Επιστήμονες του Πανεπιστημίου του Κολοράντο ανακάλυψαν κάτι που οι έμπειροι χορευτές γνωρίζουν εδώ και καιρό: Όταν οι χορευτές είναι σε αρμονία μεταξύ τους, οι εγκέφαλοί τους μπορεί να συγχρονίζονται, βοηθώντας τους να κινούνται σαν ένα.

«Όταν χορεύουμε, οι εγκέφαλοί μας στην πραγματικότητα συνδέονται», εξηγεί ο Thiago Roque, μεταπτυχιακός φοιτητής στο Ινστιτούτο Atlas που ηγήθηκε της μελέτης. «Συγχρονίζουμε τους εγκεφάλους μας μέσω της συμπεριφοράς μας».

Για το μοναδικό αυτό πείραμα, οι ερευνητές τοποθέτησαν καπέλα ηλεκτροεγκεφαλογραφήματος (EEG), ή συσκευές που μετρούν την ηλεκτρική δραστηριότητα στον εγκέφαλο, σε ζευγάρια που χόρευαν αργεντίνικο τάνγκο — έναν αισθησιακό χορό όπου ο οδηγός και η παρτενέρ αγκαλιάζονται σφιχτά ενώ κινούνται μαζί στο ρυθμό της μουσικής.

Η ομάδα διαπίστωσε ότι όταν αυτοί οι χορευτές κινούνταν μαζί σε συγχρονισμό, η δραστηριότητα στους εγκεφάλους τους άρχιζε επίσης να μοιάζει εκπληκτικά παρόμοια. Οι επιστήμονες αποκαλούν αυτό το φαινόμενο «εγκεφαλική σύζευξη» ή «νευρωνικό συγχρονισμό». Οι ερευνητές έχουν παρατηρήσει παρόμοια μοτίβα σε άλλες κοινωνικές δραστηριότητες, όπως το παίξιμο ντουέτων στην κιθάρα, αλλά ποτέ πριν στον χορό.

Οι ερευνητές προχώρησαν επίσης τα ευρήματά τους ένα βήμα παραπέρα, σχεδιάζοντας μια φορετή συσκευή που παρακολουθεί τους εγκεφάλους των χορευτών και δονείται όταν συγχρονίζονται.

Το εργαλείο, το οποίο οι χορευτές φορούν στους καρπούς τους, βρίσκεται ακόμα στα αρχικά του στάδια. Ωστόσο, ο Roque οραματίζεται ότι παρόμοιες τεχνολογίες θα μπορούσαν μια μέρα να βοηθήσουν τους ανθρώπους να έχουν καλύτερα αποτελέσματα σ' ένα ευρύ φάσμα εργασιών που απαιτούν συντονισμό χωρίς ομιλία — όπως το παίξιμο μουσικής ή τα ομαδικά αθλήματα.

«Όταν χορεύουμε, δεν έχουμε συνείδηση αυτού του είδους συγχρονισμού», είπε ο Roque. «Ο στόχος μου ήταν να φέρω τα ασυνείδητα πράγματα στο επίπεδο της συνείδησης».

Όταν οι νευρώνες ενεργοποιούνται στον εγκέφαλο, δημιουργούν παλμούς ηλεκτρικής δραστηριότητας, ή «εγκεφαλικά κύματα». Οι αισθητήρες EEG μετρούν αυτά τα κύματα σε διαφορετικές συχνότητες. Οι άνθρωποι, για παράδειγμα, τείνουν να παράγουν γρήγορους παλμούς, γνωστούς ως κύματα βήτα, όταν συγκεντρώνονται ή σκέφτονται έντονα. Αντίθετα, συχνά παράγουν πιο αργά κύματα, τα κύματα θήτα, όταν χαλαρώνουν.

Ο Roque παρατήρησε ότι ο τρόπος με τον οποίο συμπεριφέρονταν αυτά τα κύματα στο πείραμα εξαρτιόταν από το πόσο συγχρονισμένοι ήταν οι χορευτές μεταξύ τους.

Όταν, για παράδειγμα, ο οδηγός έκανε ένα βήμα μπροστά και ο ακολουθούμενος έκανε ένα άμεσο (εντός 200 χιλιοστών του δευτερολέπτου ή λιγότερο) βήμα πίσω, τα εγκεφαλικά τους κύματα έτειναν να ταιριάζουν — ανεβαίνοντας και κατεβαίνοντας περίπου την ίδια στιγμή. Όταν τα βήματά τους δεν ήταν συγχρονισμένα, ούτε και οι εγκέφαλοί τους ήταν. Αυτές οι τάσεις ίσχυαν για μια σειρά εγκεφαλικών κυμάτων, συμπεριλαμβανομένων των κυμάτων βήτα και θήτα.

«Όταν άρχισα να βλέπω τα αποτελέσματα — ήταν τέλεια», είπε ο Roque. «Η σύζευξη ήταν ακόμη καλύτερη από ό,τι περίμενα.»

Ο Roque έχει ακόμα πολλή δουλειά να κάνει πριν οι χορευτές, ή οποιοσδήποτε άλλος, μπορέσουν να φορούν μια τέτοια συσκευή στον πραγματικό κόσμο. Για αρχή, θα ήθελε να αντιστρέψει τις ρυθμίσεις — κάνοντας τη συσκευή στον καρπό να βουίζει όταν οι χορευτές δεν είναι σε αρμονία μεταξύ τους και να σιωπά όταν συγχρονίζονται.

Πιστεύει ότι οι τεχνολογίες που καθιστούν συνειδητά τα ασυνείδητα σήματα θα μπορούσαν να βοηθήσουν τους ανθρώπους να μάθουν και να κατανοήσουν τη συμπεριφορά του άλλου — συμπεριλαμβανομένων των ομαδικών αθλημάτων όπως το ποδόσφαιρο, η ποδηλασία και άλλα.

«Στον αθλητισμό, πρέπει να ξέρεις τι θα κάνουν οι συμπαίκτες σου», είπε. «Χρησιμοποιώντας ένα σύστημα όπως αυτό, μπορεί να καταφέρουν να μάθουν καλύτερα πώς να κατανοούν ο ένας τον άλλον κατά τη διάρκεια της προπόνησης.»