Οι πληθυσμοί Ρομά διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο παιδικού γάμου και εφηβικής εγκυμοσύνης. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Συμμαχία Δημόσιας Υγείας, σχεδόν το 50% των νεαρών γυναικών Ρομά παντρεύονται πριν την ηλικία των 18 ετών, ενώ μία στις τρεις μένει έγκυος κατά την εφηβεία. Οι πρακτικές αυτές έχουν ως αποτέλεσμα σοβαρές συνέπειες στην υγεία τόσο των μητέρων όσο και των παιδιών που γεννιούνται από έφηβους γονείς, καθώς και σημαντικές κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις, μεταξύ άλλων αυξημένο κίνδυνο ενδοοικογενειακής βίας και σχολικής διαρροής.
Το νέο έργο Roma Child VOICE, εστιάζοντας σε αυτό το σύνθετο κοινωνικό φαινόμενο, αποσκοπεί να διερευνήσει σε βάθος τις αντιλήψεις, στάσεις και γνώσεις των Ρομά, τόσο των γυναικών και ανδρών, σε θέματα παιδικής προστασίας. To έργο αποτελεί συνέχεια της σταθερής προσπάθειας του Ινστιτούτου Prolepsis να συμβάλλει στην υποστήριξη και τη βελτίωση της υγείας και της ευημερίας, ιδιαίτερα των γυναικών Ρομά, με έμφαση σε προγράμματα πρόληψης (π.χ. τεστ ΠΑΠ, μαστογραφίες, εμβολιασμοί HPV), και εκπαιδευτικές και ενημερωτικές δράσεις εντός των κοινοτήτων, για σημαντικά ζητήματα υγείας.
Το Roma Child VOICE επικεντρώνεται, ειδικότερα, στους πρώιμους γάμους και την εφηβική εγκυμοσύνη και επιδιώκει να αναδείξει τις πολιτισμικές και κοινωνικές παραμέτρους που ενισχύουν τη διατήρησή τους. Βασικός στόχος του έργου είναι η διατύπωση τεκμηριωμένων συστάσεων προς την Πολιτεία για την ενίσχυση των πολιτικών πρόληψης και προστασίας παιδιών και εφήβων.
Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του προγράμματος PREVENT, με φορέα υλοποίησης το Ινστιτούτο Prolepsis και εταίρο την Ένωση Ελλήνων Ρομά Διαμεσολαβητών και Συνεργατών τους.
Η παρουσίαση του έργου
Η επίσημη παρουσίαση του έργου πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη 18 Ιουνίου 2025, σε διαδικτυακή Συνέντευξη Τύπου. Στην ενημερωτική εκδήλωση απηύθυναν χαιρετισμό η Υφυπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Έλενα Ράπτη, ο Γενικός Γραμματέας Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Καταπολέμησης της Φτώχειας, Πρόδρομος Πύρρος, η Αναπληρώτρια Εκπρόσωπος του Γραφείου της UNICEF στην Ελλάδα, Ασπασία Πλακαντωνάκη και η κυρία Αθηνά Αλεξίου, Διαχειρίστρια Προγραμμάτων του Ιδρύματος Μποδοσάκη.
Η εκδήλωση προσέλκυσε σημαντικό ενδιαφέρον από επαγγελματίες του πεδίου, εκπροσώπους δομών, καθώς και Ρομά διαμεσολαβητές, Παραρτήματα και Κέντρα Κοινότητας Ρομά από πολλές περιοχές της Ελλάδας (Μυτιλήνη, Πάτρα, Δράμα, Μεσολόγγι, Αττική, Δελφοί, Αλεξάνδρεια, Θεσσαλονίκη κ.ά.). Κατά τη διάρκεια των παρουσιάσεων για τους στόχους και την ανάγκη του έργου, ξεχώρισαν απλές αλλά δυνατές φράσεις που αναδείχθηκαν κατά την αρχική διερεύνηση στις κοινότητες.
«Δεν θέλουμε να γίνουμε μητέρες πριν γίνουμε γυναίκες», σημείωσε έφηβη Ρομά συμμετέχουσα. – «Να μορφωθούν τα παιδιά για να φύγουν απ’ τον καταυλισμό… Μόνο με τη μόρφωση αλλάζουν τα πράγματα», τόνισε ένας πατέρας Ρομά.
Στο πλαίσιο του έργου, το οποίο θα διαρκέσει έως τις 31 Μαρτίου 2026, η ερευνητική ομάδα του Ινστιτούτου Prolepsis θα υλοποιήσει ποσοτική και ποιοτική έρευνα σε κοινότητες Ρομά, με στόχο τη συλλογή και ανάλυση δεδομένων που θα οδηγήσουν στη διαμόρφωση στοχευμένων προτάσεων προς τους αρμόδιους φορείς.
