Οι εργαστηριακές εξετάσεις στις οποίες υποβλήθηκε έδειξαν υψηλά επίπεδα χλωρίδιου με αρνητικό ανιόνιο χάσμα και μεταβολική αλκάλωση λόγω παρεμβολής από αλογόνα. Περαιτέρω έλεγχος επιβεβαίωσε τα πολύ αυξημένα επίπεδα βρωμιδίων. Η περίπτωση αυτή, που περιγράφεται από την Dr. Audrey Eichenberger, τεκμηριώνει βρωμισμό (bromism) έπειτα από αναζήτηση ιατρικών πληροφοριών μέσω ChatGPT.

Ο ασθενής και το ιστορικό του

Συγκεκριμένα, ο ασθενής, χωρίς προηγούμενο ψυχιατρικό ή ιατρικό ιστορικό, προσήλθε στα επείγοντα εκφράζοντας φόβο ότι ο γείτονάς του τον δηλητηριάζει. Αρχικά δεν ανέφερε λήψη φαρμάκων ή συμπληρωμάτων· οι ζωτικές του λειτουργίες ήταν φυσιολογικές, και η νευρολογική εξέταση δεν έδειξε ανωμαλίες.

Ευρήματα και διάγνωση

Κατά την εισαγωγή, οι εργαστηριακές εξετάσεις έδειξαν:

• Υπερχλωραιμία: 126 mmol/L (φυσιολογικό 98–108)
• Αρνητικό ανιόνιο χάσμα: –21 mEq/L
• Χαμηλό φώσφορο: <1 mg/dL (φυσιολογικό 2.5–4.5)
• Αυξημένο διττανθρακικό: 36 mEq/L
• Η ανάλυση αερίων αίματος έδειξε αντιρροπούμενη αναπνευστική οξέωση με μεταβολική αλκάλωση (pH 7.35, pCO₂ 64 mmHg, pO₂ 23 mmHg, HCO₃⁻ 35 mEq/L).
• Τα επίπεδα νατρίου, κρεατινίνης, η τοξικολογική εξέταση ούρων και τα επίπεδα αλκοόλ στο αίμα ήταν όλα φυσιολογικά.

Ο ασθενής ανέφερε πολλούς διατροφικούς περιορισμούς, όπως κατανάλωση αποσταγμένου νερού στο σπίτι, δίψα, αλλά και αποστροφή -στα όρια της παράνοιας- σχετικά με το νερό που του προσφερόταν.

Τελικά εισήχθη για παρακολούθηση και αποκατάσταση των επιπέδων των ηλεκτρολυτών στον οργανισμό του. Εξετάστηκε ένα ευρύ φάσμα πιθανών αιτιών, όπως δηλητηρίαση από βαρέα μέταλλα, και ζητήθηκε συνδρομή του Κέντρου Δηλητηριάσεων.

Βάσει των ευρημάτων που έδειξαν αρνητικό ανιόνιο χάσμα με φυσιολογικό νάτριο, η περίπτωσή του θεωρήθηκε ως ψευδοϋπερχλωραιμία.

Εφόσον τα επίπεδα σαλικυλικών και λιπιδίων ήταν φυσιολογικά, η πιο πιθανή αιτία ήταν ο βρωμισμός (bromism).

Μέσα στο πρώτο 24ωρο, η παράνοια επιδεινώθηκε και εμφανίστηκαν ακουστικές και οπτικές ψευδαισθήσεις. Μετά από απόπειρα διαφυγής, τέθηκε σε αναγκαστική ψυχιατρική νοσηλεία για λόγους ασφάλειας.

Έλαβε αγωγή με ρισπεριδόνη (3 mg ημερησίως) για αντιμετώπιση της ψύχωσης, ενώ συνεχιζόταν η διαγνωστική διερεύνηση.

Η αποκάλυψη του ίδιου του ασθενούς

Ο ασθενής αποκάλυψε ότι, διαβάζοντας για τις αρνητικές επιδράσεις του χλωριούχου νατρίου, δηλαδή του κοινού αλατιού στην υγεία, βρήκε κυρίως άρθρα για μείωση του νατρίου στη διατροφή του.

Εμπνευσμένος από τις σπουδές του στη διατροφολογία, αποφάσισε να κάνει ένα προσωπικό πείραμα ώστε να εξαλείψει το αλάτι από τη διατροφή του.

Για τρεις μήνες αντικατέστησε το αλάτι (NaCl) με βρωμιούχο νάτριο (NaBr), που αγόρασε διαδικτυακά, κατόπιν «συμβουλής» από το ChatGPT, το οποίο φέρεται να ανέφερε ότι το χλωρίδιο μπορεί να αντικατασταθεί με βρωμίδιο —πιθανόν σε διαφορετικό, μη διατροφικό πλαίσιο (π.χ. καθαριστικά).

Κατά τη διάρκεια της τρίμηνης νοσηλείας, τα επίπεδα χλωριδίου και το ανιόνιο χάσμα επανήλθαν στο φυσιολογικό, ενώ τα ψυχωτικά συμπτώματα υποχώρησαν.

Η ρισπεριδόνη διακόπηκε πριν από το εξιτήριο, και ο ασθενής παρέμεινε σταθερός χωρίς φαρμακευτική αγωγή δύο εβδομάδες αργότερα.

Τα τελικά επίπεδα βρωμιδίου ήταν 1.700 mg/L (21 mmol/L), ενώ το φυσιολογικό εύρος είναι 0.9–7.3 mg/L.

Κλινικό πλαίσιο και ιατρική επίβλεψη

Η περίπτωση αυτή αναδεικνύει πώς συμβουλές παραγόμενες από τεχνητή νοημοσύνη μπορούν να οδηγήσουν σε προλήψιμες δυσμενείς επιπτώσεις στην υγεία, όταν λείπει το κλινικό πλαίσιο και η ιατρική επίβλεψη.

Ο ασθενής φαίνεται να είχε συμβουλευθεί το ChatGPT-3.5 ή ChatGPT-4.0 αναζητώντας τρόπους αφαίρεσης του χλωριδίου από τη διατροφή του. Δεν ήταν διαθέσιο το ιστορικό συνομιλιών, επομένως δεν επιβεβαιώθηκαν οι ακριβείς απαντήσεις.

Όταν οι ερευνητές στη συνέχεια ρώτησαν το ChatGPT-3.5 για υποκατάστατα του χλωριδίου, το εργαλείο περιέλαβε και το βρωμίδιο στη λίστα· αν και ανέφερε ότι «το πλαίσιο έχει σημασία», δεν παρείχε σαφή προειδοποίηση για την τοξικότητα ούτε ζήτησε κλινική αιτιολόγηση, όπως θα έκανε ένας γιατρός.

Οι συγγραφείς τόνισαν πως «η συγκεκριμένη περίπτωση προειδοποιεί ότι οι ψηφιακές συμβουλές δεν πρέπει να αντικαθιστούν την άμεση ιατρική καθοδήγηση, και ότι ο έλεγχος ασφάλειας και πλαισίου είναι απαραίτητος σε κάθε εφαρμογή τεχνητής νοημοσύνης που απευθύνεται σε καταναλωτές».

Πηγή: Medscape.com