Η προεκλαμψία είναι μια απειλητική για τη ζωή επιπλοκή της εγκυμοσύνης που μπορεί να εμφανιστεί ξαφνικά, θέτοντας σε κίνδυνο τόσο τη μητέρα όσο και το παιδί. Παρά το γεγονός ότι επηρεάζει περίπου μία στις είκοσι εγκυμοσύνες παγκοσμίως, οι κλινικοί γιατροί δεν διέθεταν μέχρι τώρα μια αξιόπιστη μέθοδο για την πρόβλεψη της εμφάνισής της.
Τώρα, μια μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Genome Biology μπορεί να αλλάξει αυτή την κατάσταση. Υπό την ηγεσία του Δρ Manvendra Singh (INEM και Institut Imagine) και σε συνεργασία με το Max Delbrück Center, το Cornell University και το University of Bath, οι ερευνητές ανακάλυψαν «κρυφά» βιολογικά σήματα που θα μπορούσαν να χρησιμεύσουν ως σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης.
Η έρευνά τους αποκαλύπτει μέχρι τώρα άγνωστες διαδικασίες που οδηγούν στην υγιή και μη υγιή ανάπτυξη του πλακούντα και προσδιορίζει δύο ισχυρούς πρώιμους δείκτες που μπορεί να επιτρέψουν την ανίχνευση της προεκλαμψίας εβδομάδες πριν την εμφάνιση των συμπτωμάτων.
«Η προεκλαμψία είναι τόσο εξαιρετικά συχνή (περίπου 5% των εγκυμοσυνών) όσο και δυνητικά θανατηφόρα», λέει ο καθηγητής Laurence Hurst του Τμήματος Βιοεπιστημών του Πανεπιστημίου του Bath και του Milner Centre for Evolution, συν-συγγραφέας της μελέτης. «Είναι η δεύτερη πιο συχνή αιτία θανάτου των μητέρων παγκοσμίως, γεγονός που την καθιστά τόσο ένα εξελικτικό αίνιγμα όσο και ένα σοβαρό πρόβλημα υγείας για τις μητέρες και τα νεογνά.
Δυστυχώς, η προεκλαμψία συχνά διαπιστώνεται πολύ αργά, όταν η αρτηριακή πίεση της εγκύου γυναίκας είναι ήδη επικίνδυνα υψηλή».
Το αρχαίο ιικό DNA λειτουργεί ως μοριακός διακόπτης
Παρακολουθώντας τον τρόπο με τον οποίο ενεργοποιούνται ορισμένα γονίδια στον πλακούντα, οι ερευνητές ανακάλυψαν ότι μικρές ρυθμιστικές περιοχές στο ρετροϊικό DNA μας (γενετικά υπολείμματα αρχαίων ιών που κληρονομήθηκαν από τους προγόνους μας) διαδραματίζουν κρίσιμο ρόλο στον προσδιορισμό της φυσιολογικής ανάπτυξης του πλακούντα.
Όταν αυτοί οι μοριακοί διακόπτες δυσλειτουργούν, ο πλακούντας δεν σχηματίζεται σωστά, κάτι που αποτελεί χαρακτηριστικό γνώρισμα της προεκλαμψίας. Είναι ενδιαφέρον ότι η ομάδα ανακάλυψε ότι αυτές οι διαταραχές αφήνουν μετρήσιμα ίχνη στο αίμα της μητέρας στις αρχές της εγκυμοσύνης, προσφέροντας τη δυνατότητα για μια μη επεμβατική διαγνωστική εξέταση.
Συγκεκριμένα, η μελέτη αποκαλύπτει ότι η PSG9, μια συγκεκριμένη πρωτεΐνη της εγκυμοσύνης, ρυθμίζεται από τα δύο θραύσματα αρχαίων ιικών υπολειμμάτων στο DNA μας (LTR8B και MER65). Όταν αυτή η ρύθμιση δυσλειτουργεί, προκαλεί μια σειρά γεγονότων που συνδέονται με την πρώιμη προεκλαμψία (EO-PE), προσφέροντας έναν ακριβή νέο στόχο για διαγνωστικό έλεγχο με βάση το αίμα.
Πιθανός δείκτης για έγκαιρο διαγνωστικό έλεγχο
Τα ευρήματα ανοίγουν ένα νέο παράθυρο στο πώς ξεκινά η προεκλαμψία και υποδεικνύουν εργαλεία που θα μπορούσαν να μεταμορφώσουν τη φροντίδα των μητέρων: έγκαιρη διαλογή, ακριβέστερη πρόβλεψη κινδύνου και η πιθανότητα μελλοντικών θεραπειών που στοχεύουν σε αυτές τις πρόσφατα αποκαλυφθείσες διαδικασίες.
Πηγή: MedicalXpress
