Ένας νέος τύπος τεχνητού σάλιου, που χορηγείται ως στοματικό διάλυμα και παρασκευάζεται από μια εργαστηριακά τροποποιημένη πρωτεΐνη ζαχαροκάλαμου που ονομάζεται CANECPI-5, θα μπορούσε να συμβάλει στην προστασία των δοντιών ασθενών με καρκίνο του κεφαλιού και του τραχήλου.

Αυτοί οι ασθενείς υποβάλλονται συχνά σε ακτινοθεραπεία στην περιοχή του στόματος, η οποία μπορεί να βλάψει τους σιελογόνους αδένες και να μειώσει την παραγωγή σάλιου. Επειδή το σάλιο διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στον έλεγχο των βακτηρίων και στη διατήρηση της στοματικής υγείας, η απώλειά του μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρά οδοντικά προβλήματα.

Ερευνητές της Οδοντιατρικής Σχολής Bauru του Πανεπιστημίου του Σάο Πάολο στη Βραζιλία διαπίστωσαν ότι η CANECPI-5 δημιουργεί μια προστατευτική «ασπίδα» πάνω στα δόντια. Αυτό το στρώμα βοηθά στην προστασία του σμάλτου από οξέα που βρίσκονται σε ποτά όπως χυμοί και αλκοόλ, καθώς και από οξέα που προέρχονται από το στομάχι. Τα ευρήματα δημοσιεύθηκαν στο Journal of Dentistry.

«Δοκιμάσαμε το στοματικό διάλυμα που αναπτύχθηκε με το CANECPI-5, εφαρμόζοντας αυτό το διάλυμα σε μικρά κομμάτια δοντιών ζώων μία φορά την ημέρα για ένα λεπτό. Με βάση αυτά τα αποτελέσματα, θα διεξάγουμε περαιτέρω έρευνα ώστε να μπορέσουμε να σκεφτούμε εφαρμογές αυτού του προϊόντος», δηλώνει η Natara Dias Gomes da Silva στο πλαίσιο της διδακτορικής διατριβής της οποίας έγινε η σχετική έρευνα.

Πώς το τεχνητό σάλιο ενισχύει το σμάλτο των δοντιών

«Αυτό είναι το πρώτο προϊόν που χρησιμοποιεί την έννοια της επίκτητης μεμβράνης [ένα λεπτό προστατευτικό στρώμα που σχηματίζεται γρήγορα στην επιφάνεια του δοντιού] για τη θεραπεία της ξηροστομίας, που είναι η αίσθηση ξηρού στόματος που προκαλείται από την έλλειψη σάλιου. Χρησιμοποιούμε ουσίες που αναδιαμορφώνουν τη σύνθεση των πρωτεϊνών που συνδέονται με τα δόντια», εξηγεί η καθηγήτρια Marília Afonso Rabelo Buzalaf

«Έχουμε αναπτύξει μια διαδικασία στην οποία το CANECPI-5 συνδέεται απευθείας με το σμάλτο των δοντιών, βοηθώντας να γίνουν τα δόντια πιο ανθεκτικά στη δράση των οξέων που παράγονται από τα βακτήρια», επισημαίνει η Silva.

Η μελέτη έδειξε ότι το CANECPI-5 λειτουργεί καλύτερα όταν συνδυάζεται με φθόριο και ξυλιτόλη. Στις δοκιμές, το σπρέι τεχνητού σάλιου μείωσε τη βακτηριακή δραστηριότητα και επιβράδυνε την απομετάλλωση των δοντιών — τη διαδικασία κατά την οποία τα δόντια χάνουν ασβέστιο και φωσφορικό άλας, καθιστώντας τα πιο ευάλωτα στις τερηδόνες.

Μια πιθανή λύση για σοβαρές τερηδόνες μετά από θεραπεία καρκίνου

Αυτή η εξέλιξη είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς προς το παρόν δεν υπάρχει διαθέσιμο ειδικό προϊόν για τη θεραπεία των σοβαρών τερηδόνων που συχνά εμφανίζονται μετά από ακτινοθεραπεία για καρκίνο του κεφαλιού και του λαιμού.

«Το τεχνητό σάλιο βελτιώνει την αίσθηση της ξηροστομίας και των πληγών. Αυτό βοηθά στην ανακούφιση της δυσφορίας και καταπολεμά επίσης τα βακτήρια. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η χρήση αυτού του τύπου προϊόντος είναι μόνο για σύντομο χρονικό διάστημα. Σε άλλες, είναι μόνιμη, επειδή πολλά άτομα χάνουν την ικανότητα να παράγουν σάλιο», προσθέτει η Buzalaf.

Η πρωτεΐνη CANECPI-5 έχει ήδη κατοχυρωθεί με δίπλωμα ευρεσιτεχνίας. Το επόμενο βήμα είναι η αύξηση της παραγωγής μέσω συνεργασίας με εταιρείες που ενδιαφέρονται να φέρουν την τεχνολογία στην αγορά.

«Έχουμε ήδη δοκιμάσει τη λύση ως στοματικό διάλυμα, τζελ, καθώς και με μορφή ενός είδος πλαστικού που τοποθετείται στη γλώσσα και διαλύεται, απελευθερώνοντας την πρωτεΐνη. Την έχουμε δοκιμάσει σε διάφορα μέσα και διαπιστώσαμε ότι η CANECPI-5 λειτουργεί πολύ καλά σε όλα αυτά. Θα συνεχίσουμε να δοκιμάζουμε άλλες τεχνολογίες στο πλαίσιο του Θεματικού Προγράμματος για να χρησιμοποιήσουμε όχι μόνο αυτή την πρωτεΐνη, αλλά και άλλες», επισημαίνει η Buzalaf.

Πηγή: Science Daily