Μια νέα τεχνολογία τεχνητής νοημοσύνης υπόσχεται να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο εντοπίζονται συχνές χρόνιες παθήσεις, καθώς μπορεί να ανιχνεύει ενδείξεις για διαβήτη, υπέρταση, υψηλή χοληστερόλη, ουρική αρθρίτιδα, οστεοπόρωση και παθήσεις του θυρεοειδούς μέσα από μια απλή φωτογραφία του αμφιβληστροειδούς του ματιού.

Το σύστημα, με την ονομασία Reti-Pioneer, παρουσιάζεται σε μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature Medicine και αξιοποιεί προηγμένους αλγόριθμους τεχνητής νοημοσύνης για να εντοπίζει ανεπαίσθητες αλλοιώσεις στα αγγεία και στους ιστούς του αμφιβληστροειδούς, οι οποίες συνδέονται με διάφορες συστηματικές παθήσεις.

Πώς λειτουργεί

Το Reti-Pioneer αναλύει εικόνες του βυθού του οφθαλμού χρησιμοποιώντας πολλαπλά μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης, εκπαιδευμένα σε δεκάδες χιλιάδες εικόνες από άτομα με και χωρίς συγκεκριμένες ασθένειες. Με αυτόν τον τρόπο μπορεί να αναγνωρίζει μοτίβα που δεν είναι ορατά ακόμη και σε έμπειρους οφθαλμιάτρους.

Σε αντίθεση με τις συμβατικές εξετάσεις, όπως οι αιματολογικές αναλύσεις, η εξέταση του αμφιβληστροειδούς είναι γρήγορη, μη επεμβατική και χαμηλότερου κόστους, ενώ τα αποτελέσματα προκύπτουν σχεδόν άμεσα.

Ταχύτερος έλεγχος για τους ασθενείς

Σύμφωνα με τα ευρήματα της μελέτης, που πραγματοποιήθηκε κυρίως σε κέντρα πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας στην Κίνα, το σύστημα προσφέρει αξιόπιστη προληπτική αξιολόγηση, βοηθώντας τους γιατρούς να λαμβάνουν πιο γρήγορες αποφάσεις για τη διαχείριση των ασθενών.

Η επικεφαλής της μελέτης, αναπληρώτρια καθηγήτρια Lisa Zhuoting Zhu, επικεφαλής της Επιδημιολογίας Οφθαλμολογίας στο Centre for Eye Research Australia (CERA), επισημαίνει ότι η νέα τεχνολογία μπορεί να επιταχύνει σημαντικά τη διάγνωση.

«Οι ασθενείς θα μπορούν να λαμβάνουν άμεσα πληροφορίες για την κατάσταση της υγείας τους και να ξεκινούν έγκαιρα τις απαραίτητες παρεμβάσεις, αντί να περιμένουν τα αποτελέσματα πιο χρονοβόρων εξετάσεων», αναφέρει.

Όπως εξηγεί, ακόμη και σε χώρες με ιδιαίτερα αποδοτικά συστήματα υγείας, τα αποτελέσματα των αιματολογικών εξετάσεων απαιτούν αρκετές ώρες, ενώ σε χώρες όπως η Αυστραλία, η Σιγκαπούρη και οι Ηνωμένες Πολιτείες η αναμονή μπορεί να διαρκέσει ημέρες, ιδιαίτερα όταν τα δείγματα αποστέλλονται από απομακρυσμένες περιοχές.

Εργαλείο για την πρωτοβάθμια φροντίδα

Ένα ακόμη σημαντικό πλεονέκτημα του Reti-Pioneer είναι ότι λειτουργεί με μια απλή κάμερα βυθού, χωρίς να απαιτεί εξειδικευμένο ή ακριβό εξοπλισμό. Αυτό σημαίνει ότι θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί σε ιατρεία γενικών γιατρών, καταστήματα οπτικών, φαρμακεία, αλλά και σε κινητές μονάδες υγείας.

Οι ερευνητές εκτιμούν ότι η τεχνολογία μπορεί να βελτιώσει σημαντικά την πρόσβαση σε προληπτικές εξετάσεις, ιδιαίτερα για πληθυσμούς που ζουν σε απομακρυσμένες ή υποεξυπηρετούμενες περιοχές, όπου η πρόσβαση σε εξειδικευμένες υπηρεσίες υγείας είναι περιορισμένη.

Οι ειδικοί τονίζουν ότι η τεχνητή νοημοσύνη δεν έρχεται να αντικαταστήσει τον γιατρό ή τις εργαστηριακές εξετάσεις, αλλά να λειτουργήσει ως ένα ισχυρό εργαλείο προληπτικού ελέγχου. Η έγκαιρη αναγνώριση ατόμων υψηλού κινδύνου μπορεί να επιταχύνει τη διάγνωση, να μειώσει τις καθυστερήσεις στην έναρξη της θεραπείας και να συμβάλει στην πρόληψη σοβαρών επιπλοκών από χρόνιες νόσους.