Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια επηρεάζει ανθρώπους σε όλο τον κόσμο και συχνά εξελίσσεται σε σημείο που οι ασθενείς εξαρτώνται από την τακτική αιμοκάθαρση για να επιβιώσουν. Αν και η πάθηση είναι ευρέως διαδεδομένη και σοβαρή, δεν υπάρχουν ακόμη εγκεκριμένα φάρμακα που να μπορούν να αποκαταστήσουν ενεργά τη νεφρική λειτουργία.
Μια ομάδα με επικεφαλής τον καθηγητή Takaaki Abe της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Tohoku ανακάλυψε μια απροσδόκητη προσέγγιση, επαναπροσδιορίζοντας τη χρήση ενός φαρμάκου για τη δυσκοιλιότητα. Η έρευνά τους είναι η πρώτη που αποδεικνύει ότι αυτό το φάρμακο (λουμπιπροστόνη) επιβραδύνει την απώλεια της νεφρικής λειτουργίας.
«Παρατηρήσαμε ότι η δυσκοιλιότητα είναι ένα σύμπτωμα που συχνά συνοδεύει τη χρόνια νεφρική ανεπάρκεια και αποφασίσαμε να διερευνήσουμε περαιτέρω αυτή τη σχέση», εξηγεί ο Abe. «Ουσιαστικά, η δυσκοιλιότητα διαταράσσει το εντερικό μικροβίωμα, το οποίο επιδεινώνει τη νεφρική λειτουργία. Αντιστρέφοντας τη διαδικασία, υποθέσαμε ότι θα μπορούσαμε να βελτιώσουμε τη νεφρική λειτουργία θεραπεύοντας τη δυσκοιλιότητα».
Αύξηση παραγωγής σπερμιδίνης
Για να δοκιμάσει αυτή την ιδέα, η ερευνητική ομάδα οργάνωσε μια πολυκεντρική κλινική μελέτη φάσης II (LUBI-CKD TRIAL) σε εννέα ιατρικές εγκαταστάσεις στην Ιαπωνία. Στη δοκιμή συμμετείχαν 150 άτομα με μέτρια χρόνια νεφρική ανεπάρκεια και εξετάστηκε πώς η λουμπιπρόστονη επηρέαζε την υγεία των νεφρών. Σε σύγκριση με τους συμμετέχοντες που έλαβαν εικονικό φάρμακο, εκείνοι που έλαβαν 8 µg ή 16 µg λουμπιπρόστονης παρουσίασαν βραδύτερη μείωση της νεφρικής λειτουργίας. Το εύρημα αυτό βασίστηκε στις αλλαγές στον ρυθμό σπειραματικής διήθησης (eGFR) ,ένα κρίσιμο μέτρο της νεφρικής λειτουργίας.
Οι επιστήμονες διερεύνησαν επίσης τους λόγους για τους οποίους το φάρμακο είχε αυτό το προστατευτικό αποτέλεσμα. Κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η λουμπιπρόστονη ενισχύει την παραγωγή σπερμιδίνης, μιας ένωσης που ενισχύει τη μιτοχονδριακή δραστηριότητα, προωθώντας την ανάπτυξη ευεργετικών βακτηρίων του εντέρου. Η βελτίωση της μιτοχονδριακής λειτουργίας συνδέθηκε με ένα νεφροπροστατευτικό αποτέλεσμα που συνέβαλε στον περιορισμό της περαιτέρω νεφρικής βλάβης.
Επόμενα βήματα
Η ομάδα σχεδιάζει να επεκτείνει την έρευνά της μέσω μιας κλινικής δοκιμής φάσης 3 με τη συμμετοχή μεγαλύτερης ομάδας συμμετεχόντων. Στόχος τους είναι επίσης να εντοπίσουν βιοδείκτες που θα μπορούσαν να βοηθήσουν στην πρόβλεψη των ασθενών που είναι πιο πιθανό να ωφεληθούν. Μακροπρόθεσμος στόχος τους είναι η προσαρμογή των θεραπευτικών στρατηγικών σε κάθε ασθενή ξεχωριστά. Αυτή η προσέγγιση αντιπροσωπεύει μια σημαντική αλλαγή σε σχέση με τις τρέχουσες θεραπείες οι οποίες επικεντρώνονται κυρίως στη μείωση των ουραιμικών τοξινών.
Συνολικά, τα ευρήματα δείχνουν ότι ορισμένα καθαρτικά μπορεί να βοηθήσουν στην επιβράδυνση της εξέλιξης της νεφρικής δυσλειτουργίας. Αυτή η ιδέα θα μπορούσε επίσης να ανοίξει το δρόμο για νέες θεραπείες για παθήσεις που σχετίζονται με τη μιτοχονδριακή δυσλειτουργία. Λεπτομέρειες της μελέτης δημοσιεύθηκαν στο επιστημονικό περιοδικό Science Advances.
