Στην τελευταία εκδοχή του Spider-Man, ωστόσο, το πένθος του είναι διαφορετικό. Στο κινηματογραφικό σύμπαν της Marvel, η απώλεια έρχεται αργότερα στην ηρωική του πορεία – στη δεύτερη ταινία, Spider-Man: No Way Home (2021) στην οποία αντί για τον θείο Μπεν, ο Peter Parker χάνει τη θεία του, Μέι.

Δύο ταινίες του Spider-Man αργότερα, ο Peter Parker εξακολουθεί να παλεύει με την απώλειά του. Στο Spider-Man: Brand New Day, αυτή η συνέχεια του πένθους αποτυπώνεται μέσα από σκηνές στις οποίες ο Peter Parker φαντάζεται ότι συνομιλεί με την αείμνηστη θεία του.

Ευχάριστη έκπληξη

O Ben Partridge, λέκτορας ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο του Σέφιλντ, ως ειδικός στην έρευνα για το πένθος και την απώλεια, δηλώνει ευχάριστα έκπληκτος βλέποντας μια τόσο δημοφιλή ταινία δράσης να περιλαμβάνει ένα τόσο συγκινητικό μήνυμα – και σημαντικά μαθήματα για το πώς ζούμε με την απώλεια και το πένθος.

Στην ιστορία του Peter βλέπουμε ότι η απώλεια δεν είναι κάτι που πραγματικά «ξεπερνάμε» ποτέ. Αντίθετα, μαθαίνουμε να αναπτυσσόμαστε γύρω από το πένθος που βιώνουμε. Βλέπουμε επίσης ότι μπορεί να είναι υγιές και δημιουργικό να διατηρούμε μια σύνδεση με τον άνθρωπο που έχουμε χάσει, ακόμη και μετά τον θάνατό του.

Αυτό που καλλιεργεί ο Peter είναι γνωστό ως «συνεχιζόμενος δεσμός» (continuing bond). Αυτή η σύνδεση μπορεί να παίρνει τη μορφή εξωτερικών δεσμών, όπως η διατήρηση φωτογραφιών, αντικειμένων και αναμνηστικών. Μπορεί όμως να προέρχεται και από εσωτερικευμένους δεσμούς – για παράδειγμα, από αναμνήσεις του ανθρώπου που έχει φύγει ή από μια φανταστική συνομιλία, όπως αυτή που έχει ο Peter με τη θεία Μέι.

Οι έρευνες δείχνουν ότι οι εσωτερικευμένοι δεσμοί μπορούν να έχουν θετική επίδραση στον τρόπο με τον οποίο βιώνουμε την απώλεια. Στην ταινία, οι συνομιλίες του Peter με τη Μέι είναι συνδεδεμένες με μια ανάμνηση – συχνά της μιλά σαν να είναι ακόμη έφηβος. Αυτές οι συνομιλίες τον βοηθούν να καλλιεργήσει δύναμη και ανθεκτικότητα.

Η απώλεια δεν αφορά μόνο τον θάνατο

Όπως επισημαίνει ο Partridge βλέπουμε επίσης τον Peter να αντιμετωπίζει την απώλεια φίλων, των οποίων οι αναμνήσεις από εκείνον διαγράφηκαν στην προηγούμενη ταινία, Spider-Man: No Way Home.

Δεν είναι όλες οι απώλειες θάνατοι και δεν σχετίζονται όλες οι απώλειες με ανθρώπους. Μπορούμε να βιώσουμε παρόμοιες αντιδράσεις όταν χάνουμε μια δουλειά, την ταυτότητά μας ή ανθρώπους που εξακολουθούν να βρίσκονται στη ζωή μας.

Η τελευταία περίπτωση συχνά θεωρείται, από εμάς τους ίδιους αλλά και από τους άλλους, ως μια «μη πραγματική απώλεια», επειδή οι άνθρωποι αυτοί εξακολουθούν να υπάρχουν στον κόσμο. Στην πραγματικότητα, όμως, η συνέχιση της ζωής χωρίς αυτούς μπορεί να κάνει την εμπειρία του πένθους πιο περίπλοκη.

Ο Peter δεν είναι ο μόνος χαρακτήρας από τον οποίο το κοινό μπορεί να μάθει για το πένθος σε αυτή την ταινία. Γνωρίζουμε για πρώτη φορά την Jean Grey, μια μεταλλαγμένη της οποίας η αδελφή σκοτώθηκε.

