Την ανάγκη να δημιουργηθεί ένας σταθερός μηχανισμός προστασίας για την πρόσβαση των ασθενών σε κρίσιμες καινοτόμες θεραπείες, αντί για λύσεις που δίνονται κατά περίπτωση, έθεσε στη Βουλή ο βουλευτής Ιωαννίνων του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής, Ιωάννης Τσίμαρης.

Με επίκαιρη ερώτησή του προς τον υπουργό Υγείας Άδωνι Γεωργιάδη, ο κ. Τσίμαρης ζήτησε ενημέρωση για την πρόσβαση των ασθενών με καρκίνο του μαστού στο καινοτόμο ογκολογικό φάρμακο sacituzumab govitecan, η διάθεση του οποίου είχε προγραμματιστεί να διακοπεί από την 1η Ιανουαρίου 2027, χωρίς να υπάρχει διαθέσιμο υποκατάστατο.

Παράλληλα, ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ έθεσε το ζήτημα των υποχρεωτικών εκπτώσεων και επιστροφών που επιβαρύνουν τις φαρμακευτικές εταιρείες, επισημαίνοντας τον κίνδυνο αποσύρσεων κρίσιμων ογκολογικών θεραπειών και στη συνέχεια επανεισαγωγής τους μέσω του ΙΦΕΤ, με υψηλότερο κόστος και πιθανές καθυστερήσεις για τους ασθενείς.

Η παρέμβαση της Εταιρείας Ογκολόγων – Παθολόγων Ελλάδας

Ο κ. Τσίμαρης επικαλέστηκε, κατά την τοποθέτησή του, την ανοιχτή επιστολή της Εταιρείας Ογκολόγων – Παθολόγων Ελλάδας προς το υπουργείο Υγείας.

Σύμφωνα με όσα ανέφερε, η απόσυρση του συγκεκριμένου φαρμάκου ακολουθεί αντίστοιχες αποσύρσεις άλλων δραστικών ουσιών, δημιουργώντας ένα μοτίβο που προκαλεί ανησυχία για πιθανό περιορισμό της πρόσβασης των Ελλήνων ασθενών σε θεραπείες με αποδεδειγμένη κλινική αξία.

Η Εταιρεία αποδίδει το πρόβλημα, μεταξύ άλλων, στην αυξημένη οικονομική επιβάρυνση των καινοτόμων αντικαρκινικών θεραπειών μέσω του clawback.

Τι απάντησε ο Άδωνις Γεωργιάδης

Από την πλευρά του, ο υπουργός Υγείας ανακοίνωσε ότι, έπειτα από διαβούλευση και την προσκόμιση πρόσθετων στοιχείων από την εταιρεία, ο ΕΟΦ κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το συγκεκριμένο σκεύασμα έχει μοναδικό και αναντικατάστατο χαρακτήρα.

Η εξέλιξη αυτή, όπως ανέφερε ο υπουργός, επιτρέπει στην Επιτροπή Διαπραγμάτευσης να επανέλθει σε συζητήσεις για χαμηλότερη επιβάρυνση clawback. Ο κ. Γεωργιάδης εκτίμησε, μάλιστα, ότι τελικά το φάρμακο δεν θα αποσυρθεί.

Παράλληλα, ο υπουργός εξήγγειλε τη δημιουργία Οργανισμού Αξιολόγησης Τεχνολογιών Υγείας (ΗΤΑ), με στόχο η αποζημίωση των φαρμακευτικών θεραπειών να συνδέεται περισσότερο με το αποδεδειγμένο κλινικό τους όφελος.

«Η λύση επιβεβαιώνει το πρόβλημα»

Ο Ιωάννης Τσίμαρης χαιρέτισε την επανεξέταση της διάθεσης του sacituzumab govitecan, καθώς και την εξαγγελία για τη δημιουργία Οργανισμού Αξιολόγησης Τεχνολογιών Υγείας, σημειώνοντας ότι κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση.

Ωστόσο, όπως ανέφερε, επιφυλάξεις υπάρχουν ως προς τις λεπτομέρειες του νομοσχεδίου και κυρίως ως προς τον τρόπο με τον οποίο θα λειτουργήσει ο νέος θεσμός.

