Φανταστείτε έναν κόσμο όπου οι επικίνδυνες παθήσεις των αγέννητων μωρών μπορούν να θεραπευτούν με διαμάντια μικρότερα από έναν ιό, όπου το χρυσό μπορεί να εντοπίσει και να καταστρέψει καρκινικά κύτταρα με ακρίβεια λέιζερ και όπου η πλατίνα μπορεί να αλλάξει τον γενετικό κώδικα των όγκων. Αυτό δεν είναι επιστημονική φαντασία – συμβαίνει στην σύγχρονη ιατρική.
Για παράδειγμα, οι επιστήμονες αναπτύσσουν έναν τρόπο για τη θεραπεία μιας σπάνιας αλλά συχνά θανατηφόρας πάθησης στα μωρά που ονομάζεται συγγενής διαφραγματοκήλη, χρησιμοποιώντας νανοδιαμάντια. Με πλάτος μόλις πέντε νανόμετρα – περίπου 10.000 φορές πιο στενά από μια ανθρώπινη τρίχα – τα διαμάντια μπορούν να διαπεράσουν τα κυτταρικά τοιχώματα για να μεταφέρουν ορμόνες που βοηθούν τους πνεύμονες των μωρών να αναπτυχθούν ενώ βρίσκονται ακόμα στη μήτρα, δίνοντάς τους περισσότερες πιθανότητες επιβίωσης.
Μέχρι στιγμής, η θεραπεία έχει δοκιμαστεί μόνο σε μίνι πνεύμονες που έχουν αναπτυχθεί σε εργαστήριο.
Τα νανοδιαμάντια είναι μόνο το πιο πρόσφατο παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο οι πολύτιμοι λίθοι, τα πολύτιμα μέταλλα και τα σπάνια στοιχεία αξιοποιούνται για να σώσουν ζωές. Αποτελούν μια πιθανή απάντηση στο πρόβλημα της εύρεσης υλικών που το σώμα μπορεί να χειριστεί με ασφάλεια – υλικών που δεν προκαλούν ανοσολογικές αντιδράσεις ή τοξικότητα, ούτε αποσυντίθενται στο σώμα.
Χρυσός
Ο χρυσός χρησιμοποιείται στην ιατρική εδώ και αιώνες. Οι αρχαιολόγοι έχουν βρει στοιχεία για θεραπείες με χρυσό που χρονολογούνται από το 300 μ.Χ.. Σήμερα, ο χρυσός εξακολουθεί να χρησιμοποιείται με εκπληκτικούς τρόπους.
Μπορεί να συναντήσετε χρυσό στο ιατρείο του γιατρού σας χωρίς να το συνειδητοποιήσετε. Τα τεστ για COVID, γρίπη, ελονοσίακαι HIV βασίζονται σε μικροσκοπικές ποσότητες χρυσού για να παράγουν τις γραμμές που δείχνουν τα αποτελέσματα .
Τα νανοσωματίδια χρυσού μπορούν επίσης να βοηθήσουν στην έγκαιρη ανίχνευση του καρκίνου, όταν οι θεραπείες είναι πιο αποτελεσματικές. Μπορούν ακόμη και να λειτουργήσουν ως μικροσκοπικά θερμικά όπλα για τους όγκους. Όταν εκτίθενται σε υπέρυθρο φως, θερμαίνονται και καταστρέφουν τα καρκινικά κύτταρα, αφήνοντας τα υγιή κύτταρα άθικτα.
Ο χρυσός εξακολουθεί να χρησιμοποιείται στην οδοντιατρική, αν και λιγότερο συχνά, καθώς οι ασθενείς προτιμούν σφραγίσματα στο χρώμα των δοντιών. Και, μέχρι πριν από λίγα χρόνια, συνταγογραφούνταν φάρμακα με βάση τον χρυσό για τη θεραπεία της ρευματοειδούς αρθρίτιδας, αν και τα έχουν αντικαταστήσει νεότερα φάρμακα με λιγότερες παρενέργειες.
