Είναι γεγονός ότι η πανδημία έχει στρέψει το ενδιαφέρον του πλανήτη στην εύρεση ενός εμβολίου παραμερίζοντας άλλες ανθρώπινες ανάγκες. Ανάγκες, όπως αυτές των παιδιών που ζουν σε ιδρύματα κλειστής παιδικής προστασίας και περνάνε το δικό τους Γολγοθά με την ελπίδα ότι θα καταφέρουν με την ενηλικίωσή τους να ενσωματωθούν στην κοινωνία.
Το μεγαλύτερο ποσοστό των παιδιών που ζουν σε αυτά τα ιδρύματα προέρχονται από οικογένειες ακατάλληλες να τα φροντίσουν, είναι σεξουαλικά κακοποιημένα, παραμελημένα ή μέσω εισαγγελική παραγγελίας έχουν βρεθεί στις κλειστές αυτές δομές λόγω του ακατάλληλου οικογενειακού περιβάλλοντος.
Ωστόσο, μετά τα 18 τους πρέπει να αποχωρούν από εκεί, επειδή ο νόμος απαγορεύει να μένουν στον ίδιο χώρο ενήλικα και ανήλικα παιδιά. Συνεπώς, με την ενηλικίωση τους έχουν 2 επιλογές: είτε να επιστρέψουν στη οικογένεια που ζούσαν, το οποίο δε θεωρείται η κατάλληλη λύση είτε να βρουν το δρόμο τους μόνα τους. Δυστυχώς, πολλά παιδιά στην προσπάθεια να επιβιώσουν στρέφονται στην εγκληματικότητα, την πορνεία κ.α.
Οι τεράστιες προκλήσεις
1. Η έλλειψη χαρτογράφησης
Η Πρόεδρος και Διευθύνουσα Σύμβουλος της ΑΜΚΕ, Δήμητρα Καλαντώνη, μας εξήγησε ότι η ΜΚΟ αντιμετωπίζει μία σειρά από προκλήσεις στο έργο της να σταθεί αρωγός στην προσπάθεια αυτών των παιδιών να ζήσουν μία κανονική ζωή. Ένα από τα μεγαλύτερα είναι η έλλειψη χαρτογράφησης. «Ψάξαμε και εμείς να βρούμε πόσα παιδιά υπήρχαν σε ορφανοτροφεία. Δεν βρήκαμε πολλά πράγματα γιατί δεν είχε γίνει καμία επίσημη καταγραφή τα τελευταία 7-8 χρόνια. Καταγεγραμμένα δεν υπήρχαν πουθενά» ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ωστόσο, όπως μας είπαν μετά από επικοινωνία με την ομάδα της ΕΞΕΛΙΞΗΣ ΖΩΗΣ, σε μία έρευνα του 2015 κατεγράφησαν 3000 άτομα παιδιά που ζουν σε ορφανοτροφείο. Επίσης, η βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ, Θεανώ Φωτίου, είχε αναφέρει πριν καιρό τον αριθμό 2800 παιδιών συμπεριλαμβανομένων, όμως, και παιδιών με αναπηρία.
Σύμφωνα, πάντως, με έρευνα της ΜΚΟ έχουν εντοπιστεί 87 δομές που φιλοξενούν τέτοια παιδιά.
2. Η εκπαίδευση του προσωπικού των δομών
Μία από τις δύσκολες αποστολές που κλήθηκαν να βγάλουν εις πέρας οι άνθρωποι της ΕΞΕΛΙΞΗΣ ΖΩΗΣ ήταν η εκπαίδευση του προσωπικού των ιδρυμάτων κλειστής παιδικής προστασίας. Οι ίδιες οι δομές ομολογούν ότι η νούμερο ένα ανάγκη είναι η εκπαίδευση του προσωπικού.
Ειδικότερα, η κατανόηση των ρόλων που έπρεπε να έχει ο καθένας στις κλειστές δομές που δούλευε ήταν δύσκολο να επιτευχθεί. «Για παράδειγμα, οι κυρίες που καθαρίζουν, οι κυρίες που μαγειρεύουν δεν έχουν καμία βέβαια εκπαίδευση, που σημαίνει ότι χάνονται οι ρόλοι εκεί μέσα. Μπορεί π.χ. μια μεγάλη γυναίκα να ακολουθήσει παλιές πρακτικές λέγοντας σε ένα παιδί ότι θα τον τιμωρήσει αν δε φάει. Επομένως, άθελα τους συνεχίζεται η κακοποίηση» μας ανέφερε η κα Καλαντώνη.
Η εκπαίδευση του προσωπικού έχει αποδώσει αποτελέσματα, πάντως, καθώς ο καθένας υπηρετεί πια το ρόλο του και γνωρίζει τι συμβουλές πρέπει να δώσει και τι όχι.
3. Τα μαθησιακά προβλήματα και η έλλειψη ελπίδας
Μία ακόμη πρόκληση αποτελούν τα μαθησιακά προβλήματα των παιδιών. Ως εκ τούτου είναι δύσκολο να ζήσουν μόνα τους όταν ενηλικιωθούν, με αποτέλεσμα να οδηγούνται σε άσυλα και ψυχιατρικές κλινικές.
Πολλά παιδιά, μάλιστα, διακατέχονται από μία έλλειψη οράματος. Δε βρίσκουν, δηλαδή, κίνητρο να διαβάσουν, διότι έχει χαθεί η ελπίδα μέσα τους και φοβούνται ότι θα βρεθούν στο δρόμο μετά την ενηλικίωσή τους ακόμα και αν μελετήσουν τα μαθήματά τους.
