Πριν λίγες ημέρες ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε τις νέες κατευθυντήριες γραμμές για τον κορονοϊό συνιστώντας στους Αμερικανούς να φορούν μάσκες όταν βρίσκονται σε δημόσιο χώρο για να βοηθήσουν στην καταπολέμηση της εξάπλωσης του νέου κορονοϊού. Ο πρόεδρος, ωστόσο δήλωσε αμέσως ότι δεν είχε καμία πρόθεση να ακολουθήσει ο ίδιος τη συμβουλή, λέγοντας: «Επιλέγω να μην το κάνω».
Αυτή η ελαστικότητα στην εφαρμογή της οδηγίας έρχεται σε πλήρη αντίθεση με την κατεύθυνση που είχαν δώσει οι ΗΠΑ για τις μάσκες πριν από 102 χρόνια. Πηγαίνοντας το χρόνο πίσω στο 1918, τότε μία άλλη πανδημία τρομοκρατούσε τον κόσμο. Επρόκειτο για την γνωστή τότε ως ισπανική γρίπη. Η εξάπλωση της ήταν ραγδαία εξαιτίας του Α΄Παγκ. Πολέμου που εξελισσόταν τότε, με τους στρατιώτες να μάχονται στα χαρακώματα και μετά να επιστρέφουν στις χώρες τους.
Η συγκεκριμένη πανδημία διήρκεσε από το Γενάρη του 2018 μέχρι το Δεκέμβρη του 2020 και προσέβαλε 500 εκατομμύρια ανθρώπους οδηγώντας σε 50 εκατομμύρια θανάτους. Οι μισοί από αυτούς έχασαν τη ζωή τους στην Αμερική.
Για την καταπολέμηση της, η χώρα υιοθέτησε μία πολύ πιο αυστηρή τακτική σε σχέση με σήμερα αναφορικά με τη χρήση μασκών. Ειδικότερα, στις 24 Οκτωβρίου του 1918 και με 4 χιλιάδες επιβεβαιωμένα κρούσματα, η Επιτροπή Εμπειρογνωμόνων αποφάσισε την υποχρεωτική χρήση μάσκας. Όποιος δεν ακολουθούσε την οδηγία πλήρωνε χρηματικό πρόστιμο και κινδύνευε ακόμα και με φυλάκιση.
Αμέσως ξεκίνησαν καμπάνιες για την μετάδοση του μηνύματος με το εξής μήνυμα: «Φόρα μάσκα και σώσε τη ζωή σου. Σε προστατεύει κατά 99% από την γρίπη».
To παράδειγμα της Αμερικής ακολούθησαν εν μέρει η Γαλλία και η Αγγλία χωρίς, όμως, να καταστήσουν υποχρεωτική τη χρήση της.
Ο συγκεκριμένος νόμος έγινε αποδεκτός από την κοινωνία καθώς υπήρχε φόβος για τη θνησιμότητα της ισπανικής γρίπης. Έτσι, όλοι όσοι έφταναν με τρένα στους σταθμούς παραχωρούνταν με μάσκες από εθελοντές σε περίπτωση δε διέθεταν οι ίδιοι. Υπήρχαν βέβαια, και κάποιοι που δεν ακολουθούσαν τους κανόνες. Σε έναν αγώνα μποξ καταγράφηκε από μία κάμερα ότι 50% του κοινού δεν προστατευόταν. Η αστυνομία διέταξε τον εντοπισμό τους. Μόλις συνέβη αυτό, τους ανάγκασε σε δωρεά σε φιλανθρωπική οργάνωση με αντάλλαγμα την αποφυγή δίωξης.
Αυτό που λίγοι γνωρίζουν είναι η αποτελεσματικότητα του μέτρου. Εκείνη την εποχή η δυνατότητα επιστημονικής έρευνας ήταν αδύνατη. Ωστόσο, μία ιστορία που δημοσίευσαν οι Times εκείνη την περίοδο αποδεικνύει ότι το συγκεκριμένο μέτρο ήταν αποτελεσματικό.
Ειδικότερα, στις αρχές του Δεκέμβρη του 1918 ένα κρουαζιερόπλοιο ταξίδεψε από την Αμερική μέχρι την Αγγλία. Όταν έφτασε στο Λονδίνο διαπιστώθηκε η τεράστια εξάπλωση της γρίπης στο πλήρωμα και στους επιβάτες. Κατά την επιστροφή του, ο καπετάνιος διέταξε τη χρήση μάσκας σε όλους όσους ταξίδευαν. Όταν έφτασε πίσω στην Αμερική το πλοίο, κανείς δεν είχε νοσήσει από τον ιό παρόλο που στο Σαουθάμπτον, από το οποίο αναχώρησαν είχαν διαγνωστεί πολλοί θετικοί στη γρίπη.
Επιστρέφοντας στο σήμερα καταλήγουμε ότι αυτή η κουλτούρα της μάσκας είχε ξεχαστεί στο χρόνο για τους Ευρωπαίους και τους Αμερικάνους. Η επιστημονική πρόοδος στον τομέα της υγείας αλλά και η μη εμφάνιση κάποιου θανατηφόρου ιού μέχρι σήμερα οδήγησαν στην αποστασιοποίηση από αυτό το μέτρο, του οποίου, άλλωστε, η αποτελεσματικότητα ποτέ δεν επιβεβαιώθηκε. Ας σημειωθεί ότι σε χώρες της Ασίας, όπου οι επιδημίες, όπως η χολέρα και ο τύφος έκαναν πιο συχνά την εμφάνισή τους, η κουλτούρα της μάσκας είναι ζωντανή και υιοθετήθηκε άμεσα και με τον κορονοϊό.
Για την ιστορία, στις 10 Δεκεμβρίου του 1918, η χρήση της μάσκας ως υποχρεωτικό μέτρο για την αποφυγή εξάπλωσης του ιού σταμάτησε να υφίσταται.
ΠΗΓΉ: https://edition.cnn.com/2020/04/03/americas/flu-america-1918-masks-intl-hnk/index.html?fbclid=IwAR02fywcY_Y4f70E1IL_V8v8GbMEEp_GwS2vI2LOkYkBuCfzPw_zvCH2pbs
