Υπάρχει μια μακροχρόνια πεποίθηση στην πρόληψη του διαβήτη ότι η απώλεια βάρους είναι ο κύριος τρόπος για τη μείωση του κινδύνου της νόσου. Η νέα μας μελέτη αμφισβητεί αυτό το συμπέρασμα.
Για δεκαετίες, τα άτομα που έχουν διαγνωστεί με προδιαβήτη – μια πάθηση που επηρεάζει έως και έναν στους τρεις ενήλικες, ανάλογα με την ηλικία – ακούνε το ίδιο πράγμα από τους γιατρούς τους: να τρώνε υγιεινά και να χάσουν βάρος για να αποφύγουν την ανάπτυξη διαβήτη.
Αυτή η προσέγγιση δεν έχει αποδειχθεί αποτελεσματική για όλους.
Παρά τις αμετάβλητες ιατρικές συστάσεις για περισσότερα από 20 χρόνια, η επικράτηση του διαβήτη συνεχίζει να αυξάνεται παγκοσμίως. Οι περισσότεροι άνθρωποι με προδιαβήτη δυσκολεύονται να επιτύχουν τους στόχους απώλειας βάρους, με αποτέλεσμα να αποθαρρύνονται και να παραμένουν σε υψηλό κίνδυνο διαβήτη.
Μια νέα έρευνα ωστόσο, που πραγματοποιήθηκε από ερευνητές του Πανεπιστημίου του Tubingen και δημοσιεύθηκε στο Nature Medicine, αποκαλύπτει μια εντελώς διαφορετική προσέγγιση, καθώς προκύπτει ότι ο προδιαβήτης μπορεί να υποχωρήσει – με το σάκχαρο του αίματος να επιστρέφει στα φυσιολογικά επίπεδα – ακόμη και χωρίς απώλεια βάρους.
Περίπου ένας στους τέσσερις ανθρώπους που συμμετέχουν σε προγράμματα αλλαγής του τρόπου ζωής επαναφέρουν το σάκχαρο του αίματός τους σε φυσιολογικά επίπεδα χωρίς να χάσουν βάρος. Είναι αξιοσημείωτο ότι αυτή η ύφεση με σταθερό βάρος προστατεύει από μελλοντικό διαβήτη εξίσου αποτελεσματικά με την ύφεση που επιτυγχάνεται μέσω της απώλειας βάρους.
Αυτό αντιπροσωπεύει μια σημαντική αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο οι γιατροί μπορεί να θεραπεύουν υπέρβαρους ή παχύσαρκους ασθενείς με υψηλό κίνδυνο διαβήτη. Αλλά πώς είναι δυνατόν να μειωθούν τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα χωρίς απώλεια βάρους ή ακόμα και με αύξηση βάρους;
Η απάντηση βρίσκεται στον τρόπο με τον οποίο κατανέμεται το λίπος σε όλο το σώμα. Δεν συμπεριφέρεται το ίδιο όλο το σωματικό λίπος.
Το σπλαχνικό λίπος που βρίσκεται βαθιά στην κοιλιά μας, περιβάλλει τα εσωτερικά μας όργανα και λειτουργεί ως μεταβολικός ταραχοποιός. Αυτό το λίπος της κοιλιάς προκαλεί χρόνια φλεγμονή που παρεμποδίζει την ινσουλίνη – την ορμόνη που είναι υπεύθυνη για τον έλεγχο των επιπέδων σακχάρου στο αίμα. Όταν η ινσουλίνη δεν μπορεί να λειτουργήσει σωστά, η γλυκόζη στο αίμα αυξάνεται.
Αντίθετα, το υποδόριο λίπος – το λίπος που βρίσκεται ακριβώς κάτω από το δέρμα μας – μπορεί να είναι ευεργετικό. Αυτός ο τύπος λιπώδους ιστού παράγει ορμόνες που βοηθούν την ινσουλίνη να λειτουργεί πιο αποτελεσματικά. Η μελέτη δείχνει ότι τα άτομα που αντιστρέφουν τον προδιαβήτη χωρίς απώλεια βάρους μετατοπίζουν το λίπος από το βάθος της κοιλιάς τους κάτω από το δέρμα τους, ακόμη και αν το συνολικό τους βάρος παραμένει το ίδιο.
Προέκυψε ωστόσο και ένα άλλο κομμάτι του παζλ. Οι φυσικές ορμόνες που μιμούνται τα νέα φάρμακα για την απώλεια βάρους φαίνεται να παίζουν καθοριστικό ρόλο σε αυτή τη διαδικασία. Αυτές οι ορμόνες, ιδιαίτερα η GLP-1, βοηθούν τα β-κύτταρα του παγκρέατος να εκκρίνουν ινσουλίνη όταν αυξάνονται τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα.
Τα άτομα που αντιστρέφουν την προδιαβήτη χωρίς να χάσουν βάρος φαίνεται να ενισχύουν φυσικά αυτό το ορμονικό σύστημα, ενώ ταυτόχρονα καταστέλλουν άλλες ορμόνες που συνήθως αυξάνουν τα επίπεδα γλυκόζης.
Στόχευση στην ανακατανομή του λίπους, όχι μόνο στην απώλεια βάρους
Οι πρακτικές επιπτώσεις είναι ενθαρρυντικές. Αντί να επικεντρώνονται μόνο στη ζυγαριά, τα άτομα με προδιαβήτη μπορούν να στοχεύσουν στη μετατόπιση του σωματικού λίπους με δίαιτα και άσκηση.
Η μεσογειακή διατροφή μπορεί να βοηθήσει στη μείωση του σπλαχνικού λίπους της κοιλιάς
Έρευνες δείχνουν ότι τα πολυακόρεστα λιπαρά οξέα, που βρίσκονται σε αφθονία στη μεσογειακή διατροφή πλούσια σε ιχθυέλαιο, ελιές και ξηρούς καρπούς, μπορεί να βοηθήσουν στη μείωση του σπλαχνικού λίπους. Ομοίως, η προπόνηση αντοχής μπορεί να μειώσει το κοιλιακό λίπος ακόμη και χωρίς συνολική απώλεια βάρους.
Αυτό δεν σημαίνει ότι η απώλεια βάρους πρέπει να εγκαταλειφθεί ως στόχος – παραμένει ευεργετική για τη γενική υγεία και την πρόληψη του διαβήτη. Ωστόσο, τα ευρήματά μας υποδηλώνουν ότι η επίτευξη φυσιολογικών επιπέδων γλυκόζης στο αίμα, ανεξάρτητα από τις αλλαγές στο βάρος, πρέπει να γίνει πρωταρχικός στόχος για τη θεραπεία του προδιαβήτη.
Αυτή η προσέγγιση θα μπορούσε να βοηθήσει εκατομμύρια ανθρώπους που έχουν αγωνιστεί με τα παραδοσιακά προγράμματα απώλειας βάρους, αλλά θα μπορούσαν ακόμα να επιτύχουν σημαντικές βελτιώσεις στην υγεία τους μέσω μεταβολικών αλλαγών.
Πηγή: Independent
