση εξωτερικούς παράγοντες που μπορούσαν να εξηγήσουν τις διακυμάνσεις των δεικτών θνησιμότητας.
Τα αποτελέσματα υπέδειξαν καθαρή αύξηση της θνησιμότητας εξαιτίας των καπνών των πυρκαγιών. Οι πιο συναφείς παθολογίες ήταν η άνοια, η νόσος Πάρκινσον, ή ακόμη ασθένειες του κυκλοφορικού συστήματος.
«Γενικά, ο κόσμος κοιτά τις καρδιαγγειακές και αναπνευστικές νόσους που προκαλούνται από τους καπνούς των δασικών πυρκαγιών», όμως «διαπιστώσαμε ότι οι νευρολογικές παθήσεις» είναι συχνότερη συνέπεια, σημείωσε ο Γιαγκουάνγκ Ουέι. «Ο εγκέφαλός μας μοιάζει να το πιο ευάλωτο όργανο» του ανθρώπινου οργανισμού, εξήγησε.
Οι συνέπειες είναι πιο χτυπητές σε αγροτικές περιοχές, συχνά πιο κοντά στις τοποθεσίες όπου ξεσπούν πυρκαγιές. Οι νεότεροι πλήττονται περισσότεροι, πιθανόν επειδή περνούν περισσότερο χρόνο έξω. Οι χαμηλότερες θερμοκρασίες αυξάνουν επίσης τη θνησιμότητα. Ο κόσμος βγαίνει περισσότερο έξω όταν τα καλοκαίρια είναι πιο δροσερά, ενώ οι ψυχροί χειμώνες δεν επιτρέπουν τη διάλυση των καπνών και των μικροσωματιδίων, αναφέρουν οι συγγραφείς.
Ο αριθμός στον οποίο κατέληξε η μελέτη, οι 24.100 θάνατοι ετησίως, είναι υπερδιπλάσιος από τους 11.415 θανάτους για τον οποίο γινόταν λόγος προηγουμένως, τουλάχιστον σε επιστημονικό άρθρο που είχε δημοσιευθεί το 2024 στην επιστημονική επιθεώρηση PNAS.
Σύμφωνα με τον Γιαγκουάνγκ Ουέι ωστόσο, ακόμη και ο νέος αριθμός πιθανόν είναι υποτιμημένος, καθώς βασίζεται σε ανάλυση δεδομένων σε επίπεδο κομητειών, δεν είναι συνεπώς τόσο ακριβής όσο θα ήταν αν βασιζόταν σε μελέτη κατά ταχυδρομικό κώδικα, ή κατά συνοικία.
