Τα φάρμακα για την απώλεια βάρους μπορεί να υπερδιπλασιάσουν τον κίνδυνο εμφάνισης ηλικιακής εκφύλισης της ωχράς κηλίδας σε διαβητικούς ασθενείς, σύμφωνα με τα ευρήματα μιας μεγάλης μελέτης.
Αρχικά αναπτυγμένα για διαβητικούς ασθενείς, τα φάρμακα που είναι αγωνιστές του υποδοχέα του παρόμοιου με τη γλυκαγόνη πεπτιδίου-1 (GLP-1 RA) έχουν μεταμορφώσει τον τρόπο αντιμετώπισης της παχυσαρκίας και υπάρχουν όλο και περισσότερες αποδείξεις για ευρύτερα οφέλη για την υγεία. Βοηθούν στη μείωση των επιπέδων σακχάρου στο αίμα, επιβραδύνουν την πέψη και μειώνουν την όρεξη.
Ωστόσο, μια μελέτη καναδών επιστημόνων που δημοσιεύθηκε στο Jama Ophthalmology διαπίστωσε ότι μετά από έξι μήνες χρήσης, τα GLP-1 RA συνδέονται με διπλάσιο κίνδυνο εμφάνισης νεοαγγειακής ηλικιακής εκφύλισης της ωχράς κηλίδας σε ηλικιωμένους με διαβήτη, σε σύγκριση με παρόμοιους ασθενείς που δεν λαμβάνουν τα φάρμακα.
Ακαδημαϊκοί του Πανεπιστημίου του Τορόντο εξέτασαν ιατρικά δεδομένα για περισσότερους από 1 εκατομμύριο κατοίκους του Οντάριο με διάγνωση διαβήτη και εντόπισαν 46.334 ασθενείς με μέση ηλικία 66 ετών στους οποίους είχε συνταγογραφηθεί GLP-1 RA. Σχεδόν όλοι (97,5%) λάμβαναν σεμαγλουτίδη, ενώ το 2,5% λάμβανε λιξισενατίδη.
Κάθε ασθενής που λάμβανε σεμαγλουτίδη ή λικισενατίδη αντιστοιχίστηκε με δύο ασθενείς που επίσης είχαν διαβήτη αλλά δεν λάμβαναν τα φάρμακα και είχαν παρόμοια χαρακτηριστικά, όπως ηλικία, φύλο και κατάσταση υγείας. Στη συνέχεια, οι ερευνητές συνέκριναν τον αριθμό των ασθενών που ανέπτυξαν νεοαγγειακή ηλικιακή εκφύλιση της ωχράς κηλίδας σε διάστημα τριών ετών.
Η μελέτη διαπίστωσε ότι όσοι είχαν λάβει σεμαγλουτίδη ή λικισενατίδη για τουλάχιστον έξι μήνες είχαν διπλάσιο κίνδυνο να αναπτύξουν εκφύλιση της ωχράς κηλίδας, σε σύγκριση με παρόμοιους ασθενείς που δεν λάμβαναν τα φάρμακα. Οι ασθενείς που είχαν λάβει GLP-1 RA για περισσότερο από 30 μήνες είχαν περισσότερο από τριπλάσιο κίνδυνο.
Οι διαβητικοί ασθενείς που ήταν μεγαλύτεροι σε ηλικία και/ή είχαν υποστεί εγκεφαλικό επεισόδιο είχαν ακόμη μεγαλύτερο κίνδυνο να αναπτύξουν εκφύλιση της ωχράς κηλίδας εάν λάμβαναν αυτά τα φάρμακα, διαπίστωσαν οι συγγραφείς.
Ο Marko Popovic, συν-συγγραφέας της μελέτης και γιατρός στο τμήμα οφθαλμολογίας και επιστημών της όρασης του Πανεπιστημίου του Τορόντο, δήλωσε: «Οι αγωνιστές των υποδοχέων GLP-1 φαίνεται να έχουν πολλαπλές επιδράσεις στο μάτι και, στην περίπτωση της νεοαγγειακής ηλικιακής εκφύλισης της ωχράς κηλίδας, η συνολική επίδραση μπορεί να είναι επιβλαβής.
