Την ανάγκη ενίσχυσης της ενημέρωσης και της εμπιστοσύνης των πολιτών απέναντι στις κλινικές μελέτες αναδεικνύει η νέα Εκστρατεία Ενημέρωσης και Ευαισθητοποίησης με τίτλο «Συμμετέχω γιατί έχω… Γνώση – Όφελος – Εμπιστοσύνη», που παρουσιάστηκε με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Κλινικών Μελετών, στις 20 Μαΐου.
Η πρωτοβουλία υλοποιείται από τη Συμμαχία για την Προώθηση της Αξίας των Κλινικών Μελετών, στην οποία συμμετέχουν η Ένωση Ασθενών Ελλάδας (ΕΝΑΣΕΛ), ο Σύλλογος Επιχειρήσεων Διεξαγωγής Κλινικών Μελετών Ελλάδας (HACRO) και η Ιατρική Εταιρεία Αθηνών (ΙΕΑ), με τη στήριξη του Υπουργείου Υγείας και υπό την αιγίδα του ΕΟΦ και του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού.
Φόβος ή αβεβαιότητα
Η εκστρατεία έρχεται να απαντήσει σε ένα από τα σημαντικότερα εμπόδια για την ανάπτυξη της κλινικής έρευνας στη χώρα: την έλλειψη ενημέρωσης και τη δυσπιστία μεγάλου μέρους των ασθενών απέναντι στις κλινικές μελέτες. Όπως επισημάνθηκε κατά τη διάρκεια της παρουσίασης, πολλοί ασθενείς εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν με φόβο ή αβεβαιότητα τη συμμετοχή τους σε ερευνητικά προγράμματα, γεγονός που επηρεάζει αρνητικά τη θέση της Ελλάδας στον ευρωπαϊκό χάρτη κλινικής έρευνας.
Στη συνέντευξη Τύπου που πραγματοποιήθηκε για την παρουσίαση της πρωτοβουλίας, παρουσία του Υπουργού Υγείας Άδωνι Γεωργιάδη, της Γενικής Γραμματέως Υπηρεσιών Υγείας Λίλιαν Βενετίας Βιλδιρίδη, του Προέδρου του ΕΟΦ Σπύρου Σαπουνά, καθώς και εκπροσώπων της επιστημονικής κοινότητας, ασθενών και φαρμακευτικών επιχειρήσεων, υπογραμμίστηκε ο καθοριστικός ρόλος των κλινικών μελετών τόσο για τους ασθενείς όσο και για το σύστημα υγείας και την οικονομία.
Ο Υπουργός Υγείας χαρακτήρισε τις κλινικές μελέτες «ζήτημα υψηλής προτεραιότητας» για το Υπουργείο, τονίζοντας ότι προσφέρουν ταχύτερη πρόσβαση των ασθενών σε καινοτόμες θεραπείες, ενισχύουν την επιστημονική κοινότητα της χώρας και συμβάλλουν στην προσέλκυση επενδύσεων και νέων θέσεων εργασίας. Όπως ανέφερε, η Ελλάδα παρουσιάζει βελτίωση στον αριθμό των κλινικών μελετών, ωστόσο εξακολουθεί να υστερεί σημαντικά ως προς το ύψος των επενδύσεων που προσελκύει.
Από την πλευρά της, η Γενική Γραμματέας Υπηρεσιών Υγείας επεσήμανε ότι η ανάπτυξη των κλινικών μελετών αποτελεί βασικό δείκτη επιστημονικής, κοινωνικής και οικονομικής προόδου μιας χώρας, ενώ στάθηκε ιδιαίτερα στη σημασία της σωστής και υπεύθυνης ενημέρωσης των ασθενών.
Οι πρωτοβουλίες του ΕΟΦ
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε και στις πρωτοβουλίες του ΕΟΦ για την επιτάχυνση και ενίσχυση της αξιοπιστίας των εγκριτικών διαδικασιών. Ο Πρόεδρος του Οργανισμού, Σπύρος Σαπουνάς, αναφέρθηκε στην ενίσχυση της στελέχωσης της Εθνικής Επιτροπής Ηθικής και Δεοντολογίας, καθώς και στη λειτουργία του Εθνικού Μητρώου Βιοϊατρικής Έρευνας, το οποίο θα περιλαμβάνει πλέον το σύνολο των προϊόντων αρμοδιότητας του ΕΟΦ, όπως φάρμακα, ιατροτεχνολογικά προϊόντα και καλλυντικά.
