Ο κλιματισμός φαντάζει θεόσταλτος στις ζεστές μέρες του καλοκαιριού. Διατηρεί την θερμοκρασία σε επίπεδα στα οποία νιώθουμε άνετα και ελέγχει την υγρασία, καθιστώντας το εσωτερικό περιβάλλον ανεκτό ακόμα και στις πιο ζεστές μέρες.
Ωστόσο, ορισμένοι άνθρωποι αποφεύγουν να χρησιμοποιούν τον κλιματισμό ανεξάρτητα από το πόσο ζέστη κάνει έξω, φοβούμενοι ότι θα τους αρρωστήσει. Αν και αυτό μπορεί να ακούγεται παράλογο σε ορισμένους, η , ανώτερη λέκτορας Κλινικής Μικροβιολογίας στο Πανεπιστήμιο Leicester, υπογραμμίζει ότι ο φόβος αυτός δεν είναι εντελώς αβάσιμος.
Όπως υπογραμμίζει σε σχετικό άρθρο της στο The Conversation, εάν ένα σύστημα κλιματισμού δεν λειτουργεί σωστά ή δεν συντηρείται κατάλληλα, μπορεί να μολυνθεί από μολυσματικά μικρόβια. Αυτό μπορεί να μετατρέψει τη μονάδα κλιματισμού σας σε πιθανή πηγή πολλών αερομεταδιδόμενων λοιμώξεων, που κυμαίνονται από το κοινό κρυολόγημα έως την πνευμονία.
Άρρωστα κτίρια
Το «σύνδρομο άρρωστου κτιρίου» είναι η γενική ονομασία για τα συμπτώματα που μπορεί να εμφανιστούν μετά από παρατεταμένη παραμονή σε κλιματιζόμενους χώρους. Τα συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν πονοκεφάλους, ζάλη, βουλωμένη μύτη ή καταρροή , επίμονο βήχα, ερεθισμό του δέρματος ή εξανθήματα, δυσκολία συγκέντρωσης στην εργασία και κόπωση.
Η πάθηση τείνει να εμφανίζεται σε άτομα που εργάζονται σε γραφεία, αλλά μπορεί να συμβεί σε οποιονδήποτε περνάει μεγάλο χρονικό διάστημα σε κλιματιζόμενα κτίρια, όπως τα νοσοκομεία. Τα συμπτώματα του συνδρόμου άρρωστου κτιρίου τείνουν να επιδεινώνονται όσο περισσότερο παραμένει κανείς σε ένα συγκεκριμένο κτίριο και υποχωρούν όταν φεύγει κανείς από αυτό.
Η ειδικός εξηγεί ότι μια πιθανολογούμενη αιτία του συνδρόμου αυτού είναι η δυσλειτουργία των κλιματιστικών. Όταν μια μονάδα κλιματισμού δεν λειτουργεί σωστά, μπορεί να απελευθερώνει αλλεργιογόνα, χημικές ουσίες και μικροοργανισμούς που βρίσκονται στον αέρα και που κανονικά θα είχαν παγιδευτεί.
Τα κλιματιστικά που δεν λειτουργούν σωστά μπορούν επίσης να απελευθερώνουν ατμούς από προϊόντα καθαρισμού κλιματιστικών ή ψυκτικά στον αέρα του κτιρίου. Χημικές ουσίες όπως το βενζόλιο, η φορμαλδεΰδη και το τολουόλιο είναι τοξικές και μπορούν να ερεθίσουν το αναπνευστικό σύστημα.
Τα κλιματιστικά που δεν συντηρούνται σωστά μπορούν επίσης να φιλοξενούν βακτηριακά παθογόνα που μπορούν να προκαλέσουν σοβαρές λοιμώξεις.
Η Legionella pneumophila είναι το βακτήριο που προκαλεί τη νόσο των λεγεωνάριων, μια πνευμονική λοίμωξη που μεταδίδεται από την εισπνοή σταγονιδίων νερού που περιέχουν αυτό το βακτήριο. Τείνουν να αναπτύσσονται σε περιβάλλοντα με υψηλή περιεκτικότητα σε νερό, όπως τζακούζι ή συστήματα κλιματισμού.
