Δύο επιβεβαιωμένα κρούσματα νόσου από τον ιό Nipah έχουν αναφερθεί στη Δυτική Βεγγάλη της Ινδίας, ωστόσο Με βάση τις διαθέσιμες πληροφορίες, ο κίνδυνος μόλυνσης για άτομα από την Ευρώπη που ταξιδεύουν ή διαμένουν στην περιοχή εκτιμάται ως πολύ χαμηλός.
Σύμφωνα με πληροφορίες που αναφέρθηκαν στις 26 Ιανουαρίου 2026 από τις ινδικές αρχές, και τα δύο κρούσματα αφορούν επαγγελματίες υγείας στο ίδιο νοσοκομείο, οι οποίοι ήρθαν σε επαφή μεταξύ τους κατά την άσκηση των καθηκόντων τους στα τέλη Δεκεμβρίου 2025. Ο περιορισμένος αριθμός κρουσμάτων και η προφανής σύνδεσή τους με ένα μόνο νοσοκομειακό περιβάλλον υποδηλώνουν ότι, σε αυτό το στάδιο, δεν υπάρχει μετάδοση στην κοινότητα.
Ο πιθανότερος τρόπος εισαγωγής του ιού Nipah στην Ευρώπη θα ήταν μέσω μολυσμένων ταξιδιωτών. Παρότι δεν μπορεί να αποκλειστεί ως ενδεχόμενο η εισαγωγή του ιού, θεωρείται απίθανη. Δεδομένου ότι οι καρποφάγες νυχτερίδες που φέρουν τον ιό Nipah δεν απαντώνται στην Ευρώπη, ο κίνδυνος περαιτέρω μετάδοσης μετά από πιθανή εισαγωγή εκτιμάται επίσης ως πολύ χαμηλός στο παρόν πλαίσιο.
Έρευνες και μέτρα αντιμετώπισης
Οι ινδικές αρχές έχουν εφαρμόσει μέτρα πρόληψης και ελέγχου, ενώ βρίσκονται σε εξέλιξη έρευνες για τον εντοπισμό της πιθανής πηγής μόλυνσης. Συνολικά 196 επαφές των επιβεβαιωμένων κρουσμάτων εντοπίστηκαν και εξετάστηκαν. Όλες οι εντοπισμένες επαφές παραμένουν ασυμπτωματικές και έχουν βρεθεί αρνητικές στον ιό Nipah. Αρκετές χώρες της περιοχής, συμπεριλαμβανομένων της Ταϊλάνδης, του Νεπάλ και της Καμπότζης, έχουν λάβει προληπτικά μέτρα. Αυτά περιλαμβάνουν εκστρατείες ενημέρωσης του κοινού και έλεγχο επιβατών που φθάνουν από την Ινδία στα αεροδρόμια.
Συμβουλές για ταξιδιώτες
Ως γενικό προληπτικό μέτρο, άτομα που ζουν στην ΕΕ/ΕΟΧ και ταξιδεύουν ή διαμένουν στη Δυτική Βεγγάλη συνιστάται να αποφεύγουν πιθανές πηγές μόλυνσης. Αυτό περιλαμβάνει την αποφυγή επαφής με οικόσιτα ή άγρια ζώα και τα υγρά ή τα απόβλητά τους, την αποφυγή κατανάλωσης τροφίμων που μπορεί να έχουν μολυνθεί από νυχτερίδες, καθώς και την αποφυγή κατανάλωσης ωμού χυμού φοίνικα χουρμαδιάς (raw date palm sap). Συνιστάται γενικά το πλύσιμο, το ξεφλούδισμα και το μαγείρεμα φρούτων και λαχανικών πριν από την κατανάλωση, ώστε να μειώνεται ο κίνδυνος έκθεσης.
Πως μολύνεται ο άνθρωπος
Ο ιός Nipah είναι ζωονόσος που μπορεί να μεταδοθεί από ζώα στον άνθρωπο. Ο ιός μεταφέρεται από καρποφάγες νυχτερίδες, γνωστές και ως «ιπτάμενες αλεπούδες», του γένους Pteropus. Οι νυχτερίδες αυτές απαντώνται σε περιοχές της Νότιας και Νοτιοανατολικής Ασίας, της περιοχής του Ινδικού Ωκεανού και της Ωκεανίας. Ο ιός μπορεί να μολύνει τον άνθρωπο απευθείας από ζώα, μέσω μολυσμένων τροφίμων και μέσω μετάδοσης από άνθρωπο σε άνθρωπο. Αν και μέχρι σήμερα τα κρούσματα έχουν αναφερθεί μόνο στην Ασία, ο ιός έχει επιδημικό και πανδημικό δυναμικό, καθώς μπορεί να μεταδίδεται μεταξύ ανθρώπων και μέσω εξημερωμένων ζώων.
Τα ποσοστά θνητότητας
Η νόσος από τον ιό Nipah είναι σοβαρή, με αναφερόμενα ποσοστά θνητότητας που συνήθως κυμαίνονται μεταξύ 40% και 75%, ανάλογα με παράγοντες όπως το στέλεχος του ιού και η πρόσβαση σε υψηλής ποιότητας υγειονομική περίθαλψη. Ο ιός μπορεί να προκαλέσει φλεγμονή του εγκεφάλου (εγκεφαλίτιδα). Μεταξύ όσων επιβιώνουν από εγκεφαλίτιδα, περίπου ένας στους πέντε εμφανίζει μακροχρόνιες νευρολογικές επιπλοκές, όπως υποτροπιάζουσες επιληπτικές κρίσεις, έντονη κόπωση ή αλλαγές στη συμπεριφορά. Σε σπάνιες περιπτώσεις, μπορεί να εμφανιστεί υποτροπή ή καθυστερημένη έναρξη εγκεφαλίτιδας εβδομάδες, μήνες ή ακόμη και χρόνια μετά την ανάρρωση, η οποία μπορεί να είναι θανατηφόρα. Δεν υπάρχει διαθέσιμο εμβόλιο για την πρόληψη ούτε ειδική αντιική θεραπεία για τη λοίμωξη από τον ιό Nipah στον άνθρωπο.
