Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) εκτιμά ότι ένας στους έξι ανθρώπους στον κόσμο υποφέρει από μοναξιά- η οποία όπως εκτιμά- σχετίζεται με περισσότερους από 871.000 θανάτους ετησίως αριθμός που μεταφράζεται σε 100 θανάτους κάθε ώρα. Αυτό προκύπτει από την πρώτη παγκόσμια έκθεση που δημοσίευσε η Επιτροπή Κοινωνικής Σύνδεσης του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ). Επιπλέον, σύμφωνα με την έκθεση, οι ισχυρές κοινωνικές σχέσεις μπορούν να βελτιώσουν την υγεία και να παρατείνουν το προσδόκιμο ζωής.
«Η Επιτροπή μας διαμορφώνει έναν οδικό χάρτη για την καλλιέργεια πιο στενών κοινωνικών δεσμών, αναδεικνύοντας τον βαθύ αντίκτυπο που μπορεί να έχει αυτό στην υγεία, την εκπαίδευση και τα οικονομικά αποτελέσματα», δήλωσε ο συμπρόεδρος της Επιτροπής του ΠΟΥ για την Κοινωνική Σύνδεση και πρώην αρχίατρος των ΗΠΑ, Βίβεκ Μέρθι.
Ο ορισμός της κοινωνικής σύνδεσης
Ο ΠΟΥ ορίζει την κοινωνική σύνδεση ως τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι σχετίζονται και αλληλεπιδρούν μετακύ τους. Η μοναξιά ορίζεται ως το επώδυνο συναίσθημα που γεννιέται όταν υπάρχει απόσταση ανάμεσα στις σχέσεις που επιθυμεί κανείς και σε εκείνες που πραγματικά έχει, ενώ η κοινωνική απομόνωση αναφέρεται στην αντικειμενική απουσία επαρκών κοινωνικών δεσμών.
Η έκθεση δείχνει επίσης ότι η μοναξιά επηρεάζει ανθρώπους όλων των ηλικιών, ιδίως τους νέους και τους ανθρώπους που ζουν σε χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος. Μεταξύ 17 και 21% των ατόμων ηλικίας 13 έως 29 ετών ανέφεραν ότι αισθάνονται μοναξιά, με τα υψηλότερα ποσοστά μεταξύ των εφήβων. Περίπου το 24% των ατόμων σε χώρες με χαμηλό εισόδημα ανέφεραν ότι αισθάνονται μοναξιά, διπλάσιοι από ό,τι στις χώρες με υψηλό εισόδημα (περίπου 11%).
Αυξημένος ο κίνδυνος εγκεφαλικού επεισοδίου
Ο ΠΟΥ μας υπενθυμίζει ότι η κοινωνική σύνδεση μπορεί να προστατεύσει την υγεία καθ' όλη τη διάρκεια της ζωής. Μπορεί να μειώσει τη φλεγμονή, να μειώσει τον κίνδυνο σοβαρών προβλημάτων υγείας, να προάγει την ψυχική υγεία και να αποτρέψει τον πρόωρο θάνατο. Μπορεί επίσης να ενισχύσει τον κοινωνικό ιστό, συμβάλλοντας σε υγιέστερες, ασφαλέστερες και πιο ευημερούσες κοινότητες.
Αντιθέτως, προειδοποιεί ότι η μοναξιά και η κοινωνική απομόνωση αυξάνουν τον κίνδυνο εγκεφαλικού επεισοδίου, καρδιακών παθήσεων, διαβήτη, γνωστικής εξασθένησης και πρόωρου θανάτου. Η μοναξιά επηρεάζει επίσης την ψυχική υγεία: οι άνθρωποι που αισθάνονται απομονωμένοι έχουν διπλάσιες πιθανότητες να πάθουν κατάθλιψη. Η μοναξιά μπορεί επίσης να οδηγήσει σε άγχος και σκέψεις αυτοτραυματισμού ή αυτοκτονίας.
Οι επιπτώσεις επεκτείνονται επίσης στη μάθηση και την απασχόληση. Οι έφηβοι που νιώθουν μοναξιά έχουν 22% περισσότερες πιθανότητες να έχουν χαμηλότερους βαθμούς. Οι ενήλικες που νιώθουν μοναξιά μπορεί να έχουν μεγαλύτερη δυσκολία να βρουν ή να διατηρήσουν μια θέση εργασίας και μπορεί να κερδίζουν λιγότερα με την πάροδο του χρόνου. Σε επίπεδο κοινότητας, η μοναξιά υπονομεύει την κοινωνική σύνδεση.
Ο προτεινόμενος οδικός χάρτης
Στην έκθεσή του, ο ΠΟΥ παρουσιάζει έναν οδικό χάρτη για παγκόσμια δράση, ο οποίος επικεντρώνεται σε πέντε βασικούς τομείς: χάραξη πολιτικής, επιστημονική έρευνα, παρεμβάσεις, ενίσχυση των μεθόδων μέτρησης (μεταξύ άλλων και μέσω της δημιουργίας ενός παγκόσμιου δείκτη κοινωνικής σύνδεσης) και ενεργή συμμετοχή του κοινού, με στόχο την αλλαγή κοινωνικών προτύπων και την προώθηση ενός παγκόσμιου κινήματος για την κοινωνική σύνδεση.
Λύσεις για τη μείωση της μοναξιάς και της κοινωνικής απομόνωσης υπάρχουν σε πολλαπλά επίπεδα -εθνικό, περιφερειακό και ατομικό- και κυμαίνονται από την ευαισθητοποίηση και την αλλαγή των εθνικών πολιτικών μέχρι την ενίσχυση των κοινωνικών υποδομών (π.χ. πάρκα, βιβλιοθήκες, καφετέριες) και την παροχή ψυχολογικών παρεμβάσεων.
Στο σημείο αυτό, ο ΠΟΥ σημειώνει ότι οι περισσότεροι άνθρωποι γνωρίζουν πώς είναι να αισθάνεσαι μοναξιά. Επιπλέον, πιστεύει ότι «κάθε άνθρωπος μπορεί να κάνει τη διαφορά με απλές, καθημερινές ενέργειες, όπως το να πλησιάσει έναν φίλο που έχει ανάγκη, να αφήσει το τηλέφωνο για να είναι πλήρως παρών σε μια συζήτηση, να πει ένα γεια σε έναν γείτονα, να ενταχθεί σε μια τοπική ομάδα ή να εργαστεί εθελοντικά. Αν το πρόβλημα είναι πιο σοβαρό, είναι σημαντικό να ενημερωθείτε για την υποστήριξη και τις υπηρεσίες που είναι διαθέσιμες για τους ανθρώπους που νιώθουν μοναξιά».
Σύμφωνα με τον ΠΟΥ, το κόστος της κοινωνικής απομόνωσης και της μοναξιάς είναι υψηλό, αλλά τα οφέλη της κοινωνικής σύνδεσης είναι πολλά. Ο ΠΟΥ καλεί όλα τα κράτη μέλη, τις κοινότητες και τα άτομα να καταστήσουν την κοινωνική διασύνδεση προτεραιότητα για τη δημόσια υγεία.
Πηγή: ERTNEWS