Παράλληλα, παρουσίασε τις ευρωπαϊκές δράσεις FAST EU, FACT EU και SUPPORT NCS, στις οποίες συμμετέχει ενεργά η Ελλάδα, με στόχο την επιτάχυνση των εγκρίσεων, την ενίσχυση των επιθεωρήσεων και την προώθηση των μη εμπορικών κλινικών δοκιμών.
Οι θεσμικές μεταρρυθμίσεις
Η πρόεδρος της HACRO, Ευαγγελία Κοράκη, σημείωσε ότι η Ελλάδα διαθέτει σημαντικά συγκριτικά πλεονεκτήματα για την ανάπτυξη της κλινικής έρευνας, όπως υψηλού επιπέδου επιστημονικό προσωπικό, εξειδικευμένες ιατρικές ομάδες και σύγχρονες νοσοκομειακές δομές. Όπως ανέφερε, οι πρόσφατες θεσμικές μεταρρυθμίσεις δημιουργούν πλέον ένα πιο ευνοϊκό περιβάλλον για την προσέλκυση διεθνών επενδύσεων στον τομέα.
Από την οπτική της ιατρικής κοινότητας, ο Πρόεδρος της Ιατρικής Εταιρείας Αθηνών, Ελευθέριος Θηραίος, υπογράμμισε ότι οι κλινικές μελέτες αποτελούν το βασικό εργαλείο μέσω του οποίου η επιστημονική έρευνα μετατρέπεται σε νέες θεραπευτικές επιλογές και τεκμηριωμένες ιατρικές πρακτικές. Παράλληλα, τόνισε ότι οι ασθενείς που συμμετέχουν σε κλινικές μελέτες αποκτούν πρόσβαση σε καινοτόμες θεραπείες και στενή ιατρική παρακολούθηση χωρίς οικονομική επιβάρυνση.
Σαφής και αξιόπιστη ενημέρωση
Η Α’ Αντιπρόεδρος της Ένωσης Ασθενών Ελλάδας, Κατερίνα Κουτσογιάννη, παρουσιάζοντας την καμπάνια, ανέφερε ότι στόχος της είναι να προσφέρει σαφή και αξιόπιστη ενημέρωση γύρω από τις κλινικές μελέτες και να ενισχύσει την ενεργό συμμετοχή των ασθενών στις αποφάσεις που αφορούν την υγεία τους.
Όπως εξήγησε, το τρίπτυχο «Γνώση – Όφελος – Εμπιστοσύνη» αποτυπώνει τις βασικές προϋποθέσεις για να μπορέσει ένας ασθενής να εξετάσει συνειδητά τη συμμετοχή του σε μια κλινική μελέτη: να γνωρίζει τη διαδικασία, να κατανοεί τα πιθανά οφέλη και να εμπιστεύεται τη διαφάνεια και την ασφάλεια του συστήματος.
Στο πλαίσιο της εκστρατείας δημιουργήθηκε η ενημερωτική πλατφόρμα για τις κλινικές μελέτες, ενώ προγραμματίζονται διαδικτυακά βίντεο, ραδιοφωνικά μηνύματα, καμπάνιες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, προβολές στο Μετρό και ανοιχτές ενημερωτικές εκδηλώσεις για το κοινό.
Η πρωτοβουλία φιλοδοξεί να συμβάλει ουσιαστικά στην αλλαγή της αντίληψης γύρω από τις κλινικές μελέτες στην Ελλάδα, ενισχύοντας την ενημέρωση, την εμπιστοσύνη και τελικά τη συμμετοχή των πολιτών σε ερευνητικά προγράμματα που μπορούν να βελτιώσουν την ποιότητα της υγειονομικής περίθαλψης και να ενισχύσουν τη θέση της χώρας στη διεθνή επιστημονική κοινότητα.
