Μια νέα έκθεση αποκάλυψε ότι κοινά προϊόντα που βρίσκονται σε κάθε ντουλάπι περιέχουν απαγορευμένα φυτοφάρμακα.
Ίχνη των χημικών ουσιών βρέθηκαν σε βότανα και μπαχαρικά, όπως αποξηραμένος βασιλικός, μαϊντανός και κύμινο, καθώς και σε αποξηραμένα φασόλια, τσίλι και μέλι.
Τα υψηλά επίπεδα των ουσιών που ανιχνεύθηκαν μπορούν να προκαλέσουν πεπτικά προβλήματα, ενώ η μακροχρόνια έκθεση σε αυτές έχει συνδεθεί με τον καρκίνο.
Η έκθεση της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων ανέλυσε δεδομένα από 132.793 δείγματα μιας σειράς τροφίμων που εισήχθησαν στην Ευρώπη, συμπεριλαμβανομένων φρούτων και λαχανικών, και διαπίστωσε ότι το 2% των προϊόντων που ελέγχθηκαν υπερέβαιναν τα νόμιμα όρια, το οποίο αντιστοιχεί σε 3.000 προϊόντα.
Διαπίστωσαν ότι το 42% των προϊόντων περιείχε κάποια υπολείμματα φυτοφαρμάκων, τα οποία όμως θεωρήθηκαν ασφαλή.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει αυστηρούς κανόνες για τα φυτοφάρμακα, με επιτρεπόμενο όριο μόλις 0,1 μικρογραμμάρια ανά κιλό προϊόντος.
Η ανάλυση διαπίστωσε ότι οι χημικές ουσίες βρέθηκαν σε μη ασφαλή επίπεδα σε μη μεταποιημένα προϊόντα όπως τσίλι, φρούτα του δράκου, σπόροι κύμινου και αμπελόφυλλα.
Ορισμένα τρόφιμα, όπως οι πιπεριές τσίλι, βρέθηκαν να περιέχουν συγκλονιστικά πολλά διαφορετικά φυτοφάρμακα — έως και 37.
Τα μεταποιημένα προϊόντα, όπως τα αποξηραμένα φασόλια και τα μπαχαρικά, αποτελούσαν το 10% των μη ασφαλών προϊόντων, σύμφωνα με την ανάλυση.
Σε 40 δείγματα ανιχνεύθηκε αιθυλενοξείδιο, ένα φυτοφάρμακο που δεν έχει εγκριθεί στην Ευρώπη. Η χημική ουσία μπορεί να προκαλέσει πονοκεφάλους, ναυτία, διάρροια και δυσκολία στην αναπνοή. Η μακροχρόνια έκθεση σε αυτή έχει επίσης συνδεθεί με τον καρκίνο.
Η έκθεση διαπίστωσε ότι ο μεγαλύτερος κίνδυνος προέρχεται από την εισαγωγή τροφίμων από χώρες εκτός της ΕΕ. Οι κύριες χώρες από τις οποίες βρέθηκαν μη συμμορφούμενα προϊόντα ήταν η Τουρκία, η Ινδία και η Αίγυπτος. Ωστόσο, οι περισσότερες από αυτές τις αποστολές σταμάτησαν σε ελέγχους στα σύνορα.
Τα επίπεδα φυτοφαρμάκων στα προϊόντα από αυτές τις χώρες ήταν τριπλάσια από αυτά της Ένωσης.
Ρύζι και μέλι
Η έκθεση διαπίστωσε επίσης μια σειρά παραβάσεων σε προϊόντα μελιού και ρυζιού που εισήχθησαν από χώρες εκτός της ΕΕ.
Οι δοκιμές σε καστανό ρύζι αποκάλυψαν ότι ορισμένα προϊόντα περιείχαν τρικυκλαζόλη, προπικοναζόλη, ιμιδακλοπρίδη και CCC, όλες απαγορευμένες στην ΕΕ.
Μια συστηματική ανασκόπηση που δημοσιεύθηκε το 2024 στο περιοδικό Toxicology Reports διαπίστωσε ότι η υψηλή έκθεση σε φυτοφάρμακα μπορεί να συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο καρκίνου, στειρότητας και αναπνευστικών προβλημάτων, αλλά η επίδραση είναι πιο πιθανή στους εργαζομένους στον αγροτικό τομέα.
Τα φυτοφάρμακα που χρησιμοποιούνται στη γεωργία συχνά αφήνουν ανιχνεύσιμα ίχνη χημικών ουσιών μέσα ή πάνω στα τρόφιμά μας, τα οποία είναι γνωστά ως «υπολείμματα».
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ), παγκοσμίως χρησιμοποιούνται περισσότερα από 1.000 διαφορετικά φυτοφάρμακα.
Χρησιμοποιούνται στη γεωργία για τον έλεγχο των ζιζανίων, των παρασίτων και των φορέων ασθενειών, όπως τα κουνούπια, οι κρότωνες, οι αρουραίοι και τα ποντίκια. Επιτρέπουν επίσης στους αγρότες να προστατεύουν την ποσότητα και την ποιότητα των καλλιεργειών τους.
Η κατανάλωση φυτοφαρμάκων έχει αυξηθεί κατά σχεδόν 60% από το 1990, φθάνοντας τα 2,66 δισεκατομμύρια κιλά (5,86 δισεκατομμύρια λίβρες) έως το 2020.
Ωστόσο, οι ηλικιωμένοι, τα παιδιά και τα έμβρυα είναι ιδιαίτερα ευαίσθητα στις αρνητικές επιπτώσεις των φυτοφαρμάκων.
To πλύσιμο ή το ξεφλούδισμα των φρούτων και των λαχανικών μπορεί ενδεχομένως να μειώσει την έκθεση στα φυτοφάρμακα, καθώς ορισμένα υπολείμματα που εμφανίζονται στην επιφάνεια θα εξαλειφθούν, ιδίως τα ίχνη χώματος που μπορεί να περιέχουν επιβλαβή βακτήρια.
Ωστόσο, προειδοποιούν ότι αυτό δεν θα απομακρύνει όλα τα φυτοφάρμακα που χρησιμοποιούνται, καθώς ορισμένα είναι «συστηματικά», που σημαίνει ότι απορροφώνται από τα φυτά όταν εφαρμόζονται σε σπόρους, χώμα ή φύλλα και, ως εκ τούτου, τα υπολείμματα παραμένουν στο σώμα του ίδιου του προϊόντος.
