Ένα φάρμακο που χρησιμοποιείται εδώ και δεκαετίες για τη θεραπεία ορισμένων μορφών καρκίνου ενδέχεται να ανοίγει νέες προοπτικές για γυναίκες με πρόωρη ωοθηκική ανεπάρκεια, μια πάθηση που αποτελεί συχνή αιτία υπογονιμότητας.
Σύμφωνα με μικρή πιλοτική μελέτη που δημοσιεύθηκε στο NEJM Evidence, τρεις στις δέκα γυναίκες που έλαβαν θεραπεία με ριτουξιμάμπη κατάφεραν να αποκτήσουν υγιή παιδιά, μετά από επιτυχημένη ωρίμανση και γονιμοποίηση ωαρίων.
Η πρόωρη ωοθηκική ανεπάρκεια χαρακτηρίζεται από τη διακοπή της φυσιολογικής λειτουργίας των ωοθηκών πριν από την ηλικία των 40 ετών. Η πάθηση μπορεί να οφείλεται σε αυτοάνοσους μηχανισμούς, γενετικούς παράγοντες ή άλλες αιτίες και συχνά οδηγεί σε σημαντική μείωση της γονιμότητας.
Στη μελέτη συμμετείχαν 10 νεαρές γυναίκες με αυτοάνοση μορφή της νόσου, στις οποίες το ανοσοποιητικό σύστημα είχε επιτεθεί στα ωοθυλάκια των ωοθηκών. Όλες υποβλήθηκαν σε ορμονική διέγερση των ωοθηκών πριν από τη θεραπεία και επανεξετάστηκαν τέσσερις έως έξι μήνες μετά τη χορήγηση ριτουξιμάμπης.
Η ριτουξιμάμπη εγκρίθηκε αρχικά το 1997 για τη θεραπεία καρκίνων του αίματος και σήμερα χρησιμοποιείται επίσης για την αντιμετώπιση διαφόρων αυτοάνοσων νοσημάτων, όπως η ρευματοειδής αρθρίτιδα.
Η ορμονική διέγερση περιλαμβάνει καθημερινές ενέσεις ορμονών με στόχο την ταυτόχρονη ωρίμανση πολλών ωαρίων. Πριν από τη χορήγηση της ριτουξιμάμπης, καμία από τις συμμετέχουσες δεν ανταποκρίθηκε στη διαδικασία. Μετά τη θεραπεία, όμως, έξι από τις δέκα γυναίκες ανέπτυξαν ωοθυλάκια, επιτρέποντας τη συλλογή ώριμων ωαρίων.
Όπως δήλωσε η επικεφαλής της μελέτης, Δρ. Angelica Lindén Hirschberg από το Karolinska Institutet της Σουηδίας, τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι σε ορισμένες γυναίκες εξακολουθεί να υπάρχει διαθέσιμο απόθεμα ωαρίων, το οποίο μπορεί να ενεργοποιηθεί όταν κατασταλεί η αυτοάνοση διαδικασία που επηρεάζει τις ωοθήκες.
Σε πέντε από τις γυναίκες ήταν δυνατή η κατάψυξη ή η γονιμοποίηση των ώριμων ωαρίων. Στη συνέχεια πραγματοποιήθηκε μεταφορά εμβρύων σε τρεις συμμετέχουσες και όλες απέκτησαν υγιή μωρά.
Για λόγους ασφαλείας, η εμβρυομεταφορά έγινε τουλάχιστον έναν χρόνο μετά τη θεραπεία με ριτουξιμάμπη. Οι ερευνητές κατέγραψαν μία σοβαρή ανεπιθύμητη ενέργεια, η οποία αποδόθηκε στην ορμονική διέγερση και όχι στην ανοσοθεραπεία.
Παρότι τα αποτελέσματα χαρακτηρίζονται ιδιαίτερα ενθαρρυντικά, οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι πρόκειται για πολύ μικρή πιλοτική μελέτη και απαιτούνται μεγαλύτερες κλινικές δοκιμές, ώστε να επιβεβαιωθούν τόσο η αποτελεσματικότητα όσο και η ασφάλεια της θεραπευτικής προσέγγισης. Ήδη βρίσκεται σε εξέλιξη ευρύτερη μελέτη που αναμένεται να δώσει πιο σαφείς απαντήσεις.
Πηγή: Reuters





