Αυτός ο βιολογικός μηχανισμός είναι απαραίτητος για την άμυνα του οργανισμού μας ωστόσο όταν παρατείνεται χρονικά μπορεί να οδηγήσει σε προβλήματα υγείας. Οι ειδικοί γνωρίζουν ήδη ότι η διατροφή διαδραματίζει ρόλο στο θέμα της χρόνιας φλεγμονής. Και η πιθανή επίδραση της κατανάλωσης γαλακτοκομικών προϊόντων, είναι ένα πραγματικά αμφιλεγόμενο πεδίο μάχης για το συγκεκριμένο ζήτημα.

Μια όχι τόσο απλή σχέση

Η σύνδεση γαλακτοκομικών και φλεγμονής δεν είναι τόσο απλή όσο φαίνεται, εξηγούν οι ειδικοί.

Για παράδειγμα, άτομα με ευαισθησίες ή αλλεργίες σε γαλακτοκομικά προϊόντα μπορεί όντως να βιώσουν μια φλεγμονώδη αντίδραση μετά την κατανάλωση τους. Αυτό εύκολα μπορεί να οδηγήσει στην εδραίωση μιας γενικής πεποίθησης ότι αυτές οι τροφές πρέπει να αποφεύγονται από όλους. «Οι προσωπικές εμπειρίες κάποιων μπορεί να οδηγήσουν στην σκέψη ότι τα γαλακτοκομικά είναι “φλεγμονώδη” για όλους, αλλά μεγάλης έκτασης επισκοπήσεις δείχνουν σταθερά ότι στους περισσότερους ανθρώπους τα γαλακτοκομικά δεν προκαλούν φλεγμονή», λέει η Julie Pace, RDN, διαιτολόγος-διατροφολόγος στο Core Nutrition Health and Wellness.

Σε πολλές περιπτώσεις, η σύνδεση οφείλεται στο ποσοστό κορεσμένων λιπαρών που περιέχουν κάποια γαλακτοκομικά, όπως το πλήρες γάλα και το τυρί, και όχι σε αυτά καθαυτά.

Σύμφωνα με την διατροφολόγο Dahlia Marin «η έρευνα έχει δείξει ότι η πρόσληψη κορεσμένων λιπαρών μπορεί να επηρεάσει αρνητικά το εντερικό φραγμό, οδηγώντας ενδεχομένως σε αυξημένη εντερική διαπερατότητα και φλεγμονή».

Το εντερικό τοίχωμα απορροφά επιλεκτικά θρεπτικά συστατικά και προστατεύει το σώμα από δυνητικά επιβλαβείς ουσίες όπως διάφοροι μικροοργανισμοί και αντιγόνα. Οι αλλαγές στη διαπερατότητα του, μπορούν να επηρεάσουν το ανοσοποιητικό μας σύστημα και να οδηγήσουν στην δημιουργία φλεγμονής που επηρεάζει τη συνολική υγεία.

Τι λέει η έρευνα

Σε αντίθεση λοιπόν με τη δημοφιλή πεποίθηση, πολλαπλές μελέτες δείχνουν ότι τα γαλακτοκομικά προϊόντα όταν καταναλώνονται από υγιή άτομα, τελικά δεν συνδέονται με αυξημένη πιθανότητα φλεγμονής.

Για την ακρίβεια, τα θρεπτικά συστατικά των γαλακτοκομικών προϊόντων -συμπεριλαμβανομένης της βιταμίνης D, του ασβεστίου, της πρωτεΐνης, των βιοδραστικών πεπτιδίων (ομάδες αμινοξέων) και των προβιοτικών στα γαλακτοκομικά προϊόντα που έχουν υποστεί ζύμωση- μπορεί να βοηθήσουν στην αντιμετώπιση της φλεγμονής και στη μείωση του κινδύνου ανάπτυξης χρόνιας νόσου.

«Η σχέση μεταξύ γαλακτοκομικών προϊόντων και φλεγμονής έχει μελετηθεί εκτενώς σε έρευνες υψηλής ποιότητας, συμπεριλαμβανομένων συστηματικών ανασκοπήσεων και τυχαιοποιημένων δοκιμών», λέει η Pace και προσθέτει πως «στους περισσότερους ανθρώπους, τα γαλακτοκομικά δεν προκαλούν φλεγμονή και μπορεί ακόμη και να έχουν ουδέτερη ή ήπια αντιφλεγμονώδη δράση».

