Νέες καταγγελίες για τις πρακτικές υπερσυνταγογράφησης κάνει η Πανελλήνια Ομοσπονδία Εργαστηριακών Ιατρών (Π.Ο.ΕΡΓ.Ι.), με την εξέταση TSH να αναδεικνύεται σε χαρακτηριστικό παράδειγμα των «παραθύρων» που, όπως καταγγέλλει, μπορούν να παρακάμψουν τους ηλεκτρονικούς περιορισμούς.
"Δυστυχώς, η υπερσυνταγογράφηση αποδεικνύεται για ακόμη μία φορά Λερναία Ύδρα: κόβεις ένα κεφάλι και εμφανίζονται δύο καινούργια.", αναφέρεται χαρακτηριστικά στη σχετική της ανακοίνωση.
Στο επίκεντρο βρίσκονται οι εξαιρέσεις που επιτρέπουν την επανάληψη εργαστηριακών εξετάσεων πριν από το προβλεπόμενο χρονικό διάστημα, όταν δηλώνεται, μεταξύ άλλων, «αλλαγή θεραπευτικής αγωγής» ή «αλλαγή δοσολογίας».
Η Π.Ο.ΕΡΓ.Ι. αναγνωρίζει ότι η συχνότερη μέτρηση της TSH μπορεί να είναι απολύτως αναγκαία όταν ένας ασθενής ξεκινά νέα θεραπεία ή αλλάζει δοσολογία.
Ωστόσο, υποστηρίζει ότι οι συγκεκριμένες αιτιολογίες χρησιμοποιούνται σε ορισμένες περιπτώσεις ως «κλειδί» για την παράκαμψη των χρονικών περιορισμών.
Μάλιστα, σύμφωνα με την Ομοσπονδία, εργαστήρια έχουν βρεθεί αντιμέτωπα με παραπεμπτικά στα οποία αναφέρεται αλλαγή θεραπείας ή δοσολογίας, ενώ οι ίδιοι οι ασθενείς δηλώνουν ότι δεν λαμβάνουν καν θυρεοειδική αγωγή.
Το ερώτημα που θέτει η Π.Ο.ΕΡΓ.Ι. είναι εύλογο: τι ακριβώς έχει αλλάξει στη θεραπεία, όταν θεραπεία δεν υπάρχει;
Στο μικροσκόπιο και οι καρκινικοί δείκτες
Οι καταγγελίες δεν περιορίζονται στην TSH. Η Ομοσπονδία κάνει λόγο και για παραπεμπτικά καρκινικών δεικτών στα οποία αναγράφονται διαγνώσεις κακοήθειας, χωρίς –όπως υποστηρίζει– να προκύπτει αντίστοιχο ιστορικό γνωστής νόσου.
Η Π.Ο.ΕΡΓ.Ι. υπενθυμίζει ότι από τον Ιανουάριο του 2025 η ΗΔΙΚΑ έχει ενεργοποιήσει ειδικά φίλτρα για συγκεκριμένους καρκινικούς δείκτες, οι οποίοι συνδέονται με διαγνώσεις ICD-10 C00-C80.
Οι κανόνες και οι εξαιρέσεις
Η νέα υπουργική απόφαση για τους χρονικούς περιορισμούς στις εργαστηριακές εξετάσεις είχε ως στόχο τον περιορισμό της υπερσυνταγογράφησης και της προκαλούμενης δαπάνης.
Η Π.Ο.ΕΡΓ.Ι. δηλώνει ότι στηρίζει την προσπάθεια, επισημαίνοντας ωστόσο ότι οι αυστηροί ηλεκτρονικοί κανόνες δεν μπορούν να προβλέψουν κάθε πραγματική ανάγκη ενός ασθενούς.
Γι’ αυτό και ζητά να υπάρχουν εξαιρέσεις. Όχι όμως ανεξέλεγκτες εξαιρέσεις.
Η θέση της Ομοσπονδίας είναι ότι κάθε εξαίρεση θα πρέπει να είναι τεκμηριωμένη, ελέγξιμη και επαληθεύσιμη, ώστε να αποδεικνύεται ότι ανταποκρίνεται στην πραγματική κλινική κατάσταση .
Το κόστος στους εργαστηριακούς γιατρούς
Στο ζήτημα προστίθεται και το clawback. Η Π.Ο.ΕΡΓ.Ι. υποστηρίζει ότι οι εργαστηριακοί γιατροί καλούνται να επιστρέψουν μέρος της δαπάνης, παρότι δεν αποφασίζουν οι ίδιοι για τη συνταγογράφηση ούτε μπορούν να ελέγξουν τις αιτιολογίες που καταχωρίζονται στα παραπεμπτικά.
Με άλλα λόγια, όπως υποστηρίζει, άλλος συνταγογραφεί, άλλος δηλώνει την εξαίρεση, το σύστημα εγκρίνει και τελικά το κόστος φτάνει στο εργαστήριο.
Ζητούν αυστηρότερους ελέγχους
Η Π.Ο.ΕΡΓ.Ι. ζητά από ΕΟΠΥΥ και ΗΔΙΚΑ να διασφαλίσουν ότι οι εξαιρέσεις ανταποκρίνονται σε πραγματικά και τεκμηριωμένα ιατρικά δεδομένα.
Παράλληλα, έχει ζητήσει από τα μέλη της να συγκεντρώνουν παραπεμπτικά TSH στα οποία αναγράφεται «αλλαγή θεραπευτικής αγωγής» ή «αλλαγή δοσολογίας», όταν –σύμφωνα με την Ομοσπονδία– οι συγκεκριμένες αιτιολογίες δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα.
Στόχος, όπως αναφέρει, είναι να διερευνηθούν οι περιπτώσεις και να ακολουθήσουν, όπου απαιτείται, οι προβλεπόμενες νομικές ενέργειες.
