Η PTC Therapeutics, Inc. ανακοίνωσε ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε τη δραστική ουσία σεπιαπτερίνη για τη θεραπεία παιδιών και ενηλίκων που ζουν με φαινυλκετονουρία (PKU). Πρόκειται για μια καινοτόμα θεραπευτική επιλογή με ευρεία ένδειξη, η οποία δεν εξαρτάται από την ηλικία ή τη βαρύτητα της νόσου, καλύπτοντας το σύνολο του πληθυσμού με PKU.

Η έγκριση της Κομισιόν βασίζεται σε υψηλής στατιστικής σημασίας αποτελέσματα από την κλινική μελέτη Φάσης 3 APHENITY, καθώς και σε στοιχεία για το μακροπρόθεσμο θεραπευτικό αποτέλεσμα και για τη δυνατότητα των συμμετεχόντων να χαλαρώσουν τους περιορισμούς στη διατροφή τους κατά την επέκταση της μελέτης APHENITY.

Έγκριση με ιδιαίτερο συμβολισμό

Η ανακοίνωση της έγκρισης ήρθε λίγες μόλις ημέρες πριν την Παγκόσμια Ημέρα Φαινυλκετονουρίας, στην οποία είναι κάθε χρόνο αφιερωμένη η 28η Ιουνίου, προσδίδοντας ιδιαίτερο συμβολισμό στη φετινή επέτειο. Η χρονική αυτή συγκυρία υπογραμμίζει τη σημασία της συνεχούς προόδου στην έρευνα, καθώς και της πρόσβασης σε καινοτόμες θεραπείες, οι οποίες μπορούν να βελτιώσουν ουσιαστικά τη ζωή των ανθρώπων που ζουν με φαινυλκετονουρία και των οικογενειών τους.

Η άδεια κυκλοφορίας ισχύει και στα 27 κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, όπως επίσης στην Ισλανδία, τη Νορβηγία και το Λιχτενστάιν. Η κυκλοφορία της σεπιαπτερίνης στην Ευρώπη θα ξεκινήσει στη Γερμανία το πρώτο δεκαπενθήμερο του Ιουλίου.
Η αίτηση για την έγκριση της σεπιαπτερίνης από τον Αμερικανικό Οργανισμό Φαρμάκων (FDA) προχωρά σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα, με την απόφαση να αναμένεται στις 29 Ιουλίου 2025. Παράλληλα η αξιολόγηση των αιτήσεων έγκρισης βρίσκεται σε εξέλιξη και σε άλλες χώρες, όπως η Ιαπωνία και η Βραζιλία.

Ο Διευθύνων Σύμβουλος της PTC Therapeutics, Matthew B. Klein, M.D., δήλωσε: «Η έγκριση της σεπιαπτερίνης στην Ευρώπη αποτελεί ένα σημαντικό βήμα στις προσπάθειές μας να διαθέσουμε αυτή την ασφαλή και ιδιαίτερα αποτελεσματική θεραπεία σε παιδιά και ενήλικες με φαινυλκετονουρία, σε παγκόσμιο επίπεδο. Η ευρεία ένδειξη ενισχύει τη δυνατότητα της σεπιαπτερίνης να καλύψει τις ανάγκες όλων των ομάδων ασθενών με φαινυλκετονουρία και να αποτελέσει το νέο πρότυπο θεραπευτικής φροντίδας».

Η δραστική ουσία σεπιαπτερίνη

Η σεπιαπτερίνη ενδείκνυται για τη θεραπεία της υπερφαινυλαλανιναιμίας σε ενήλικους και παιδιατρικούς ασθενείς με φαινυλκετονουρία (PKU). Η σεπιαπτερίνη είναι μια φυσική πρόδρομη μορφή του ενζυματικού συμπαράγοντα BH4, ενός κρίσιμου συμπαράγοντα για την υδροξυλάση της φαινυλαλανίνης (PAH). Η σεπιαπτερίνη δρα ως διπλό φαρμακολογικό chaperone (σεπιαπτερίνη και BH4, το καθένα με τη δική συγγένεια σύνδεσης στην παραλλαγή της υδροξυλάσης της φαινυλαλανίνης), συμπεριλαμβάνοντας παραλλαγές της υδροξυλάσης της φαινυλαλανίνης που εντοπίζουμε συχνά στη φαινυλκετονουρία και είναι γνωστό ότι δεν παρουσιάζουν ευαισθησία στον BH4, για τη βελτίωση της δραστικότητας του ελαττωματικού ενζύμου υδροξυλάση της φαινυλαλανίνης, επιτυγχάνοντας την αύξηση της ενδοκυτταρικής συγκέντρωσης του BH4. Βελτιώνοντας τη σταθερότητα της διαμόρφωσης του ελαττωματικά αναδιπλωμένου ενζύμου PAH και αυξάνοντας την ενδοκυτταρική συγκέντρωση του BH4, η σεπιαπτερίνη είναι σε θέση να μειώσει αποτελεσματικά τα επίπεδα φαινυλαλανίνης στο αίμα. Η σεπιαπτερίνη έχει εγκριθεί για χρήση στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ενώ παραμένει υπό ερευνητικό στάδιο ως νέα δραστική ουσία στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Τι είναι η φαινυλκετονουρία

Η φαινυλκετονουρία είναι μια σπάνια, κληρονομική, μεταβολική νόσος που επηρεάζει τον εγκέφαλο. Προκαλείται από μία γενετική βλάβη στο γονίδιο που είναι υπεύθυνο για τη δημιουργία του ενζύμου που διασπά την φαινυλαλανίνη. Εάν η νόσος δεν αντιμετωπιστεί ή εάν δεν διαχειριστεί σωστά, η φαινυλαλανίνη –ένα βασικό αμινοξύ που βρίσκεται σε όλες τις πρωτεΐνες και στα περισσότερα τρόφιμα– μπορεί να συσσωρευτεί σε επικίνδυνα επίπεδα στο σώμα. Αυτό οδηγεί σε σοβαρές και μη αναστρέψιμες βλάβες, όπως μόνιμη νοητική αναπηρία, επιληπτικές κρίσεις, καθυστέρηση στην ανάπτυξη, απώλεια μνήμης, καθώς επίσης συμπεριφορικά και συναισθηματικά προβλήματα. Τα νεογνά με φαινυλκετονουρία αρχικά δεν παρουσιάζουν κάποιο σύμπτωμα, όμως τα συμπτώματα εμφανίζονται συνήθως προοδευτικά και η βλάβη που προκαλείται από τα τοξικά επίπεδα φαινυλαλανίνης στα πρώτα χρόνια της ζωής είναι μη αναστρέψιμη. Η διάγνωση της φαινυλκετονουρίας γίνεται συνήθως στο πλαίσιο προσυμπτωματικών ελέγχων σε νεογνά. Υπολογίζεται ότι περίπου 58.000 άτομα παγκοσμίως ζουν με φαινυλκετονουρία.