Ιδιαίτερα πολύτιμα μάλιστα, αναδεικνύονται προϊόντα που έχουν υποστεί ζύμωση, όπως το γιαούρτι και το κεφίρ. «Είναι πλούσια σε ευεργετικά βακτήρια που υποστηρίζουν την υγεία του εντέρου, κάτι που μπορεί στην πραγματικότητα να μειώσει τη φλεγμονή», εξηγεί η Supriya Rao, MD, γαστρεντερολόγος στο Integrated Gastroenterology Associates στο Lowell της Μασαχουσέτης.

Τι ισχύει για άτομα με ευαισθησία στα γαλακτοκομικά

Όταν οι γιατροί χρησιμοποιούν τον όρο «ευαισθησία στην κατανάλωση γαλακτοκομικών», περιγράφουν τις αντιδράσεις ενός οργανισμού που δυσκολεύεται να επεξεργαστεί την πέψη τους, και αυτοί τελικά οι άνθρωποι πιθανώς είναι πραγματικά πιο επιρρεπείς σε πιθανές φλεγμονώδεις αντιδράσεις.

Η ευαισθησία στα γαλακτοκομικά εκδηλώνεται συχνά με στομαχικές διαταραχές και φούσκωμα μετά την κατανάλωση τους, επισημαίνει η Pace.

Περιλαμβάνει -αν και όχι αποκλειστικά- πάσχοντες από:

• Πρωτοπαθή δυσανεξία στη λακτόζη (μια πάθηση κατά την οποία το σώμα δεν μπορεί να διασπάσει συστατικά που βρίσκονται στο γάλα και τα παραγόμενα προϊόντα)
• Σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου (μια αρκετά συχνή γαστρεντερική διαταραχή)
• Φλεγμονώδη νόσο του εντέρου (μια ομάδα χρόνιων παθήσεων που προκαλούν φλεγμονή στο πεπτικό σύστημα)
• Κοιλιοκάκη (μια αυτοάνοση πάθηση που προκαλεί πεπτικά προβλήματα όταν καταναλώνεται γλουτένη)

Όσον αφορά σε άτομα με δυσανεξία στη λακτόζη, πάντως, αρκετοί μπορούν να καταναλώνουν συγκεκριμένα γαλακτοκομικά προϊόντα χωρίς να εμφανίζουν ανεπιθύμητα συμπτώματα. «Έχω διαπιστώσει ότι πολλοί ασθενείς, ακόμη και με δυσανεξία στα γαλακτοκομικά, μπορούν να ανεχθούν το γιαούρτι, κάτι που πιθανότατα οφείλεται στη χαμηλότερη περιεκτικότητά του σε λακτόζη και στην παρουσία προβιοτικών», επισημαίνει η Pace.

Όσοι ωστόσο έχουν αλλεργία στην πρωτεΐνη του γάλακτος (μια έντονη ανοσολογική απόκριση στην πρωτεΐνη που βρίσκεται στο αγελαδινό γάλα) πρέπει να αποφεύγουν εντελώς τα γαλακτοκομικά, κατά τους γιατρούς.

Πώς μπορούμε να επωφεληθούμε

Ένας υγιής άνθρωπος, δεν έχει λόγο να αποφεύγει την κατανάλωση γαλακτοκομικών, καταλήγουν οι ειδικοί.

Οι Αμερικανικές Διατροφικές Οδηγίες συνιστούν την κατανάλωση τριών μερίδων τροφίμων αυτής της κατηγορίας ημερησίως, με στόχο την επιθυμητή πρόσληψη ασβεστίου, βιταμίνης D και καλίου που χρειάζεται ο μέσος, υγιής ενήλικας.

Για να περιορίσετε τα κορεσμένα λιπαρά, επιλέξτε γαλακτοκομικά προϊόντα χαμηλών λιπαρών όποτε είναι δυνατόν, συμβουλεύουν οι διατροφολόγοι. Παράλληλα, συμπεριλάβετε στην διατροφή σας προϊόντα που έχουν υποστεί ζύμωση, όπως το γιαούρτι και το κεφίρ.

Όσο για τα γαλακτοκομικά προϊόντα χωρίς λακτόζη που κυκλοφορούν ευρέως, είναι καλές εναλλακτικές για εκείνους που όντως αντιμετωπίζουν δυσανεξία στη λακτόζη, τονίζουν οι ειδικοί, δεν προσφέρουν όμως κάτι επιπλέον στον υγιή πληθυσμό.

Πηγή: EVERYDAYHEALTH.COM