Κάθε εμβδομάδα μαθαίνουμε ότι οι υποψήφια εμβόλια κατά του COVID-19 κάνουν βήματα προς τα μπροστά. Λογικό από τη στιγμή που για πρώτη φορά στην ιστορία της ανθρωπότητας υπάρχει τόσο συντονισμένη προσπάθεια από την επιστημονική κοινότητα και τόσο μεγάλη χρηματοδότηση για την παρασκευή ενός εμβολίου. Βλέπετε το συγκεκριμένο εμβόλιο θα είναι αυτό θα μας επιστρέψει πλήρως στην κανονικότητα και θα γράψει τις τελευταίες σελίδες του τρομακτικού μέχρι στιγμής βιβλίου της πανδημίας.
Τα 3 πιο ελπιδοφόρα εμβόλια
Μέχρι στιγμής 3 υποψήφια project σε 3 διαφορετικές ηπείρους είναι πιο μπροστά από τα υπόλοιπα. Το πρώτο εμβόλιο βασίζεται στο εμβόλιο για τον αδενοϊό και είναι της κινέζικης εταιρείας CanSino Biologics. Βρίσκεται στη δεύτερη φάση των τεστ.
Το δεύτερο φιλόδοξο project είναι της εταιρείας Moderna που εδρεύει στη Μασαχουσέτη. Το εμβόλιο mRna πρόσφατα ξεκίνησε την πρώτη φάση των κλινικών δοκιμών.
Τέλος το εμβόλιο της AstraZeneca σε συνεργασία Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης που βασίζεται επίσης στον αδενοϊό, μόλις έλαβε χρηματοδότηση 1,2 δισεκατομμύριων από την αμερικάνικη κυβέρνηση.
Πότε, όμως θα καταλάβουμε ότι ένα εμβόλιο είναι πράγματι αποτελεσματικό κατά του SARS-CoV-2;
Τα στάδια παραγωγής ενός εμβολίου
Ο καθηγητής Λοιμωξιολογίας, Σωτήρης Τσιόδρας σε μία πρόσφατη ενημέρωση του Υπουργείου Υγείας είχε περιγράψει τη μακροχρόνια διαδικασία παρασκευής εμβολίων.
Αρχικά σύμφωνα με τον καθηγητή υπάρχουν οι προκλινικές φάσεις στις οποίες τα εμβόλια δοκιμάζονται σε πειραματόζωα, όπως ποντίκια και πίθηκοι. Σε θηλαστικά, δηλαδή που έχουν παρόμοια συμπεριφορά με τον άνθρωπο.
«Αν περάσει αυτή τη φάση περνάμε στη φάση των υγιών εθελοντών που δοκιμάζονται εθελοντικά μεγαλύτερες δόσεις. Προσπαθούμε να βρούμε την τέλεια δόση που κάνει ικανοποιητικό αριθμό αντισωμάτων. Συνήθως σε αυτή τη φάση κρατάνε μία μεσαία δόση. Δεν κρατάνε ούτε την πολύ χαμηλή, η οποία συνήθως δε δουλεύει αλλά ούτε την πολύ υψηλή, διότι συνήθως μπορεί να έχει κάποιες παρενέργειες, όπως πόνο στο χέρι ή πυρετό» πρόσθεσε ο κ. Τσιόδρας.
Στην δεύτερη φάση υποστήριξε ότι «εξετάζουν εκατοντάδες ανθρώπους και βλέπουν αν δουλεύει καλά αυτή η μεσαία δόση με ασφάλεια και δημιουργεί ψηλά αντισώματα».
Στην τρίτη φάση συμπλήρωσε ότι «το δίνουν στο πληθυσμό για να δουν αν δουλεύουν έναντι της απόκτησής του ιού».
«Όλες αυτές οι φάσεις καταλαβαίνετε ότι διαρκούν μεγάλο χρονικό διάστημα και μέχρι να δοθεί η έγκριση περνάει 1 και 1μιση χρόνος. Γι΄αυτό ακούτε από τους περισσότερους επιστήμονες ότι θα πάρει 12 με 18 μήνες αυτή η διαδικασία του εμβολίου. Έχουν, όμως αυτή τη στιγμή ενεργοποιηθεί εκατοντάδες μηχανισμοί διενέργειας μελετών για τα εμβόλια με διαφορετική τεχνολογία το καθένα και ευελπιστούμε ότι κάποια από αυτά μέχρι το τέλος του χρόνου θα έχουν καλά αποτελέσματα. Έχουν τοποθετηθεί αξιωματούχοι του ΠΟΥ και επιστήμονες από όλο τον κόσμο ότι θα χρειαστούμε πιθανότατα πολλά από αυτά τα εμβόλια αν δουλεύουν όλα. Δε θα φτάσει ένα, επειδή η παραγωγή τους σε παγκόσμιο επίπεδο δε θα είναι επαρκής για όλον το πλανήτη. Άρα ταυτόχρονα ενεργοποιούνται όλες οι δυνάμεις μαζί για να βρούμε όσον το δυνατόν περισσότερα και ασφαλέστερα εμβόλια, τα οποία βέβαια εθελοντικά θα τα πάρουν οι άνθρωποι» κατέληξε ο κ. Τσιόδρας.
