Έξι επιστημονικά τεκμηριωμένες παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής θα μπορούσαν να σώσουν 1,6 εκατομμύρια ζωές ετησίως, αποφέροντας παράλληλα τρισεκατομμύρια δολάρια σε οικονομικά και δημοσιονομικά οφέλη, σύμφωνα με νέα έκθεση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ).

Η εφαρμογή των μέτρων σε παγκόσμια κλίμακα, από τα συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης για τον καύσωνα έως την πρόσβαση σε καθαρό νερό και ασφαλείς συνθήκες υγιεινής, θα μπορούσε να αποφέρει ετήσια οικονομικά οφέλη ύψους 3,9 τρισ. δολαρίων. Επιπλέον, τα δημοσιονομικά οφέλη εκτιμάται ότι θα ανέρχονται σε 5,4 τρισ. δολάρια ετησίως.

Η έκθεση με τίτλο Global benefits and costs of prioritized actions on climate change and health αποτελεί την πρώτη ολοκληρωμένη ανάλυση του οικονομικού και δημοσιονομικού οφέλους από την εφαρμογή έξι παρεμβάσεων που προτείνει ο ΠΟΥ. Τα ευρήματα αναδεικνύουν μια τριπλή θετική επίδραση: καλύτερη υγεία για τους ανθρώπους, λιγότερες εκπομπές ρύπων και ισχυρότερες οικονομίες.

«Η κλιματική κρίση είναι κρίση υγείας, αλλά μεγάλο μέρος των επιπτώσεών της μπορεί να προληφθεί με εργαλεία που ήδη διαθέτουμε», δήλωσε ο γενικός διευθυντής του ΠΟΥ, Dr Tedros Adhanom Ghebreyesus. Όπως επισήμανε, η υλοποίηση οικονομικά προσιτών και αποδεδειγμένα αποτελεσματικών παρεμβάσεων θα μπορούσε να σώσει εκατομμύρια ζωές, ιδιαίτερα στις χώρες που έχουν μεγαλύτερη ανάγκη.

Η έκθεση δημοσιεύθηκε ενόψει της COP31, της επόμενης διεθνούς διάσκεψης για το κλίμα, όπου οι κυβερνήσεις αναμένεται να παρουσιάσουν τις δεσμεύσεις τους. Ο ΠΟΥ υπογραμμίζει ότι πολλές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στην υγεία μπορούν να περιοριστούν με λύσεις που είναι ήδη διαθέσιμες, αρκεί να εφαρμοστούν συντονισμένα στους τομείς της υγείας, της ενέργειας και των υποδομών.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της έκθεσης, τα έξι μέτρα θα μπορούσαν να αποτρέψουν 1,6 εκατομμύρια θανάτους κάθε χρόνο, δηλαδή περίπου έναν στους 40 θανάτους, βάσει των μοντελοποιημένων προβλέψεων. Παράλληλα, θα συνέβαλλαν στην αποφυγή εκπομπών 16,7 δισ. τόνων διοξειδίου του άνθρακα (CO₂), ποσότητα που αντιστοιχεί στο 31% των παγκόσμιων ετήσιων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, εξαιρουμένων των εκπομπών από τη χρήση γης και τις αλλαγές χρήσεων γης.

Τα έξι μέτρα που προτείνει ο ΠΟΥ είναι:

• Συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης για τον καύσωνα, ώστε οι πολίτες να προστατεύονται από τις υψηλές θερμοκρασίες.

• Ανθεκτικές στην κλιματική αλλαγή υπηρεσίες πόσιμου νερού.

• Πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες αποχέτευσης.

• Εγκαταστάσεις υγιεινής και πλυσίματος των χεριών.

• Καθαρότερα καύσιμα και τεχνολογίες για το μαγείρεμα και τη θέρμανση των νοικοκυριών.

• Αποτελεσματική τιμολόγηση των ορυκτών καυσίμων, μεταξύ άλλων μέσω της κατάργησης αναποτελεσματικών επιδοτήσεων και της κατάλληλης φορολόγησής τους.

Ιδιαίτερα εντυπωσιακή είναι η σχέση κόστους και οφέλους: για πέντε από τις έξι παρεμβάσεις, κάθε 1 δολάριο επένδυσης εκτιμάται ότι αποφέρει οφέλη αξίας 24 δολαρίων. Τα μεγαλύτερα οφέλη αναμένονται στις χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος, συμβάλλοντας στον περιορισμό των υγειονομικών και οικονομικών ανισοτήτων.

Μεταξύ των πιο αποδοτικών παρεμβάσεων είναι τα συστήματα προειδοποίησης για τον καύσωνα, με εκτιμώμενη απόδοση 835 δολαρίων για κάθε 1 δολάριο που επενδύεται. Η υψηλή απόδοση οφείλεται στο σχετικά χαμηλό κόστος αξιοποίησης υφιστάμενων συστημάτων και στην πρόληψη ασθενειών που σχετίζονται με την ακραία ζέστη.

Τα μεγαλύτερα συνολικά οφέλη, ωστόσο, προκύπτουν από την αποτελεσματική τιμολόγηση των ορυκτών καυσίμων. Σύμφωνα με την έκθεση, οι σχετικές πολιτικές θα μπορούσαν να αποτρέψουν 1,2 εκατομμύρια θανάτους και να αποφέρουν ετησίως οικονομικά οφέλη 3 τρισ. δολαρίων και δημοσιονομικά οφέλη 5,4 τρισ. δολαρίων.

Καθώς το 2026 καταγράφονται ακραία κλιματικά φαινόμενα σε πολλές περιοχές του πλανήτη, ο ΠΟΥ καλεί τις κυβερνήσεις, τους διεθνείς οργανισμούς και τους χρηματοδοτικούς φορείς να αξιοποιήσουν τα διαθέσιμα επιστημονικά δεδομένα και να επενδύσουν σε παρεμβάσεις που προστατεύουν ταυτόχρονα τη δημόσια υγεία, το περιβάλλον και την οικονομία.

Πηγή: WHO