Η Jean βρίσκεται στην πιο έντονη φάση του πένθους. Όταν μαθαίνει για τον θάνατο της αδελφής της, βιώνει μια έντονη συναισθηματική αντίδραση πένθους, η οποία οδηγεί στην εκρηκτική ανάπτυξη των δυνάμεών της.

Φυσικά, το πένθος δεν χαρίζει στους ανθρώπους υπερδυνάμεις με την κυριολεκτική έννοια. Μπορεί όμως να είναι μεταμορφωτικό. Μετά από μια απώλεια, δεν είμαστε πλέον οι ίδιοι άνθρωποι και μπορούμε να αναπτυχθούμε γύρω από αυτό το πένθος. Αυτό βλέπουμε και στον Peter, ο οποίος μεταμορφώνεται καθώς εξελίσσεται η ταινία – κάτι που αποτυπώνεται μέσα από τις σωματικές και υπερφυσικές μεταμορφώσεις του.

Απομονωμένοι χαρακτήρες χωρίς στηρίγματα

Τόσο ο Peter όσο και η Jean είναι απομονωμένοι χαρακτήρες που έχουν χάσει τα στηρίγματά τους – ο Peter εξαιτίας της απώλειας των φίλων του και της θείας Μέι, η Jean εξαιτίας του τραυματικού θανάτου της αδελφής της. Η μοναξιά και η απομόνωση αποτελούν συχνές εμπειρίες μετά από μια απώλεια και μπορούν να περιπλέξουν ή να δυσκολέψουν ακόμη περισσότερο τη διαδικασία του πένθους. Η κοινωνική απομόνωση δημιουργεί επιπλέον συναισθηματική επιβάρυνση.

Για φανταστικούς ανθρώπους με υπερδυνάμεις, αυτό μπορεί να έχει καταστροφικές συνέπειες όχι μόνο για τους ίδιους τους χαρακτήρες. Στην ταινία βλέπουμε τον θυμό της Jean και τη δυσκολία της να αποδεχθεί την πραγματικότητα του θανάτου της αδελφής της να την οδηγούν στο να πάρει τον έλεγχο και να παγώσει όλους όσοι βρίσκονται στην άμεση περιοχή γύρω της.

Η ταινία προσφέρει επίσης ένα σημαντικό μάθημα σχετικά με την κοινωνική υποστήριξη. Σε μεταγενέστερες σκηνές, βλέπουμε τον Peter και την Jean να συνδέονται μέσα στο μυαλό του. Ο Peter προσφέρει σημαντική υποστήριξη στην Jean στο πένθος της, πλησιάζοντάς την και κάνοντάς την να καταλάβει ότι δεν είναι μόνη στο πένθος της. Αυτό αντανακλά έρευνες που αναδεικνύουν τη σημασία της σύνδεσης με τους άλλους και της κοινωνικής υποστήριξης μετά από μια απώλεια.

Ταινία με δυνατό στοχασμό

Το «Spider-Man: Brand New Day» είναι μια εξαιρετική ταινία δράσης, γεμάτη φανταστικούς ανθρώπους που μάχονται για το καλό απέναντι στο κακό, με τη βοήθεια των υπερδυνάμεών τους. Στην καρδιά της, όμως, είναι επίσης ένας δυνατός στοχασμός πάνω στην πολύ φυσιολογική ανθρώπινη εμπειρία του να ζεις με την απώλεια.

Καταλήγοντας ο ειδικός εξηγεί ότι η ταινία «μας δείχνει ότι η απώλεια μπορεί να είναι μια μεταμορφωτική εμπειρία και όχι κάτι που απλώς πρέπει να «ξεπεράσουμε». Όπως ο Peter, όλοι μαθαίνουμε να ζούμε με την απώλεια στις πολλές και διαφορετικές μορφές της. Και παρότι αυτή η εμπειρία μπορεί να μας οδηγήσει στην απομόνωση, οι ιστορίες των χαρακτήρων του Spider-Man μας διδάσκουν ότι το να απευθυνόμαστε στους άλλους και να συνδεόμαστε μαζί τους μπορεί να αποτελεί σημαντικό μέρος της διαδικασίας επεξεργασίας και προσαρμογής στην απώλεια».

Πηγή: THE CONVERSATION.COM