Για την επίλυσή των μαθησιακών προβλημάτων, η ΕΞΕΛΙΞΗ ΖΩΗΣ έχει φροντίσει έτσι ώστε εκπαιδευτικοί ακολουθούν τα παιδιά στα μαθήματά τους. Παράλληλα, υπάρχουν εκπαιδευτικοί ειδικής αγωγής που προσεγγίζουν τα παιδιά και τα εκπαιδεύουν. Ταυτόχρονα, γίνεται δουλειά στο πλαίσιο του επαγγελματικού προσανατολισμού, με την επιστημονική ομάδα της ΕΞΕΛΙΞΗΣ ΖΩΗΣ, που αποτελείται και από ψυχολόγους να δουλεύει στο κομμάτι της καλλιέργεια της ελπίδας.
Τέλος, το πρόβλημα της αποϊδρυματοποίησης αποτελεί ένα σύνηθες φαινόμενο. Δεν είναι λίγα τα παιδιά που νιώθουν ανασφάλεια να βγουν στην κοινωνία, καθώς έχουν συνηθίσει να ζουν σε κλειστές δομές με τη ψευδαίσθηση της ασφάλειας.
Ο ρόλος της ΕΞΕΛΙΞΗΣ ΖΩΗΣ και η παροχή ελπίδας
Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΖΩΗΣ αποτελεί αρωγό ανήλικων και ενήλικων της εφηβικής ή μετεφηβικής ηλικίας προερχόμενων από οποιοδήποτε ίδρυμα κλειστής παιδικής προστασίας.
Από τον Ιούνιο του 2019 στηρίζει τα παιδιά 12-18 στο κομμάτι της εκπαίδευσης (π.χ. ιδιαίτερα μαθήματα), της ψυχοκοινωνική ενδυνάμωσης (στήριξη από ψυχολόγους) και του επαγγελματικού προσανατολισμού. Παράλληλα, συνεισφέρει στην εκπαίδευση του προσωπικού των ορφανοτροφείων. Σύμφωνα με όσα είπε αποκλειστικά στο News4health, η κα. Καλαντώνη, αυτή τη στιγμή φροντίδα λαμβάνουν 100 παιδιά. Παράλληλα, η ΕΞΕΛΙΞΗ ΖΩΗΣ έχει αναλάβει τα έξοδα στέγασης και διατροφής 7 νέων άνω των 18 ετών που έζησαν σε τέτοιες δομές μέχρι να αποκατασταθούν επαγγελματικά.
Συγκεκριμένα, στόχοι της MKO είναι:
- H εκπαίδευση των νέων αλλά και του προσωπικού των Δομών (ιδρύματα κλειστής παιδικής προστασίας)
- Η πνευματική, διανοητική και ψυχολογική υποστήριξη τους
- Η προετοιμασία για την επαγγελματική αποκατάσταση των νέων που διαβιούν στις Δομές
- Η εξασφάλιση στέγης και διαβίωσης
- Η ενδυνάμωση των επωφελούμενων μέσω πολιτιστικών αθλητικών και ψυχαγωγικών δραστηριοτήτων
- Η ενίσχυση του εθελοντισμού
Η συνεισφορά του Ιδρύματος Νιάρχος και η απούσα Πολιτεία
Ζητούμενο για την ΜΚΟ είναι η οικονομική στήριξη για να συνεχίσει το πολύτιμο έργο της. Σε αυτής την προσπάθεια της, πολύτιμος αρωγός είναι το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος. ΤΟ ΙΣΝ, με την ιδρυτική του δωρεά, στηρίζει τα πρώτα βήματα της ΑΜΚΕ ΕΞΕΛΙΞΗ ΖΩΗΣ και, συγκεκριμένα, δράσεις για την εκπαίδευση, αθλητική, καλλιτεχνική και κοινωνική ανάπτυξη καθώς και την ψυχολογική υποστήριξη των νέων που διαβιούν στα ιδρύματα κλειστής παιδικής προστασίας.
Η οικονομική στήριξη του Ιδρύματος θα σταματήσει τον επόμενο Σεπτέμβριο. Ωστόσο, όπως παραδέχεται η κα Καλαντώνη, θα γίνει νέα πρόταση στις αρχές του νέου έτους με στόχο η οικονομική βοήθεια να συνεχιστεί για ακόμη 5 χρόνια. Με αυτόν τον τρόπο θα μπορέσει να επωφεληθούν 500 ακόμα παιδιά που το έχουν ανάγκη.
Επιπλέον, μέσω ιδιωτικών πρωτοβουλιών, η ΕΞΕΛΙΞΗ ΖΩΗΣ έχει ενισχυθεί σε είδος από εταιρείες. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ότι μέσα σε 5 μέρες από την έναρξη του lockdown, έλαβαν τεχνολογικό εξοπλισμό, κάτι που τους βοήθησε να συνεχίσουν τα προγράμματα εκπαίδευσης των παιδιών
Από εκεί και πέρα, η Πολιτεία δεν έχει συνδράμει στην προστασία αυτών των παιδιών και, μάλιστα, πολλοί είναι οι εργαζόμενοι σε αυτές τις δομές που έχουν μείνει απλήρωτοι. Ας σημειωθεί, πάντως, ότι ίσως βγουν κάποια προγράμματα ΕΣΠΑ που ενδεχομένως βοηθήσουν την κατάσταση
Τα ορφανοτροφεία που στηρίζει η ΕΞΕΛΙΞΗ ΖΩΗΣ είναι τα εξής:
- Παιδικό Χωριό SOS Βάρης & Στέγη Νέων: Η Στέγη Νέων φιλοξενεί παιδιά 16 -23 και είναι η μόνη εξαίρεση για μεγαλύτερα παιδιά
- Στέγη Θηλέων «ο Άγιος Αλέξανδρος» στο Παλαιό Φάληρο
- Χριστοδούλειο Ορφανοτροφείο Θηλέων στο Χαϊδάρι
