Η αρθρίτιδα συχνά συνδέεται με την προχωρημένη ηλικία, αλλά επηρεάζει και τα παιδιά. Μία από τις πιο συνηθισμένες μορφές είναι η νεανική ιδιοπαθής αρθρίτιδα (JIA), μια φλεγμονώδης πάθηση που προκαλεί επίμονο πρήξιμο και πόνο στις αρθρώσεις.
Για λόγους που παραμένουν ασαφείς, μεταξύ 10% και 30% των παιδιών με JIA αναπτύσσουν επίσης ραγοειδίτιδα, μια φλεγμονώδη πάθηση του ματιού. Σε ορισμένες περιπτώσεις, αυτή η φλεγμονή του ματιού δεν ανταποκρίνεται στη θεραπεία και μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια όρασης.
Μια πρόσφατη μελέτη έδειξε ότι τα ανοσοκύτταρα που ονομάζονται Β-κύτταρα, γνωστά κυρίως για την παραγωγή αντισωμάτων, διαδραματίζουν έναν ρόλο που μέχρι τώρα δεν είχε εκτιμηθεί επαρκώς στην προώθηση αυτής της διαδικασίας και μπορεί να υποδείξει νέες θεραπευτικές προσεγγίσεις.
Η JIA διαγιγνώσκεται όταν ένα παιδί ή ένας νέος κάτω των 16 ετών εμφανίζει φλεγμονή σε τουλάχιστον μία άρθρωση για περισσότερο από έξι εβδομάδες χωρίς σαφή αιτία. Η πάθηση περιλαμβάνει διάφορους υποτύπους, οι περισσότεροι από τους οποίους είναι αυτοάνοσοι, πράγμα που σημαίνει ότι το ανοσοποιητικό σύστημα επιτίθεται κατά λάθος στους ιστούς του ίδιου του οργανισμού.
Τα αποτελέσματα ποικίλλουν. Με τη θεραπεία, ορισμένα παιδιά βιώνουν μακρές περιόδους ύφεσης και μπορεί να ξεπεράσουν την πάθηση. Για άλλα, η φλεγμονή επιμένει μέχρι την ενηλικίωση και μπορεί να προκαλέσει βλάβη στις αρθρώσεις και αναπηρία. Η JIA μπορεί επίσης να επηρεάσει όργανα πέρα από τις αρθρώσεις, όπως το δέρμα, το έντερο και τα μάτια. Όταν επηρεάζει τα μάτια, η πάθηση είναι γνωστή ως ραγοείτιδα σχετιζόμενη με την JIA.
"Πολλά παραμένουν άγνωστα σχετικά με το γιατί ορισμένα παιδιά με JIA αναπτύσσουν φλεγμονή στα μάτια ενώ άλλα όχι. Δεν είναι σαφές εάν οι ίδιες ανοσολογικές οδοί προκαλούν τη νόσο τόσο στις αρθρώσεις όσο και στα μάτια, ή γιατί η φλεγμονή επηρεάζει συχνότερα το μπροστινό μέρος του ματιού, γνωστή ως πρόσθια ραγοείτιδα. Σε πολλές περιπτώσεις, η πάθηση είναι ασυμπτωματική και ανώδυνη, επιτρέποντας τη συσσώρευση βλάβης χωρίς να γίνει αντιληπτή. Επομένως, η τακτική οφθαλμολογική εξέταση είναι απαραίτητη.", επισημαίνουν στο σχετικό τους άρθρο στο The Conversation , η , συνεργαζόμενη καθηγήτρια Γηριατρικής, Ρευματολογίας και Αναγεννητικής Ιατρικής στο UCL και η , ερευνήτρια στο ίδιο πανεπιστήμιο.