«Με βάση τα δεδομένα μας, θα συνιστούσα ιδιαίτερη προσοχή κατά τη συνταγογράφηση GLP-1 RA σε ηλικιωμένους [διαβητικούς] ασθενείς ή σε ασθενείς με ιστορικό εγκεφαλικού επεισοδίου, καθώς και οι δύο ομάδες διατρέχουν ακόμη μεγαλύτερο κίνδυνο να αναπτύξουν [την πάθηση]».
Σε ένα συνοδευτικό editorial, ο Brian VanderBeek, αναπληρωτής καθηγητής οφθαλμολογίας στο Νοσοκομείο του Πανεπιστημίου της Πενσυλβανίας, δήλωσε ότι τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι μπορεί να επηρεαστεί μεγάλος αριθμός ασθενών.
«Αυτό υποδηλώνει ότι έως και ένας στους 1.000 χρήστες GLP-1 RA θα μπορούσε να εξελιχθεί σε νέα ηλικιακή εκφύλιση της ωχράς κηλίδας σε σύγκριση με τους ασθενείς που δεν έχουν εκτεθεί: εάν αυτός ο κίνδυνος μεταφερθεί σε εκατομμύρια χρήστες, οι πάσχοντες θα μπορούσαν να καταλήξουν να αποτελούν μια σημαντική ομάδα ασθενών», δήλωσε.
Ο VanderBeek δήλωσε ότι πρέπει να γίνουν περαιτέρω έρευνες για να διαπιστωθεί εάν αυτό επηρεάζει μόνο τους ασθενείς με διαβήτη ή εάν όσοι λαμβάνουν αυτά τα φάρμακα για τη διαχείριση του βάρους ή για άλλες ενδείξεις διατρέχουν παρόμοιο κίνδυνο. «Αν και σίγουρα δεν υπερτερούν τα οφέλη που προσφέρουν αυτά τα φάρμακα, οι γιατροί που τα συνταγογραφούν πρέπει να έχουν κατά νου τις πραγματικές και σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες που μπορεί να εμφανιστούν στα μάτια».
Ένας εκπρόσωπος της Novo Nordisk, που κατασκευάζει δύο πολύ γνωστά τέτοια φάρμακα δήλωσε: «Η ασφάλεια των ασθενών είναι η κορυφαία προτεραιότητά μας και λαμβάνουμε πολύ σοβαρά κάθε αναφορά για ανεπιθύμητη ενέργεια που σχετίζεται με τη χρήση των φαρμάκων μας. Συνεργαζόμαστε στενά με τις αρχές και τους ρυθμιστικούς φορείς από όλο τον κόσμο για να παρακολουθούμε συνεχώς το προφίλ ασφάλειας των προϊόντων μας.
«Αυτά τα φάρμακα έχουν εξεταστεί εκτενώς στα αυστηρά κλινικά προγράμματα ανάπτυξης της Novo Nordisk, συμπεριλαμβανομένων τυχαιοποιημένων ελεγχόμενων δοκιμών, οι οποίες μέχρι σήμερα δεν έχουν δείξει καμία παρατηρήσιμη διαφορά στη θεραπεία σε σύγκριση με το εικονικό φάρμακο για την εκφύλιση της ωχράς κηλίδας ή την ηλικιακή εκφύλιση της ωχράς κηλίδας. Ως εκ τούτου, η Novo Nordisk δεν συμπεραίνει προς το παρόν αιτιώδη σχέση μεταξύ της χρήσης GLP-1 RA, της σεμαγλουτίδης και της ηλικιακής εκφύλισης της ωχράς κηλίδας».
Πηγή: Guardian
