Η σοκολάτα προέρχεται από τους καρπούς κακάο του κακαόδενδρου και παρασκευάζεται τελικά με την προσθήκη ζάχαρης και βουτύρου κακάο. Για την παραγωγή της σοκολάτας γάλακτος προστίθεται γάλα ενώ η μαύρη σοκολάτα δεν περιέχει γάλα. Οι Αζτέκοι καλλιεργούσαν κακαόδενδρα για εκατοντάδες χρόνια, ενώ στην Ευρώπη έφθασε μόλις το 16ο -17ο αιώνα.
Από τη διατροφική οπτική γωνία η σοκολάτα περιέχει υδατάνθρακες, λίπη και πρωτεΐνη φυτικής προέλευσης, μεγάλες ποσότητες καλίου μαγνησίου, ασβεστίου, νατρίου και χαλκού και μικρές ποσότητες βιταμινών. Επιπλέον, περιέχει σημαντικά ποσοστά πολυφαινολών. Ωστόσο, η σοκολάτα εμφανίζει μεγάλη περιεκτικότητα σε κορεσμένα λίπη. Τα κορεσμένα λιπαρά της σοκολάτας δε φαίνεται να αυξάνουν τη χοληστερόλη του ανθρώπου λόγω του στεατικού οξέος που βρίσκεται σε αφθονία σε αυτήν, ενώ η μαύρη σοκολάτα δεν περιέχει καθόλου χοληστερόλη. Παρ' ότι η σοκολάτα για τον περισσότερο κόσμο θεωρείται «κακό» τρόφιμο λόγω της υψηλής θερμιδικής της πυκνότητας, τα διατροφικά χαρακτηριστικά που φέρει δεν περνούν απαρατήρητα.
Σύμφωνα με πρόσφατες μελέτες το ασβέστιο, το μαγνήσιο και το κάλιο της σοκολάτας, συμβάλλουν στην πρόληψη της υπέρτασης και τη μείωση της αρτηριακής πίεσης. Ειδικά η μαύρη σοκολάτα περιέχει τα παραπάνω θρεπτικά συστατικά σε μεγαλύτερες ποσότητες. Επιπρόσθετα, η σοκολάτα και κυρίως η μαύρη, αποτελεί πολύ σημαντική πηγή πολυφαινολών, ουσιών με αντιοξειδωτική δράση. Επίσης, είναι πιο πλούσια σε αντιοξειδωτικά από το πράσινο τσάι, από το κόκκινο κρασί και από τα φρούτα και τα λαχανικά.
Οι πολυφαινόλες δρουν σαν προστατευτικά για την εμφάνιση και ανάπτυξη αθηρωματικών βλαβών στα ανθρώπινα αιμοφόρα αγγεία προστατεύοντας έτσι το καρδιαγγειακό σύστημα.
Αλκαλοειδή και ενδορφίνες
Η σοκολάτα έχει πολύ ενδιαφέρουσες δράσεις στο νευρικό σύστημα του ανθρώπου. Περιέχει διάφορα αλκαλοειδή και κυρίως τη θεοβρωμίνη, που είναι ένας μεταβολίτης της καφεΐνης. Η θεοβρωμίνη διεγείρει το κεντρικό νευρικό σύστημα δρώντας ως διουρητικό. Η μαύρη σοκολάτα περιέχει τριπλάσια θεοβρωμίνη από τη σοκολάτα γάλακτος. Η σοκολάτα περιέχει επίσης ουσίες με ψυχοδιεγερτικές ικανότητες (φαινυλαιθυλαμίνη), ενώ κατά την κατανάλωση της εκκρίνονται από τον εγκέφαλο ενδορφίνες, ουσίες με αναλγητικές ιδιότητες που βελτιώνουν τη διάθεση και την ψυχολογία. Επιπλέον εκκρίνεται σεροτονίνη, ουσία με αντικαταθλιπτική δράση.
Κατά καιρούς η σοκολάτα ενοχοποιήθηκε για πολλές αρνητικές επιδράσεις στον ανθρώπινο οργανισμό, οι οποίες ισχύουν εν μέρει.
Οι ημικρανίες, η εμφάνιση τερηδόνας, αλλεργιών και ακμής, καθώς και η παχυσαρκία έχουν συσχετισθεί με αυξημένη κατανάλωση σοκολάτας.
Μέχρι σήμερα, οι επιστημονικές μελέτες που συσχετίζουν την πρόσληψη σοκολάτας με την εμφάνιση ημικρανιών έχουν αντικρουόμενα αποτελέσματα, αλλά μάλλον η σοκολάτα δεν επηρεάζει την εμφάνιση τους. Αναφορικά με την εμφάνιση τερηδόνας, η σοκολάτα σίγουρα επηρεάζει, αν και τρόφιμα όπως οι καραμέλες, οι τσίχλες και άλλα γλυκίσματα που κολλάνε στα δόντια είναι ισχυρότεροι προαγωγοί της τερηδόνας.
Επιπλέον, η σοκολάτα έχει συνδεθεί με την εμφάνιση διαφόρων αλλεργιών. Παρόλα αυτά οι αλλεργίες που έχουν συσχετιστεί με πρόσληψη σοκολάτας είναι πολύ λίγες.
Η ακμή, πρόβλημα πολλών εφήβων δεν επηρεάζεται άμεσα από την κατανάλωση σοκολάτας, αλλά σχετίζεται με ορμονικές διαταραχές που ευνοούνται από μειωμένη πρόσληψη φρούτων και λαχανικών που μπορεί να οφείλεται σε αυξημένη κατανάλωση γλυκών επιδορπίων και σοκολάτας.
Τέλος, η παχυσαρκία ποτέ δεν προκαλείται από ένα τρόφιμο και μόνο. Ωστόσο, η σοκολάτα γάλακτος ιδίως φαίνεται ότι σε μεγάλες ποσότητες μπορεί να συμβάλλει στην εμφάνιση παχυσαρκίας.
Μικρή κατανάλωση σοκολάτας, ιδίως υγείας σε ποσότητες 30 γρ. δύο με τρεις φορές την εβδομάδα δεν φαίνεται να έχει κάποια αρνητική επίδραση στον ανθρώπινο οργανισμό, αντιθέτως μπορεί να φέρει κάποια πλεονεκτήματα, οπότε φάτε την άφοβα...
