Η πρωτεΐνη αποτελεί βασικό δομικό στοιχείο του οργανισμού, απαραίτητο για τη μυϊκή λειτουργία, το ανοσοποιητικό σύστημα, τις ορμόνες και την επιδιόρθωση των ιστών. Η ανεπαρκής πρόσληψή της μπορεί να επηρεάσει πολλαπλά συστήματα του σώματος, προκαλώντας συμπτώματα που συχνά δεν συνδέονται άμεσα με τη διατροφή.

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι, παρά το γεγονός οι περισσότεροι άνθρωποι στις ανεπτυγμένες χώρες καλύπτουν τις ανάγκες τους, υπάρχουν περιπτώσεις όπου η πρόσληψη πρωτεΐνης είναι ανεπαρκής, ιδιαίτερα σε ηλικιωμένους, άτομα με χρόνιες παθήσεις ή κακή συνολική διατροφή.

Πόση πρωτεΐνη χρειαζόμαστε;

Η συνιστώμενη ελάχιστη πρόσληψη αντιστοιχεί περίπου στο 10% των ημερήσιων θερμίδων από πρωτεΐνη, ενώ ένας απλός τρόπος υπολογισμού είναι περίπου 0,36 γραμμάρια πρωτεΐνης ανά μισό κιλό σωματικού βάρους.

Σημαντικό είναι επίσης η πρωτεΐνη να κατανέμεται μέσα στην ημέρα, μέσα από ποικιλία τροφών όπως γαλακτοκομικά, όσπρια, ψάρι και άπαχο κρέας.

Πιθανά σημάδια έλλειψης πρωτεΐνης

Οίδημα (πρήξιμο)

Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά σημάδια χαμηλής πρόσληψης πρωτεΐνης είναι το οίδημα, δηλαδή η συσσώρευση υγρού στους ιστούς, που μπορεί να εμφανιστεί στην κοιλιά, τα πόδια, τα χέρια ή τα άκρα. Η πρωτεΐνη του αίματος, όπως η αλβουμίνη, βοηθά στη διατήρηση της ισορροπίας των υγρών.

Αλλαγές στη διάθεση

Οι πρωτεΐνες παρέχουν τα αμινοξέα που χρησιμοποιεί ο εγκέφαλος για την παραγωγή νευροδιαβιβαστών όπως η σεροτονίνη και η ντοπαμίνη. Η ανεπάρκεια μπορεί να σχετίζεται με μεταβολές στη διάθεση, όπως ευερεθιστότητα ή καταθλιπτικά συμπτώματα.

Προβλήματα σε μαλλιά, δέρμα και νύχια

Τα μαλλιά, το δέρμα και τα νύχια αποτελούνται από πρωτεΐνες όπως η κερατίνη και το κολλαγόνο. Η έλλειψη μπορεί να οδηγήσει σε εύθραυστα μαλλιά, ξηρότητα δέρματος και ανωμαλίες στα νύχια.

Αδυναμία και κόπωση

Η ανεπαρκής πρόσληψη πρωτεΐνης μπορεί να μειώσει τη μυϊκή μάζα και τη δύναμη, ενώ συνδέεται και με αυξημένη κόπωση, ιδιαίτερα σε μεγαλύτερες ηλικίες.

Αυξημένη πείνα

Η πρωτεΐνη συμβάλλει στον κορεσμό. Η έλλειψή της μπορεί να οδηγήσει σε συχνότερο αίσθημα πείνας και αυξημένη πρόσληψη τροφής μέσα στην ημέρα.

Βραδύτερη επούλωση τραυμάτων

Η πρωτεΐνη είναι απαραίτητη για την παραγωγή κολλαγόνου και την πήξη του αίματος, με αποτέλεσμα η έλλειψή της να καθυστερεί την επούλωση πληγών, διαστρεμμάτων και άλλων τραυματισμών.

Εξασθένηση ανοσοποιητικού

Τα αμινοξέα συμβάλλουν στην παραγωγή αντισωμάτων και στη λειτουργία των λευκών αιμοσφαιρίων. Η χαμηλή πρόσληψη πρωτεΐνης μπορεί να επηρεάσει την άμυνα του οργανισμού απέναντι σε λοιμώξεις.

Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο

Οι περισσότεροι άνθρωποι προσλαμβάνουν επαρκή ποσότητα πρωτεΐνης μέσω της διατροφής τους. Ωστόσο, μεγαλύτερο κίνδυνο ανεπάρκειας έχουν:

• ηλικιωμένοι,
• άτομα με κακή ή ανεπαρκή διατροφή,
• ασθενείς με σοβαρές χρόνιες παθήσεις ή καρκίνο.

Σοβαρή μορφή υποσιτισμού λόγω έλλειψης πρωτεΐνης είναι γνωστή ως kwashiorkor, που εμφανίζεται κυρίως σε αναπτυσσόμενες χώρες.

Τι ισχύει για τους αθλητές

Τα άτομα που αθλούνται συστηματικά έχουν αυξημένες ανάγκες σε πρωτεΐνη, που μπορεί να φτάνουν περίπου 0,5 έως 1 γραμμάριο ανά μισό κιλό σωματικού βάρους ημερησίως, ανάλογα με την ένταση της άσκησης.

Οι ειδικοί, ωστόσο, προειδοποιούν ότι η υπερβολική πρόσληψη πρωτεΐνης δεν είναι απαραίτητα ωφέλιμη και μπορεί να δημιουργήσει επιβαρύνσεις στον οργανισμό.

Πηγή: Web MD