Οι παράγοντες κινδύνου
Αρκετοί παράγοντες κινδύνου είναι καλά τεκμηριωμένοι. Τα κορίτσια και τα αγόρια που αναπτύσσουν JIA σε νεαρή ηλικία, ιδίως πριν από την ηλικία των έξι ετών, είναι πιο πιθανό να αναπτύξουν ραγοειδίτιδα. Τα παιδιά που παρουσιάζουν θετικά αποτελέσματα στις εξετάσεις για αντιπυρηνικά αντισώματα διατρέχουν επίσης αυξημένο κίνδυνο.
Παρόλα αυτά, οι βιολογικοί μηχανισμοί που συνδέουν την αρθρίτιδα με τις οφθαλμικές παθήσεις παραμένουν ελάχιστα κατανοητοί, ενώ ο ρόλος των Β-κυττάρων που παράγουν αντισώματα έχει λάβει σχετικά μικρή προσοχή.
"Για να διερευνήσουμε αυτό το ζήτημα, η μελέτη μας ανέλυσε δείγματα αίματος από περισσότερα από 150 παιδιά με αρθρίτιδα. Ορισμένοι τύποι Β-κυττάρων ήταν πιο άφθονοι σε όσους είχαν αναπτύξει ραγοειδίτιδα σε σύγκριση με τα παιδιά που είχαν μόνο αρθρίτιδα. Μια ξεχωριστή πτυχή της έρευνας ήταν η ευκαιρία να εξεταστούν δείγματα που ελήφθησαν απευθείας από τα προσβεβλημένα μάτια.", εξηγούν οι δύο επιστήονες.
Σε ορισμένα παιδιά, η ραγοειδίτιδα μπορεί να οδηγήσει σε καταρράκτη ή γλαύκωμα, καθιστώντας απαραίτητη τη χειρουργική επέμβαση για τη διατήρηση της όρασης. Κατά τη διάρκεια αυτών των επεμβάσεων, μικρές ποσότητες βιολογικού υλικού που κανονικά θα απορρίπτονταν μπορούν να συλλεχθούν για ερευνητικούς σκοπούς. Χρησιμοποιώντας αυτά τα δείγματα, προέκυψε ότι ενεργοποιημένα Β-κύτταρα είχαν μεταναστεύσει στα μάτια παιδιών με ραγοειδίτιδα σχετιζόμενη με την αρθρίτιδα.
Ελπίδα για θεραπεία
Εργαστηριακά πειράματα έδειξαν ότι η παρεμπόδιση της επικοινωνίας μεταξύ των Β-κυττάρων και ενός άλλου τύπου ανοσοκυττάρων, γνωστών ως Τ-κύτταρα, μείωσε σημαντικά τη φλεγμονή. Το φάρμακο που χρησιμοποιείται για να επιτευχθεί αυτό δοκιμάζεται ήδη σε κλινικές δοκιμές για τη σκλήρυνση κατά πλάκας και τον λύκο, αυξάνοντας την πιθανότητα επαναστόχευσης του για την ανθεκτική στη θεραπεία νεανική ιδιοπαθή αρθρίτιδα.
"Η ανάγκη για νέες προσεγγίσεις είναι σαφής. Επί του παρόντος, ένα στα τέσσερα παιδιά με ραγοειδίτιδα που σχετίζεται με JIA δεν ανταποκρίνεται στη μόνη εγκεκριμένη βιολογική θεραπεία, και μέχρι την ηλικία των 18 ετών σχεδόν το ένα τρίτο έχει χάσει μέρος της όρασής του σε τουλάχιστον ένα μάτι.", υπογραμμίζουν οι δύο επιστήμονες προσθέτοντας ότι "αυτά τα ευρήματα δείχνουν μια πιθανή νέα θεραπευτική οδό και επισημαίνουν ένα ευρύτερο ζήτημα στην ιατρική έρευνα. Συχνά υπάρχει καθυστέρηση πολλών ετών πριν οι θεραπείες που αναπτύσσονται για ενήλικες δοκιμαστούν σε παιδιά, ακόμη και όταν οι υποκείμενοι φλεγμονώδεις μηχανισμοί είναι παρόμοιοι."