Το εμβόλιο της CanSino
Σύμφωνα με μελέτη του Lancet, το εμβόλιο τα πήγε καλά σε γενικές γραμμές σε 108 υγιείς ασθενείς. Όλοι οι συμμετέχοντες που έλαβαν 3 δόσεις ανέπτυξαν αντισώματα που συνδέονταν με την πρωτεΐνη ακίδα του SARS-CoV-2
Πιο σημαντικό είναι ότι αναπτύχθηκαν εξουδετερωτικά αντισώματα και απαντήσεις των Τ Λεμφοκυττάρων. Ενώ ένα αντίσωμα απλώς δένεται με ένα συγκεκριμένο αντιγόνο, ένα εξουδετερωτικό αντίσωμα μπορεί να εμποδίσει τον ιό να μολύνει τα κύτταρα.
Το πρόβλημα με το συγκεκριμένο εμβόλιο είναι ότι χρησιμοποιεί τον αδενοϊό ως φορέα για να κουβαλήσει τη γενετική πληροφορία της πρωτεΐνης ακίδας και να ενεργοποιήσει την ανοσολογική απόκριση. Πολλά άτομα έχουν ήδη ανοσία στον αδενοϊό. Ως εκ τούτου, θεωρητικά το ανοσοποιητικό σύστημα κάποιων ατόμων μπορεί να επιτεθεί στο φορέα του εμβολίου, με αποτέλεσμα να μειώσουν τη δράση του προστατευτικού του φορτίου. Είναι χαρακτηριστικό ότι οι μισοί συμμετέχοντες στις δοκιμές του CanSino είχαν ανοσία στον αδενοϊό, με αποτέλεσμα να τεθεί σε κίνδυνο η ανοσολογική απόκριση κατά του νέου κορονοϊού.
Ας σημειωθεί ότι η εταιρεία έχει διαπιστώσει ισχυρή ανοσοποιητική απάντηση 28 μέρες μετά τον εμβολιασμό και αναμένεται να παρακολουθεί την πορεία του εμβολίου για τους επόμενους 6 μήνες.
Το εμβόλιο της AstraZeneca
Το εμβόλιο της AstraZeneca σε συνεργασία Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης βασίζεται επίσης στον αδενοϊό. Αποτελέσματα που δημοσιεύτηκαν στο BioRxiv, ανέφεραν ότι όλες οι μαϊμούδες που εμβολιάστηκαν τελικά προσβλήθηκαν από τον ιό. Ωστόσο, οι επιστήμονες εγγυούνται για τις δοκιμές σε ανθρώπους, καθώς το εμβόλιο βελτίωσε την κατάσταση της ασθένειας. Κανένα εμβολιασμένο πειραματόζωο δεν εμφάνισε σημάδια πνευμονίας σε σύγκρισης με 2/3 των μη εμβολιασμένων μαϊμούδων
Αυτή τη στιγμή το εμβόλιο κατά του COVID-19 μοιάζει πολύ με αυτό της εποχικής γρίπης. Το τελευταίο είναι περίπου 30 έως 40% αποτελεσματικό όσον αφορά το να αποτρέπει τη μόλυνση. Ωστόσο, αυτό που καταφέρνει είναι να επιφέρει ήπια συμπτώματα μετά τη μόλυνση.
Αυτό που είναι ανησυχητικό είναι τα χαμηλά επίπεδα εξουδετερωτικών αντισωμάτων στα ζώα. Αυτό οδηγεί στην ερώτημα για την ποσότητα των εξουδετερωτικών αντισωμάτων που χρειάζονται γαι την προστασία απέναντι από τον ιό.
Το εμβόλιο της Moderna
Η Moderna πρόσφατα είπε ότι το mRna εμβόλιο της προκάλεσε εκμαίευσε εξουδετερωτικά αντισώματα σε 8 πειραματόζωα σε βαθμό ίδιο ή παραπάνω από αυτά που υπήρχαν σε ασθενείς με COVID-19 που ανάρρωσαν. Το πρόβλημα είναι ότι δε γνωρίζουμε αν αυτοί που ανάρρωσαν είναι προστατευμένοι από τη μόλυνση ή αν τα εξουδετερωτικά αντισώματα αποτελούν καλό δείκτη προστασίας από τον ιό. Για παράδειγμα 5 ναύτες σε αμερικάνικο πλοίο εξετάστηκαν ξανά θετικοί στον ιό αφού είχαν αναρρώσει από αυτόν.
Ένα δεύτερο ερώτημα που προκύπτει είναι η διάρκεια της ανοσίας. Η Μoderna ανέφερε ότι ο ορός αίματος είχε παρθεί από τα συγκεκριμένα άτομα μέσα στο πρώτο ή το δεύτερο μήνα μετά την ασθένεια. Κανείς δε ξέρει αν τους επόμενους μήνες τα εξουδετερωτικά αντισώματα θα έπεφταν
Η εμπειρία από 2 άλλους κορονοϊούς SARS και MERS, ενισχύει την ιδέα ότι τα εξουδετερωτικά αντισώματα μπορούν γρήγορα να μειωθούν στους ασθενείς μετά την ανάρρωσή τους σύμφωνα με τους επιστήμονες του CanSino.
Το πρόβλημα για το υποψήφιο εμβόλιο mRna είναι ότι δεν υπήρχε ούτε παρόμοιο εμβόλιο στο παρελθόν που να εγκρίθηκε σε όλον τον κόσμο.
Έχοντας όλα αυτό στο νου κατανοείς κανείς ότι τα ερωτήματα είναι πολλά και η παρασκευή ενός εμβολίου στο μέλλον μόνο δεδομένη δεν πρέπει να θεωρείται. Γι΄αυτό. είναι σημαντική η τήρηση των κανόνων προστασίας από τον ιό για τους επόμενους μήνες.
ΠΗΓΗ: https://bit.ly/3cczEUG
