Ερευνητές κατάφεραν να δημιουργήσουν στο εργαστήριο ενδομήτριο, εξέλιξη που υπόσχεται να ρίξει φως στα μυστηριώδη πρώτα στάδια της ανθρώπινης εγκυμοσύνης και στα προβλήματα που μπορούν να οδηγήσουν σε αποβολή και ιατρικές επιπλοκές.
Σε εργαστηριακά πειράματα, ανθρώπινα έμβρυα σε πρώιμο στάδιο που δωρίστηκαν από ζευγάρια μετά από θεραπεία εξωσωματικής γονιμοποίησης εμφυτεύτηκαν με επιτυχία στο τεχνητό εσωτερικό της μήτρας και άρχισαν να παράγουν βασικές ενώσεις, όπως η ορμόνη που εμφανίζεται ως μπλε γραμμή στις θετικές δοκιμές εγκυμοσύνης.
Η προσέγγιση αυτή επέτρεψε στους επιστήμονες να παρακολουθήσουν τη χημική επικοινωνία που προκύπτει μεταξύ του εμβρύου και του ενδομητρίου καθώς αυτό εμφυτεύεται και αρχίζει να τρέφεται κατά τις πρώτες εβδομάδες της κύησης.
«Είναι απίστευτο να το βλέπεις», δήλωσε ο Δρ Peter Rugg-Gunn, ανώτερος συγγραφέας της μελέτης και επικεφαλής της ομάδας στο Babraham Institute στο Κέμπριτζ. «Προηγουμένως είχαμε μόνο στιγμιότυπα από αυτό το κρίσιμο στάδιο της εγκυμοσύνης. Αυτό μας ανοίγει πολλές νέες κατευθύνσεις».
Η εμφύτευση πραγματοποιείται περίπου μία εβδομάδα μετά τη γονιμοποίηση, όταν το αναπτυσσόμενο έμβρυο προσκολλάται και στη συνέχεια εμφυτεύεται στο τοίχωμα της μήτρας. Είναι μια κρίσιμη φάση της εγκυμοσύνης, αλλά η διαδικασία δεν είναι καλά κατανοητή, επειδή είναι πολύ δύσκολο να παρατηρηθεί. Τα περισσότερα από όσα είναι γνωστά προέρχονται από μελέτες υστερεκτομών που πραγματοποιήθηκαν στην αρχή της εγκυμοσύνης πριν από περισσότερο από μισό αιώνα.
Για να κατασκευάσουν το αντίγραφο του ενδομητρίου, ο Rugg-Gunn και οι συνεργάτες του έλαβαν ιστό μήτρας από υγιείς γυναίκες που δώρισαν δείγματα βιοψίας. Από αυτό, οι επιστήμονες απομόνωσαν δύο διαφορετικούς τύπους κυττάρων: τα στρωματικά κύτταρα που παρέχουν δομική υποστήριξη στο ενδομήτριο και τα επιθηλιακά κύτταρα, τα οποία σχηματίζουν την επιφάνεια του ενδομητρίου. Τοποθέτησαν τα στρωματικά κύτταρα σε ένα βιοδιασπώμενο υλικό που ονομάζεται υδρογέλη και έβαλαν τα επιθηλιακά κύτταρα από πάνω.
Οι ερευνητές δοκίμασαν το τεχνητό ενδομήτριο με δωρεές εμβρύων IVF σε πρώιμο στάδιο. Σε άρθρο τους στο περιοδικό Cell, περιγράφουν πώς οι μικροσκοπικές σφαίρες κυττάρων προσκολλήθηκαν και εμφυτεύτηκαν όπως ήλπιζαν ότι θα γίνει. Στη συνέχεια, αύξησαν την έκκριση μιας ορμόνης που ονομάζεται ανθρώπινη χοριακή γοναδοτροπίνη (hCG), ο βιοχημικός δείκτης που ανιχνεύεται από τα τεστ εγκυμοσύνης, μαζί με άλλες ενώσεις που σχετίζονται με την εγκυμοσύνη.
Η τεχνική αυτή επέτρεψε στους επιστήμονες να παρακολουθήσουν την ανάπτυξη των εμβρύων για έως και 14 ημέρες μετά τη γονιμοποίηση, το νόμιμο όριο για την έρευνα. Κατά τη διάρκεια της διαδικασίας, τα έμβρυα σχημάτισαν εξειδικευμένα κύτταρα και άλλα κύτταρα που εμπλέκονται στην ανάπτυξη του πλακούντα.
Για να κατανοήσουν καλύτερα τη διαδικασία, οι επιστήμονες εστίασαν στα σημεία όπου τα έμβρυα είχαν εμφυτευτεί στο τεχνητό ενδομήτριο και αποκωδικοποίησαν τα μοριακά σήματα που μεταδίδονταν μεταξύ τους. Τα σήματα αυτά είναι κρίσιμα για την επίτευξη και τη διατήρηση μιας υγιούς εγκυμοσύνης.
Οι επιστήμονες θα χρησιμοποιήσουν τώρα την προσέγγιση αυτή για να διερευνήσουν πώς εγκαθίστανται οι εγκυμοσύνες και τι μπορεί να πάει στραβά. «Γνωρίζουμε ότι τα μισά από όλα τα έμβρυα δεν εμφυτεύονται και δεν έχουμε ιδέα γιατί», είπε ο Rugg-Gunn. Η εύρεση απαντήσεων θα μπορούσε να δώσει μια πολύ αναγκαία ώθηση στα ποσοστά επιτυχίας της εξωσωματικής γονιμοποίησης.
Περαιτέρω πειράματα θα διερευνήσουν τι συμβαίνει μετά την εμφύτευση, όταν αρχίζει να σχηματίζεται ο πλακούντας. Πολλές σοβαρές επιπλοκές της εγκυμοσύνης θεωρείται ότι προκύπτουν σε αυτό το στάδιο. Στη μελέτη, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν μια χημική ουσία για να μπλοκάρουν ένα συγκεκριμένο σήμα μεταξύ του εμβρύου και του ενδομητρίου, προκαλώντας σοβαρές βλάβες στον ιστό που σχηματίζει τον πλακούντα, αποδεικνύοντας τη δύναμή της για τη δοκιμή των επιπτώσεων των προβλημάτων σηματοδότησης.
Σε μια ξεχωριστή μελέτη στο περιοδικό, Κινέζοι ερευνητές δημιούργησαν το δικό τους αντίγραφο του ενδομητρίου και εντόπισαν φάρμακα που θα μπορούσαν να βελτιώσουν τα ποσοστά εμφύτευσης σε ασθενείς με επαναλαμβανόμενη αποτυχία εμφύτευσης (RIF), όπου έμβρυα εξωσωματικής γονιμοποίησης καλής ποιότητας δεν καταφέρνουν να δημιουργήσουν εγκυμοσύνη.
Πηγή: Guardian
