Μια απλή, οικονομική θεραπεία με φθοριούχο διαμμινοάργυρο (Silver Diamine Fluoride - SDF) θα μπορούσε να αλλάξει τον τρόπο αντιμετώπισης της τερηδόνας στα μικρά παιδιά, μειώνοντας την ανάγκη για επώδυνες οδοντιατρικές επεμβάσεις και γενική αναισθησία. Αυτό δείχνει μεγάλη κλινική μελέτη με επικεφαλής το Πανεπιστήμιο του Μίσιγκαν, τα αποτελέσματα της οποίας δημοσιεύθηκαν στο JAMA Pediatrics.
Η τερηδόνα αποτελεί τη συχνότερη χρόνια νόσο της παιδικής ηλικίας, επηρεάζοντας περισσότερα από το 40% των παιδιών στις ΗΠΑ. Όταν δεν αντιμετωπίζεται έγκαιρα, μπορεί να προκαλέσει έντονο πόνο, λοιμώξεις, δυσκολίες στη σίτιση και τον ύπνο, απουσίες από το σχολείο και, σε αρκετές περιπτώσεις, να οδηγήσει ακόμη και σε νοσηλεία ή χειρουργική επέμβαση υπό γενική αναισθησία.
Αποτελεσματική θεραπεία χωρίς τροχό
Η θεραπεία με SDF εφαρμόζεται απλά πάνω στην κοιλότητα του δοντιού με ένα μικρό σφουγγαράκι, μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα, χωρίς τροχό, ενέσεις ή αναισθησία. Μέχρι τώρα δεν υπήρχαν πολλά ερευνητικά στοιχεία από τα οποία να προκύπτει η ασφάλεια και η αποτελεσματικότητα της.
Η νέα μελέτη Φάσης ΙΙΙ περιέλαβε 830 παιδιά ηλικίας κάτω των 6 ετών, τα οποία στρατολογήθηκαν μέσω οδοντιατρείων, παιδιατρικών ιατρείων και προγραμμάτων Head Start στις πολιτείες Μίσιγκαν, Νέα Υόρκη και Αϊόβα.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η εφαρμογή διαλύματος 38% SDF ανά έξι μήνες κατάφερε να σταματήσει την εξέλιξη της τερηδόνας σε περισσότερα από τα μισά νεογιλά δόντια που είχαν προσβληθεί.
«Πρόκειται για μια ιδιαίτερα αποτελεσματική και ασφαλή θεραπεία, ακόμη και για παιδιά ηλικίας μόλις ενός έτους», δήλωσε η Margherita Fontana, καθηγήτρια στην Οδοντιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου του Μίσιγκαν και επικεφαλής της μελέτης.
Η μοναδική «παρενέργεια» είναι αισθητική
Το βασικό μειονέκτημα της μεθόδου αφορά την εμφάνιση του δοντιού, καθώς το ασήμι προκαλεί μόνιμο μαύρισμα στο τμήμα που έχει προσβληθεί από τερηδόνα.
Ωστόσο, σύμφωνα με τη Fontana, το όφελος για τη δημόσια υγεία είναι σημαντικό.
«Αν θέλουμε περισσότερα παιδιά και οικογένειες να επωφεληθούν από αυτή τη θεραπεία, χρειαζόμαστε ισχυρά επιστημονικά δεδομένα που να αποδεικνύουν τόσο την αποτελεσματικότητα όσο και την ασφάλειά της. Από την πλευρά της δημόσιας υγείας, αν επιδιώκουμε ευρύτερη εφαρμογή στις Ηνωμένες Πολιτείες, ακόμη και σε ιατρικές δομές, απαιτούνται προσεκτικά συλλεγμένα δεδομένα από αμερικανικούς πληθυσμούς. Πλέον διαθέτουμε αυτά τα στοιχεία», ανέφερε.
Θα μπορούσε να χρησιμοποιείται και από παιδιάτρους
Η μελέτη ξεκίνησε το 2018 και ολοκληρώθηκε παρά τις δυσκολίες που προκάλεσε η πανδημία COVID-19.
Η Fontana εκτιμά ότι τα νέα δεδομένα μπορούν να συμβάλουν στην ευρύτερη αποδοχή της θεραπείας από την ιατρική κοινότητα.
«Στην ιατρική, οι κλινικοί χρειάζονται υψηλής ποιότητας επιστημονικά στοιχεία πριν αλλάξουν την πρακτική τους. Είναι σημαντικό να υπάρχουν δεδομένα στα οποία μπορούν να ανατρέξουν, καθώς τα μικρά παιδιά επισκέπτονται συχνά τον παιδίατρο αρκετά χρόνια πριν δουν οδοντίατρο. Η ευρύτερη αποδοχή της θεραπείας θα μπορούσε να επιτρέψει την αντιμετώπιση περισσότερων περιπτώσεων τερηδόνας όσο ακόμη αναζητείται οδοντιατρική φροντίδα και πριν εμφανιστούν πόνος, λοίμωξη ή ανάγκη για χειρουργική επέμβαση», τόνισε.
Πιο κοντά στην έγκριση από τον FDA
Τα αποτελέσματα της μελέτης παρέχουν τα απαραίτητα κλινικά δεδομένα ώστε ο κατασκευαστής του προϊόντος που χρησιμοποιήθηκε στη δοκιμή, να υποβάλει αίτηση στον Αμερικανικό Οργανισμό Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) για έγκριση της χρήσης του στην αντιμετώπιση της τερηδόνας.
Ο Amr Moursi, καθηγητής Παιδοδοντιατρικής στο Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης και συν-επικεφαλής της μελέτης, υπογράμμισε τη σημασία των νέων ευρημάτων.
«Τα αποτελέσματά μας υποστηρίζουν την έγκριση του SDF από τον FDA για τη διαχείριση της τερηδόνας στα μικρά παιδιά. Η κατάργηση του off-label χαρακτήρα της χρήσης του θα αποτελούσε μια σημαντική καινοτομία, που θα μπορούσε να οδηγήσει σε ευρύτερη χρήση από τους επαγγελματίες υγείας, καλύτερη ασφαλιστική κάλυψη και πιο σταθερή ποιότητα των προϊόντων», δήλωσε.
Μπορεί να ωφελήσει παιδιά και ενήλικες
Σύμφωνα με τους ερευνητές, σε αρκετές περιπτώσεις η επανάληψη της εφαρμογής κάθε λίγους μήνες αρκεί ώστε να διατηρηθεί η τερηδόνα ανενεργή μέχρι να πέσει φυσιολογικά το νεογιλό δόντι. Στους ενήλικες, η μέθοδος μπορεί να λειτουργήσει είτε ως μακροχρόνια θεραπεία είτε ως προσωρινή λύση μέχρι να καταστεί εφικτή μια οριστική αποκατάσταση.
«Για σχεδόν οποιονδήποτε, αυτή η θεραπεία μπορεί να σταματήσει την εξέλιξη της τερηδόνας και να ανακουφίσει από τη λοίμωξη και τον πόνο που προκαλεί. Θα μπορούσε να ωφελήσει πάρα πολλούς ανθρώπους», κατέληξε η Fontana.