Ο χρυσός στην καθαρή του μορφή είναι αδρανής στον οργανισμό, που σημαίνει ότι δεν παρεμβαίνει στις σωματικές διεργασίες. Στην πραγματικότητα, ο μέσος ανθρώπινος οργανισμός περιέχει περίπου 0,2 mg χρυσού, που βρίσκεται κυρίως στο ήπαρ, το αίμα, τον εγκέφαλο και τις αρθρώσεις. Εισέρχεται στον οργανισμό μέσω του νερού που πίνουμε και του αέρα που αναπνέουμε.
Πλατίνα
Η πλατίνα, η οποία είναι 20 φορές πιο σπάνια από το χρυσό, είναι βασικό συστατικό σε φάρμακα κατά του καρκίνου όπως η καρβοπλατίνη, η σισπλατίνη και η οξαλιπλατίνη.
Αυτά τα φάρμακα εισέρχονται στα καρκινικά κύτταρα και το μόριο της πλατίνας προσκολλάται στο DNA των καρκινικών κυττάρων, εμποδίζοντας τα κύτταρα να πολλαπλασιαστούν. Στην πραγματικότητα, τα φάρμακα αναδιατυπώνουν τις γενετικές οδηγίες του όγκου. Δρουν κατά του καρκίνου του αίματος, του μαστού, του κεφαλιού και του λαιμού, του στομάχου, των όρχεων, των ωοθηκών και άλλων.
Το μειονέκτημα είναι ότι η πλατίνα δεν μπορεί πάντα να διακρίνει τα καρκινικά κύτταρα από τα υγιή, γεγονός που μπορεί να προκαλέσει σοβαρές παρενέργειες. Ωστόσο, για πολλούς ασθενείς, τα οφέλη υπερτερούν των κινδύνων.
Η πλατίνα δεν σκοτώνει μόνο τα καρκινικά κύτταρα. Χρησιμοποιείται σε κράματα ως αντιμικροβιακή επίστρωση για προσθετικά μέλη που εισάγονται στο σώμα, όπως γόνατα και ισχία, όπου έχει αποδειχθεί ότι σκοτώνει μικρόβια όπως το Staphylococcus και το E coli.
Η πλατίνα βοηθά επίσης την καρδιά. Τα ηλεκτρόδια των εμφυτεύσιμων καρδιομετατροπέων-απινιδωτών – συσκευές που επαναφέρουν τον καρδιακό ρυθμό με ηλεκτροσόκ σε περίπτωση διαταραχής – χρησιμοποιούν κράματα πλατίνας-ιριδίου για να παράγουν παλμούς που σώζουν ζωές.
Τα προσθετικά ισχία είναι μερικές φορές επικαλυμμένες με κράμα πλατίνας για να σκοτώνουν τα μικρόβια. joel bubble ben/Shutterstock.com
Σπάνια μέταλλα
Άλλα σπάνια στοιχεία μεταμορφώνουν επίσης την ιατρική. Το γαδολίνιο χρησιμοποιείται σε πάνω από το ένα τρίτο όλων των μαγνητικών τομογραφιών. Ως παράγοντας αντίθεσης, αναδεικνύει φλεγμονές, καρκίνους, αιμοφόρα αγγείακαι ορισμένα όργανα, κάνοντάς τα να ξεχωρίζουν πιο καθαρά από τον περιβάλλοντα ιστό.
Μια πρωτοποριακή προσέγγιση που ονομάζεται «θεραπευτική διαγνωστική» συνδυάζει τη θεραπεία και τη διάγνωση. Χρησιμοποιεί τον ίδιο στόχο τόσο για την ανίχνευση όσο και για τη θεραπεία ασθενειών, συχνά καρκίνου. Για παράδειγμα, ο καρκίνος του θυρεοειδούς μπορεί να εντοπιστεί με τεχνήτιο-99 και να αντιμετωπιστεί με ραδιενεργό ιώδιο. Άλλα μέταλλα όπως το σκάνδιο και το ύττριο δοκιμάζονται για την ανίχνευση και την καταστροφή του καρκίνου χρησιμοποιώντας διαφορετικές εκδοχές του ίδιου στοιχείου.
