Για πολλούς ανθρώπους, η στιγμή που επιστρέφουν σπίτι και βγάζουν παπούτσια και κάλτσες είναι συνώνυμη με ανακούφιση και χαλάρωση. Ωστόσο, ένα ερώτημα παραμένει: Είναι πραγματικά ασφαλές να περπατάμε ξυπόλυτοι πάνω σε σκληρά πατώματα ή μήπως αυτή η καθημερινή συνήθεια επιβαρύνει τα πόδια μας;

Σύμφωνα με ειδικούς, το περπάτημα χωρίς παπούτσια μέσα στο σπίτι μπορεί να προσφέρει σημαντικά οφέλη για τη μυοσκελετική υγεία, αρκεί να γίνεται με μέτρο και υπό τις κατάλληλες συνθήκες.

Ο κλινικός ποδίατρος Δρ. Robert Conenello μιλώντας στο αμερικανικό HuffPost εξηγεί ότι ο όρος «ξυπόλυτος» σημαίνει πλήρη επαφή του πέλματος με το έδαφος, χωρίς παπούτσια αλλά και χωρίς κάλτσες.

« Ο,τιδήποτε άλλο θεωρείται ότι αλλοιώνει τη φυσική κίνηση του ποδιού, καθώς ακόμη και οι κάλτσες επηρεάζουν τη μηχανική της βάδισης», σημειώνει χαρακτηριστικά.

Τα οφέλη του να περπατάμε χωρίς παπούτσια

Ο Δρ. Conenello δηλώνει ένθερμος υποστηρικτής του να κυκλοφορούμε ξυπόλυτοι στο σπίτι, καθώς — όπως λέει — η συνήθεια αυτή δυναμώνει τους μικρούς, εν τω βάθει μυς των ποδιών.

«Το περπάτημα χωρίς παπούτσια ενισχύει τη μυϊκή δύναμη στα πέλματα», αναφέρει.

Όπως εξηγεί, οι συγκεκριμένοι μύες τείνουν να εξασθενούν με την ηλικία αλλά και λόγω της συνεχούς χρήσης παπουτσιών. Η αδυναμία τους συνδέεται άμεσα με τη μείωση της κινητικότητας όσο μεγαλώνουμε.

«Πολλές από τις παθήσεις που βλέπω στο ιατρείο σχετίζονται με την αδυναμία ενεργοποίησης αυτών των μυών για φυσιολογική κίνηση και σωστή μεταβολική λειτουργία», τονίζει.

Στο ίδιο μήκος κύματος κινείται και η Δρ. Hannah Kopelman, με εξειδίκευση στη δερματολογία, η οποία επισημαίνει ότι το να μένουν τα πόδια ελεύθερα βοηθά και την υγεία του δέρματος.

«Το να περπατά κανείς ξυπόλυτος στο σπίτι επιτρέπει στο δέρμα να “αναπνέει”, κάτι που μπορεί να μειώσει τη συσσώρευση υγρασίας και να περιορίσει τον κίνδυνο μυκητιάσεων», εξηγεί.

Παράλληλα, η ίδια αναφέρεται και στη χαλαρωτική επίδραση που μπορεί να έχει η επαφή του πέλματος με διαφορετικές επιφάνειες.

«Η αίσθηση διαφορετικών υφών κάτω από τα πόδια μπορεί να λειτουργήσει γειωτικά και χαλαρωτικά, σχεδόν σαν μια μικρή συνεδρία ρεφλεξολογίας», λέει. «Για ανθρώπους χωρίς προβλήματα στα πόδια ή στο δέρμα, αυτή η εμπειρία βοηθά στην επαφή με το περιβάλλον και ενισχύει την αίσθηση ευεξίας.»

Οι πιθανοί κίνδυνοι

Παρά τα οφέλη, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι υπάρχουν και ορισμένοι κίνδυνοι από τη συνεχή βάδιση χωρίς προστασία.

Η Δρ. Kopelman επισημαίνει ότι τα γυμνά πέλματα εκτίθενται περισσότερο σε αλλεργιογόνες ουσίες και ερεθιστικούς παράγοντες, όπως σκόνη, τρίχες κατοικιδίων ή υπολείμματα καθαριστικών προϊόντων.

Για άτομα με ευαίσθητο δέρμα, έκζεμα ή δερματίτιδες, αυτό μπορεί να προκαλέσει επιδείνωση των συμπτωμάτων.

Από την πλευρά του, ο Δρ. Conenello αναγνωρίζει τον κίνδυνο επαφής με μύκητες ή βακτήρια, κυρίως σε υγρά περιβάλλοντα, αλλά τονίζει ότι η σωστή υγιεινή μειώνει σημαντικά τις πιθανότητες προβλημάτων.

«Να πλένετε συχνά τα πόδια σας, να τα στεγνώνετε καλά και να τα ενυδατώνετε», συμβουλεύει.

Παράλληλα, δεν λείπουν οι κίνδυνοι τραυματισμών μέσα στο σπίτι: ένα γλίστρημα σε βρεγμένο πάτωμα, ένα χτύπημα σε έπιπλο ή ακόμη και το πάτημα ενός μικρού αντικειμένου μπορούν να προκαλέσουν έντονο πόνο ή τραυματισμό.

Η Δρ. Kopelman υπογραμμίζει ότι άτομα με διαβήτη ή κακή κυκλοφορία του αίματος χρειάζεται να είναι ιδιαίτερα προσεκτικά.

«Ακόμη και ένας μικρός τραυματισμός στο πόδι μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές επιπλοκές», προειδοποιεί.

Πότε είναι καλύτερο να φοράμε παπούτσια ή κάλτσες

Αν και ο Δρ. Conenello τάσσεται υπέρ της ξυπόλυτης βάδισης, θεωρεί πως υπάρχουν περιπτώσεις όπου η υποστήριξη του πέλματος είναι απαραίτητη — ειδικά όταν κάποιος στέκεται όρθιος για πολλή ώρα, όπως κατά τη διάρκεια του μαγειρέματος.

«Όταν στεκόμαστε πολλή ώρα ξυπόλυτοι, μπορεί να ασκείται υπερβολική πίεση σε συγκεκριμένα σημεία του πέλματος», εξηγεί. «Ακόμη και οι επαγγελματίες μάγειρες συνήθως ωφελούνται από ένα παπούτσι που κατανέμει σωστά το βάρος σε όλο το πόδι.»

Ο ίδιος χρησιμοποιεί μια παρομοίωση για να γίνει πιο κατανοητός:

«Αν κάποιος έχει αποκτήσει καλή δύναμη στον κορμό κάνοντας σανίδα, αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει ξαφνικά να αυξήσει υπερβολικά τη διάρκεια ή το βάρος της άσκησης.»

Όσο για τις κάλτσες, οι ειδικοί συμφωνούν ότι αποτελούν μια ενδιάμεση λύση: προστατεύουν από μικροτραυματισμούς και αλλεργιογόνες ουσίες, χωρίς όμως να προσφέρουν πλήρως τα οφέλη της άμεσης επαφής με το έδαφος.

«Δεν υπάρχει τίποτα κακό στις κάλτσες», λέει ο Δρ. Conenello. «Απλώς δημιουργούν ένα “φίλτρο” ανάμεσα στο πόδι και το έδαφος.»