Ένας από τους παράγοντες διόγκωσης του ποσού της υπέρβασης της φαρμακευτικής δαπάνης, γνωστού και ως clawback, που καλούνται να πληρώσουν οι φαρμακευτικές επιχειρήσεις είναι και η ανεξέλεγκτη πορεία της δαπάνης των ανασφάλιστων.
Ειδικότερα, σύμφωνα με στοιχεία της αγοράς το κομμάτι των ανασφαλίστων αποτελεί το 34,5% του συνολικού clawback της εξωνοσοκομειακής φαρμακευτικής δαπάνης. Ανέρχεται δηλαδή στα 276 εκατ. ευρώ από σύνολο 800 εκατ. ευρώ, που εκτιμάται θα «κλείσει» το clawback της αγοράς των ιδιωτικών φαρμακείων το 2019.
Τον περασμένο Μάρτιο, δόθηκε το δικαίωμα σε ιδιώτες ιατρούς να συνταγογραφούν φάρμακα σε ανασφάλιστους και ευάλωτες κοινωνικές ομάδες. Σημαντικό κομμάτι, δε, αυτών με μηδενική συμμετοχή. Την εφαρμογή της εν λόγω διάταξης ακολούθησε μια σημαντική αύξηση στον αριθμό ΑΜΚΑ πολιτών που τους έχουν συνταγογραφηθεί φάρμακα και της αντίστοιχης δαπάνης.
Σύμφωνα με στοιχεία του ΕΟΠΥΥ για τα ιδιωτικά φαρμακεία, τον Ιανουάριο 2019 είχε καταγραφεί συνταγογράφηση σε 369.006 ΑΜΚΑ ανασφάλιστων, αριθμός που το Μάιο της ίδιας χρονιάς εκτινάχθηκε στα 600.679 ΑΜΚΑ, δηλαδή αύξηση κατά 62,7%. Κατά τις εκτιμήσεις της αγοράς, ένα κοινωνικό μέτρο στήριξης ευπαθών ομάδων έγινε προϊόν εκμετάλλευσης από δικαιούχους ή/και κρίκους της αλυσίδας.
Το ποσό της υπέρβασης, δε, που αντιστοιχεί στη φαρμακευτική δαπάνη των ανασφάλιστων αυξήθηκε κατά 18% σε σχέση με το 2018 (225 εκατ. ευρώ από σύνολο 572 εκατ. ευρώ) και κατά 40% (165 εκατ. ευρώ από σύνολο 478 εκατ. ευρώ) σε σχέση με το 2017.
Στην πράξη, δηλαδή, οι φαρμακευτικές επιχειρήσεις καλούνται να «χρηματοδοτήσουν» τις κοινωνικές πολιτικές που εφαρμόζονται. Για τον ΣΦΕΕ, χρειάζεται διαφορετική προσέγγιση. Ο Σύνδεσμος Φαρμακευτικών Επιχειρήσεων Ελλάδος έχει προτείνει την κάλυψη της δαπάνης από τους προϋπολογισμούς της πρόνοιας. Σε πρόσφατη επιστολή προς την ηγεσία του Υπουργείου Υγείας προτείνουν, σύμφωνα με πληροφορίες, την επιστροφή στην προγενέστερη κατάσταση – δηλαδή συνταγογράφηση μέσω δημοσίων δομών – μέχρις ότου εφαρμοστούν δικλείδες ασφαλείας και ελέγχου της διαδικασίας. Με αυτό τον τρόπο ίσως επιτευχθεί
μείωση στο clawback για την τρέχουσα χρονιά.
Πάντως, ο Υπουργός Υγείας Β. Κικίλιας έχει επισημάνει την πρόθεση διεκδίκησης κονδυλίων από τα ευρωπαϊκά προγράμματα για τους πρόσφυγες. Από την πλευρά του ΕΟΠΥΥ εκτιμάται ότι θα υπάρξουν έσοδα, με βάση τα ΑΜΚΑ των προσφύγων και μεταναστών που έκαναν χρήση υπηρεσιών υγείας την τελευταία 3ετία, που μπορεί να ανέλθουν το 2019 στα 11 εκατ. ευρώ. Στα σχέδια του Οργανισμού είναι και η υποβολή αιτήματος στο υπουργείο Εργασίας ώστε να υπάρξει συνεισφορά από τους λογαριασμούς της Κοινωνικής Πρόνοιας για τους ανασφάλιστους.
Εν τω μεταξύ, με άλλη επιστολή ο ΣΦΕΕ ζητάει να ενημερωθεί για την εκτίμηση για την επιβάρυνση της φαρμακευτικής δαπάνης το 2020 συνέπεια της επέκτασης της απαλλαγής από τη συμμετοχή στη φαρμακευτική δαπάνη για τους πρώην δικαιούχους του ΕΚΑΣ το τρέχον έτος, αλλά και πως θα καλυφθεί η συγκεκριμένη περίπτωση.