Η λοίμωξη από Legionella προσβάλλεται συχνότερα σε κοινόχρηστους χώρους όπως ξενοδοχεία, νοσοκομεία ή γραφεία, όπου τα βακτήρια έχουν μολύνει την παροχή νερού. Τα συμπτώματα της είναι παρόμοια με αυτά της πνευμονίας, προκαλώντας βήχα, δύσπνοια, δυσφορία στο στήθος, πυρετό και γενικά συμπτώματα που μοιάζουν με αυτά της γρίπης. Τα συμπτώματα εμφανίζονται συνήθως μεταξύ δύο και 14 ημερών μετά την έκθεση στη Legionella.
Οι λοιμώξεις από Legionella μπορεί να είναι απειλητικές για τη ζωή και συχνά απαιτούν νοσηλεία. Η ανάρρωση μπορεί να διαρκέσει αρκετές εβδομάδες.
Μυκητιασικές και ιογενείς λοιμώξεις
Η συσσώρευση σκόνης και υγρασίας στο εσωτερικό των συστημάτων κλιματισμού μπορεί επίσης να δημιουργήσει τις κατάλληλες συνθήκες για την ανάπτυξη άλλων μολυσματικών μικροβίων.
Για παράδειγμα, έρευνα σε συστήματα κλιματισμού νοσοκομείων έχει διαπιστώσει ότι μύκητες όπως τα είδη Aspergillus, Penicillium, Cladosporium και Rhizopus συσσωρεύονται συνήθως σε περιοχές με υψηλή περιεκτικότητα σε νερό των συστημάτων εξαερισμού νοσοκομείων.
Αυτές οι μυκητιασικές λοιμώξεις μπορεί να είναι σοβαρές σε ευάλωτους ασθενείς, όπως άτομα με ανοσοκαταστολή, άτομα που έχουν υποβληθεί σε μεταμόσχευση οργάνου ή βρίσκονται σε αιμοκάθαρση, καθώς και σε πρόωρα μωρά. Για παράδειγμα, το Aspergillus προκαλεί πνευμονία, αποστήματα στους πνεύμονες, στον εγκέφαλο, στο ήπαρ, στη σπλήνα, στα νεφρά και στο δέρμα, και μπορεί επίσης να μολύνει εγκαύματα και πληγές.
Τα συμπτώματα των μυκητιασικών λοιμώξεων είναι κυρίως αναπνευστικά και περιλαμβάνουν επίμονο συριγμό ή βήχα, πυρετό, δύσπνοια, κόπωση και ανεξήγητη απώλεια βάρους.
Οι ιογενείς λοιμώξεις μπορούν επίσης να μεταδοθούν από τον κλιματισμό. Η ειδικός αναφέρει ενδεικτικά την περίπτωση παιδιών σε μια τάξη νηπιαγωγείου στην Κίνα που μολύνθηκαν με τον παθογόνο νοροϊό από το σύστημα κλιματισμού. Αυτό προκάλεσε γαστρεντερίτιδα σε 20 μαθητές.
Ωστόσο, τα κλιματιστικά μπορούν επίσης να βοηθήσουν στην αποτροπή της εξάπλωσης των αερομεταδιδόμενων ιών. Έρευνες δείχνουν ότι οι κλιματιστικές μονάδες που συντηρούνται και απολυμαίνονται τακτικά μπορούν να μειώσουν τα επίπεδα κυκλοφορίας κοινών ιών, συμπεριλαμβανομένου του COVID.
Ένας άλλος λόγος για τον οποίο τα κλιματιστικά μπορεί να αυξάνουν τον κίνδυνο μόλυνσης είναι ο τρόπος με τον οποίο ελέγχουν τα επίπεδα υγρασίας. Αυτό κάνει τον αέρα στο εσωτερικό πιο ξηρό από τον αέρα στο εξωτερικό.
Η παραμονή για μεγάλο χρονικό διάστημα σε περιβάλλοντα με χαμηλή υγρασία μπορεί να ξηράνει τους βλεννογόνους της μύτης και του λαιμού. Αυτό μπορεί να επηρεάσει την ικανότητά τους να εμποδίζουν την είσοδο βακτηρίων και μυκήτων στον οργανισμό και να μάς καθιστούν πιο ευάλωτους στην ανάπτυξη λοίμωξης των ιγμορείων.
