Η αρχική χρήση της ουσίας αφορούσε σε βιομηχανικές εργασίες. Σύντομα ωστόσο, η φωσφίνη, που είναι επίσης γνωστή ως υδρίδιο του φωσφόρου ή φωσφίδιο αλουμινίου, ξεκίνησε να χρησιμοποιείται ως εντομοκτόνο, τρωκτικοκτόνο και υποκαπνιστικό προϊόν για τον έλεγχο παρασίτων ή επιβλαβών μικροοργανισμών.
Η χρήση της είναι ευρέως διαδεδομένη σε δοχεία και στεγανοποιημένους χώρους που προορίζονται να αποθηκεύσουν χύμα γεωργικά και δασικά προϊόντα - όπως σιτηρά και ξύλο. Πρόκειται για μια διαδικασία υποκαπνισμού πριν την φόρτωση των εν λόγω προϊόντων συνήθως σε πλοία, ώστε να αποτραπεί η προσβολή τους από έντομα.
Μια τοξική απειλή
Η φωσφίνη είναι άχρωμη και άοσμη, αν και στην εμπορική της μορφή μπορεί να έχει μια μυρωδιά που θυμίζει σκόρδο ή σάπιο ψάρι. Κατά τη χρήση της λαμβάνει μορφή αερίου. Έχει μεγάλη διεισδυτική ικανότητα και δεν αφήνει υπολείμματα. Είναι τόσο τοξική που μια συγκέντρωση μόλις 0,3 μερών φωσφίνης ανά εκατομμύριο μορίων αέρα αρκεί για να προκαλέσει σοβαρές βλάβες στον οργανισμό.
Η έκθεση στην τοξική ουσία μπορεί να προκαλέσει συμπτώματα όπως ναυτία, έμετο, κοιλιακό άλγος, διάρροια, δίψα, σφίξιμο στο στήθος, δυσκολία στην αναπνοή, μυϊκό πόνο, ρίγη και πνευμονική συμφόρηση. Όσο παρατείνεται η έκθεση ή αν η ποσότητα της ουσίας που εμπεριέχεται στον αέρα είναι μεγάλη, τότε υπάρχουν σοβαρές επιπτώσεις στο ήπαρ και στην καρδιά.
Άμεσες και σοβαρές επιπτώσεις
Οι επιδράσεις της έκθεσης σε φωσφίνη αρχίζουν να εμφανίζονται μέσα σε λίγες ώρες. Όταν προκαλείται καρδιαγγειακή βλάβη, σύμφωνα με στατιστικά στοιχεία η έκβαση είναι συνήθως θανατηφόρα και μάλιστα εντός 12 έως 24 ωρών μετά την έκθεση.
Η φωσφίνη μπορεί επίσης να βλάψει το ήπαρ και τα νεφρά, με τα συμπτώματα να εμφανίζονται συνήθως μετά από δύο με τρεις ημέρες, όταν ο οργανισμός έχει ήδη αναπτύξει σοβαρή ηπατική ή νεφρική ανεπάρκεια.
Η τοξική ουσία, συχνά οδηγεί και σε πνευμονικό οίδημα, περίπου 72 ώρες μετά την έκθεση σε αυτήν.
Ο μηχανισμός δράσης της φωσφίνης
Παρά το γεγονός ότι η συγκεκριμένη χημική ουσία χρησιμοποιείται σε αρκετές εργασίες, ο μηχανισμός με τον οποίο αποδεικνύεται τόσο τοξική δεν έχει διασαφηνιστεί πλήρως.
Ορισμένες μελέτες υποδηλώνουν ότι τα μόρια της προκαλούν στρες στον οργανισμό μέσω της παραγωγής αντιδραστικών ειδών οξυγόνου, έναν τύπο ασταθών μορίων που αντιδρούν με άλλα μόρια στα κύτταρα του σώματός.
Πολλά από αυτά τα αντιδραστικά είδη οξυγόνου βλάπτουν το DNA, το RNA και τις πρωτεΐνες στα υπόλοιπα κύτταρα και τελικά τα σκοτώνουν.
Αντιμετώπιση των επιπτώσεων
Προς το παρόν, δεν υπάρχει διαθέσιμο αντίδοτο για δηλητηρίαση από φωσφίνη.
Η διαχείριση της αφορά συνήθως στην αντιμετώπιση των συμπτωμάτων, με φαρμακευτική αγωγή που στοχεύει στην αντιμετώπιση της πνευμονολογικής βλάβης που προκαλεί το χημικό και στην ανάκτηση της λειτουργικότητας των πνευμόνων.
Στην περίπτωση της τραγωδίας στην Κωνσταντινούπολη, οι αρχές ανακάλυψαν ότι λίγες ώρες νωρίτερα σε ένα δωμάτιο στο ισόγειο του ξενοδοχείου όπου διέμενε η τετραμελής οικογένεια, είχε προηγηθεί αντιπαρασιτικός ψεκασμός για την καταπολέμηση κοριών.
Το εντομοκτόνο, που περιείχε φωσφίδιο αλουμινίου (ΑΙΡ), φαίνεται ότι μέσω του εξαερισμού επεκτάθηκε και σε άλλους χώρους του ξενοδοχείου, με τραγική κατάληξη τον θάνατο των 2 ανήλικων παιδιών και των γονέων τους που βρίσκονταν στην πόλη για διακοπές.
Πηγές: THECONVERSATION.COM & T24.COM.TR
