Καθένα από τα πέντε δάχτυλα φαίνεται να διαδραματίζει τον δικό του ρόλο και οι διαφορές στο μήκος τους τα βοηθούν να εκτελούν διαφορετικές λειτουργίες.

Το μεσαίο δάχτυλο είναι συνήθως το πιο μακρύ. Λειτουργεί ως ο κεντρικός άξονας του χεριού, βοηθώντας στην ισορροπία και στον συντονισμό των κινήσεων. Το μήκος του τού επιτρέπει επίσης να συνεργάζεται με τα υπόλοιπα δάχτυλα για να συγκρατεί με σταθερότητα τα αντικείμενα.

Ο παράμεσος είναι συνήθως λίγο πιο κοντός από το μεσαίο, αλλά τα δύο δάχτυλα συνεργάζονται στενά, προσφέροντας δύναμη στη λαβή και σταθερότητα στο χέρι. Είτε σηκώνετε ένα βαρύ σακίδιο, είτε κουβαλάτε σακούλες με ψώνια είτε κρατάτε ένα ρόπαλο του μπέιζμπολ, το μεσαίο δάχτυλο και ο παράμεσος βοηθούν ώστε η λαβή σας να παραμένει σταθερή και ισορροπημένη.

Ο δείκτης είναι πιο κοντός, πιο ευέλικτος και μπορεί να κινείται ανεξάρτητα πιο εύκολα από τα δύο βασικά δάχτυλα της λαβής. Αυτό τον καθιστά ιδανικό για λεπτές και ακριβείς κινήσεις. Είναι το δάχτυλο που χρησιμοποιείτε όταν δείχνετε κάτι, πληκτρολογείτε, πατάτε μικρά κουμπιά ή γράφετε με ένα μολύβι.

Το μικρό δάχτυλο είναι συνήθως το μικρότερο από τα πέντε, αλλά δεν χρειάζεται μεγάλο μήκος για να επιτελέσει τον ρόλο του, που είναι να σταθεροποιεί την εξωτερική πλευρά του χεριού. Βοηθά το χέρι να παραμένει σταθερό όταν κρατά αντικείμενα, ιδιαίτερα όσα είναι μεγαλύτερα από την παλάμη, όπως ένα μεγάλο μπουκάλι νερού, μια μπάλα μπάσκετ ή μια βαριά σακούλα με ψώνια.

Ο αντίχειρας είναι μοναδικός. Συνήθως έχει μήκος περίπου το ένα τρίτο του δείκτη. Αντί να βασίζεται στο μήκος του, διαθέτει μια ιδιαίτερη άρθρωση που του επιτρέπει να περιστρέφεται και να κινείται απέναντι από την παλάμη, ώστε να αγγίζει τα υπόλοιπα δάχτυλα. Εξαιτίας αυτής της ικανότητας ονομάζεται αντιτακτός αντίχειρας. Αυτό τον καθιστά ένα από τα πιο ευέλικτα μέρη του χεριού, επιτρέποντάς μας να πιάνουμε μικροσκοπικά αντικείμενα με ακρίβεια.

Χωρίς τον αντίχειρα, πολλές καθημερινές δραστηριότητες -όπως το να κρατάμε μαχαιροπίρουνα, να ανοίγουμε δοχεία ή, ναι, να μαζεύουμε ψιλά νομίσματα θα ήταν πολύ πιο δύσκολες.

Ο ρόλος της εξέλιξης

Η εξέλιξη διαμόρφωσε το ανθρώπινο χέρι σε ένα εξαιρετικά αποτελεσματικό εργαλείο. Οι πρώτοι άνθρωποι βασίζονταν στα χέρια τους για να επιβιώσουν: σκαρφάλωναν, κατασκεύαζαν αντικείμενα και έφτιαχναν ή χρησιμοποιούσαν εργαλεία.

