«Η εικόνα φαίνεται ανατρεπτική, όμως το μήνυμα είναι πιο συγκεκριμένο απ’ όσο παρουσιάζεται», αναφέρει ο κ. Ευμένης Π. Καραφυλλίδης, BSC (HONS), MSC, NYSCDN, Κλινικός Διαιτολόγος – Διατροφολόγος, Διευθυντής Διαιτολογικού Τμήματος Metropolitan General και συνεχίζει εξηγώντας τι ορίζει και τι προτείνει η νέα αυτή διατροφική πυραμίδα.

Τι τονίζουν οι νέες οδηγίες

• Πραγματικό, μη υπερ-επεξεργασμένο φαγητό
• Λιγότερη πρόσθετη ζάχαρη και ultra-processed foods
• Επαρκής πρωτεΐνη(≈1,2–1,6 g/kg/ημέρα)
• Φρούτα και λαχανικά παραμένουν βασικός πυλώνας, με έμφαση στα ολόκληρα φρούτα και όχι στους χυμούς. Δεν τίθεται γενικό ανώτατο όριο κατανάλωσης· η ποσότητα εξατομικεύεται, ιδιαίτερα σε κλινικά περιστατικά.
• Τα δημητριακά δεν καταργούνται, αλλά δεν είναι «βάση για όλους»

Τι λένε ακριβώς για τα λιπαρά

• Τα “healthy fats” ορίζονται κυρίως ως λιπαρά από ολόκληρα τρόφιμα (κρέας/πουλερικά/αυγά, ω-3 θαλασσινά, ξηροί καρποί και σπόροι, πλήρη γαλακτοκομικά, ελιές και αβοκάντο)
• Όταν προστίθεται λίπος στο μαγείρεμα, δίνεται ρητά προτεραιότητα σε έλαια με απαραίτητα λιπαρά οξέα, όπως το ελαιόλαδο
• Παράλληλα, αναφέρονται και άλλες επιλογές(π.χ. βούτυρο ή βοδινό λίπος), χωρίς σαφή ποιοτική ιεράρχηση
• Το όριο για τα κορεσμένα λιπαρά παραμένει → <10% της συνολικής ημερήσιας ενέργειας
• Αναγνωρίζεται ότι απαιτείται περισσότερη υψηλής ποιότητας έρευνα

Το συμπέρασμα που προκύπτει είναι ότι υπάρχει προτίμηση στα έλαια με απαραίτητα λιπαρά, όμως το μήνυμα για τα κορεσμένα δεν είναι επικοινωνιακά απολύτως καθαρό.

H σύγκριση με τη Μεσογειακή Διατροφή

Η Μεσογειακή Διατροφή παραμένει το πιο ισχυρά τεκμηριωμένο πρότυπο για τους εξής λόγους:

• Φυτική βάση
• Ελαιόλαδο ως κύριο λίπος
• Σαφής διαχωρισμός ποιότητας λιπαρών
• Χαμηλή κατανάλωση επεξεργασμένων
• Κοινό σημείο: Ολικές τροφές
• Διαφορά: Η μεσογειακή δεν αφήνει ασάφεια για τα λιπαρά

Σύγκριση με το Healthy Plate

Το Healthy Eating Plate (Harvard T.H. Chan) περιλαμβάνει:

• 1/2 πιάτο λαχανικά και φρούτα
• 1/4 πρωτεΐνη καλής ποιότητας
• 1/4 δημητριακά ολικής άλεσης
• Ξεκάθαρη προτίμηση σε υγιεινά έλαια (ελαιόλαδο)
• Μήνυμα: Ποιότητα λιπαρών > ποσότητα

Το σημαντικό συμπέρασμα

«Η "νέα πυραμίδα" δεν είναι κλινικό πρωτόκολλο και δεν αντικαθιστά ούτε τη Μεσογειακή Διατροφή ούτε το Healthy Plate. Είναι μια επανιεράρχηση προτεραιοτήτων:

• Πραγματικό φαγητό
• Επαρκής πρωτεΐνη
• Λιγότερη βιομηχανική διατροφή

Η εφαρμογή της πρέπει να εξατομικεύεται, ειδικά σε κλινικά περιστατικά», καταλήγει ο κ. Καραφυλλίδης.