Ο βουλευτής στάθηκε ιδιαίτερα στη διαδικασία που ακολουθήθηκε για τη συγκεκριμένη περίπτωση, υποστηρίζοντας ότι αναδεικνύει το πρόβλημα του σημερινού συστήματος.

Όπως είπε, ο ίδιος ο υπουργός παραδέχθηκε ότι μέχρι την ψήφιση του νέου νόμου οι σχετικές διαδικασίες θα εξακολουθήσουν να αντιμετωπίζονται «ad hoc».

Ο κ. Τσίμαρης έθεσε, παράλληλα, το ζήτημα του «επικίνδυνου δεδικασμένου»: εάν η ανακοίνωση μιας απόσυρσης οδηγεί τελικά σε επανεξέταση μιας διαπραγμάτευσης με ευνοϊκότερους όρους για την εταιρεία, τότε, όπως υποστήριξε, δημιουργείται ένα κίνητρο ώστε και άλλες εταιρείες που δεν ικανοποιούνται από τη διαδικασία διαπραγμάτευσης να ακολουθήσουν τον ίδιο δρόμο.

320 φάρμακα έχουν αποσυρθεί

Στο πλαίσιο της συζήτησης, ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ κατέθεσε στοιχεία στα πρακτικά σύμφωνα με τα οποία 101 καινοτόμα φάρμακα έχουν δηλωθεί από τις ίδιες τις εταιρείες ότι δεν θα κυκλοφορήσουν στην Ελλάδα.

Παράλληλα, σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλέστηκε, 320 σκευάσματα έχουν ήδη αποσυρθεί, εκ των οποίων τα 25 χωρίς διαθέσιμο υποκατάστατο. Σε ορισμένες περιπτώσεις, τα φάρμακα επανεισάγονται μέσω ΙΦΕΤ, με υψηλότερο κόστος για το σύστημα υγείας.

Η δαπάνη για έκτακτες εισαγωγές μέσω ΙΦΕΤ, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν στη Βουλή, ανέρχεται σήμερα σε περίπου 420 έως 500 εκατ. ευρώ, ποσό που, όπως ανέφερε ο κ. Τσίμαρης, επιβεβαίωσε και ο υπουργός Υγείας, σημειώνοντας ότι το 2014 ανερχόταν σε περίπου 30 εκατ. ευρώ.

«Μηχανισμό ασφαλείας, όχι χειρισμούς κατά περίπτωση»

Ο βουλευτής Ιωαννίνων προειδοποίησε ότι μέχρι να τεθεί σε λειτουργία ο νέος οργανισμός αξιολόγησης υπάρχει κίνδυνος να εμφανιστούν και άλλες αντίστοιχες περιπτώσεις.

Για τον λόγο αυτό ζήτησε από την κυβέρνηση να περιγράψει έναν συγκεκριμένο μηχανισμό ασφαλείας και έγκαιρης προειδοποίησης για φάρμακα που δεν διαθέτουν υποκατάστατο, ώστε η ειδική διαδικασία να μην υποκαθιστά την κανονική διαδικασία διαπραγμάτευσης.

Όπως ανέφερε, δεν έλαβε συγκεκριμένη απάντηση από τον υπουργό.

Σε δήλωσή του μετά τη συζήτηση, ο Ιωάννης Τσίμαρης τόνισε:

«Είναι θετικό ότι για το sacituzumab govitecan επανεξετάζεται η διάθεσή του. Όμως, η λύση που δόθηκε επιβεβαιώνει το πρόβλημα: όπως παραδέχθηκε ο κ. Γεωργιάδης, μέχρι τον νέο νόμο πάμε με ad hoc λύσεις.

Χρειαζόμαστε άμεσα μηχανισμό έγκαιρης προειδοποίησης για φάρμακα χωρίς υποκατάστατο και έναν πραγματικά ανεξάρτητο Οργανισμό Αξιολόγησης Τεχνολογιών Υγείας. Και ένα clawback που θα πάψει επιτέλους να είναι οριζόντιο»