Όσοι διέθεταν χέρια πιο κατάλληλα για δυνατό κράτημα και λεπτούς χειρισμούς είχαν περισσότερες πιθανότητες να επιβιώσουν και να αναπαραχθούν. Έτσι, σταδιακά, διαμορφώθηκε το σύγχρονο ανθρώπινο χέρι.

Για παράδειγμα, οι άνθρωποι μοιραζόμαστε το μακρύ μεσαίο δάχτυλο με τους άλλους μεγάλους πιθήκους, όπως οι χιμπαντζήδες και οι γορίλες. Αυτό υποδηλώνει ότι το χαρακτηριστικό αυτό υπήρξε σημαντικό σε όλη τη διάρκεια της εξελικτικής μας ιστορίας. Αυτή η μακρά πορεία προσαρμογής εξηγεί γιατί τα χέρια μας είναι ταυτόχρονα δυνατά και εξαιρετικά ακριβή, ικανά τόσο για βαριά εργασία όσο και για πολύ λεπτούς χειρισμούς.

Ένα βιολογικό σχέδιο

Η εξέλιξη είναι μόνο ένα μέρος της ιστορίας. Πριν ακόμη γεννηθούμε, τα γονίδια καθοδηγούν την ανάπτυξη των χεριών, λειτουργώντας σαν ένα βιολογικό σχέδιο κατασκευής.

Τα γονίδια αυτά επηρεάζουν το πόσο γρήγορα μεγαλώνουν τα οστά, πόσο μακρύ γίνεται κάθε δάχτυλο και πώς σχηματίζονται οι αρθρώσεις και οι τένοντες. Μικρές διαφορές στον τρόπο που λειτουργούν αυτά τα γονίδια πριν από τη γέννηση μπορούν να αλλάξουν το σχετικό μήκος κάθε δαχτύλου.

Σημαντικό ρόλο παίζουν και οι ορμόνες. Οι ορμόνες του φύλου, όπως η τεστοστερόνη και τα οιστρογόνα, καθώς και άλλα βιολογικά σήματα, μπορούν να επηρεάσουν την ανάπτυξη των οστών των δαχτύλων, διαμορφώνοντας μικρές διαφορές στις αναλογίες τους πριν από τη γέννηση αλλά και κατά την παιδική και εφηβική ηλικία.

Η ανάπτυξη του χεριού καθορίζεται τόσο από τη βιολογία όσο και από το περιβάλλον. Γι’ αυτό τα μέλη της ίδιας οικογένειας συχνά έχουν παρόμοια χαρακτηριστικά στα χέρια τους, παρόλο που τα χέρια και τα δάχτυλα κάθε ανθρώπου είναι μοναδικά.

Καθώς χρησιμοποιούμε τα χέρια μας καθημερινά, γινόμαστε όλο και καλύτεροι σε δραστηριότητες όπως η γραφή, η ρίψη μιας μπάλας ή το παίξιμο ενός μουσικού οργάνου. Με τον χρόνο, τα χέρια μας αποκτούν μεγαλύτερη δύναμη και καλύτερο συντονισμό μέσω της εξάσκησης.

Άρα, γιατί τα δάχτυλά μας έχουν διαφορετικό μήκος; Δεν υπάρχει μία μόνο απάντηση. Η εξέλιξη διαμόρφωσε το ανθρώπινο χέρι έτσι ώστε κάθε δάχτυλο να εξειδικεύεται σε διαφορετικές λειτουργίες, ενώ τα γονίδια και οι ορμόνες καθοδηγούν την ανάπτυξή τους.

Μαζί, αυτές οι δυνάμεις δημιούργησαν ένα χέρι στο οποίο κάθε δάχτυλο έχει διαφορετικό μέγεθος, σχήμα και ρόλο, επιτρέποντάς μας να εκτελούμε τόσο ισχυρές λαβές όσο και εξαιρετικά λεπτές και ακριβείς κινήσεις.

Πηγή: THE CONVERSATION.COM