Στην ιστορία της παγκόσμιας φαρμακευτικής βιομηχανίας, έχουν υπάρξει πολλοί οραματιστές. Ωστόσο, έχει υπάρξει μόνο ένας «Νονός». O Dr Στέλιος Παπαδόπουλος. Ο αμερικανικός ιστότοπος ειδήσεων για την υγεία, STAT, διηγείται ένας μικρό μέρος της τεράστιας ιστορίας του και της μεγάλης πρόκλησης που έχει μπροστά του.
Ο δρ. Στέλιος Παπαδόπουλος, διατέλεσε μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Biogen από το 2008 και διορίστηκε πρόεδρος τον Ιούνιο του 2014.
«Μοιάζει απολύτως σωστό που είναι Πρόεδρος της Biogen, δεδομένου ότι είναι μία από τις αρχικές και τελευταίες ανεξάρτητες εταιρείες βιοτεχνολογίας. Αναπαριστά ένα μεγάλο κομμάτι της ιστορίας και ο Στέλιος είναι το άτομο που ενσαρκώνει όλη αυτήν την ιστορία» ανέφερε στο STAT ο για πολλά έτη CEO της Alnylam Pharmaceuticals, John Maraganore.
Ο 74χρονος, Στέλιος Παπαδόπουλος μέσα σε 4 δεκαετίες έχει εξελιχτεί στη ζωντανή ενσάρκωση της βιοτεχνολογικής θεσμικής μνήμης. Ξεκινώντας από τότε που η βιοτεχνολογία ήταν περισσότερο απομονωμένη παρά μία βιομηχανία banner, ήταν ένας σπάνιος Ph.D. επιστήμονας στη Wall Street, ένας τραπεζικός επενδυτής που έβλεπε πράγματα που δεν έβλεπαν άλλοι. Ανά τα χρόνια έχτισε μία φήμη ως ένα άτομο που κλείνει δημιουργικές συμφωνίες, ένας σοφός σύμβουλος και ένας ενθουσιώδης αφηγητής.
Γεννήθηκε το 1948 στη Θεσσαλονίκη. «Ήμουν ένας πολύ καλός μαθητής» είχε πει στο Nature το 2017. «Στην πραγματικότητα, ήμουν ο μόνος πολύ καλός μαθητής σε μία τεράστια οικογένεια. Επομένως, όλοι με κοιτούσαν ως κάποιον που θα κάνει κάτι σημαντικό και θα κάνει περίφανη την οικογένεια».
Η φωνή της λογικής πίσω από κάθε επιτυχία
O Dr. Παπαδόπουλός ήταν αυτή η ήρεμη, βραχνή φωνή λογικής στο αυτί κάθε ονόματος που προέβαλε στα πρωτοσέλιδα των επιχειρήσεων. Ο «Νονός» της βιοτεχνολογίας που αναζητούσε λύση στα προβλήματα - μικρά ή μεγάλα.
«Δε μπορώ να σκεφτώ κάποιον μεγάλο CEO στην ιστορία της βιομηχανίας που να μην είχε μία στρατηγική συνομιλία με τον Στέλιο. Είναι απίθανο ότι ένας άνθρωπος είχε τόσο έκδηλο αντίκτυπο σε τόσες πολλές διαφορετικές εταιρείες» ανέφερε ο John Maraganore.
Τώρα στο απόγειο της καριέρας του, ο Στέλιος Παπαδόπουλος αντιμετωπίζει μία νέα πρόκληση που θα «χρωματίσει» την κληρονομιά του. Ως πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της Biogen, του έχει ανατεθεί να βρει έναν νέο δρόμο για να διατηρήσει την ανεξαρτησία της Biogen μετά την καταστροφική πορεία της θεραπείας του Αλτσχάιμερ.
Για τον βετεράνο των επιχειρήσεων βιοτεχνολογίας, αυτό θα είναι το επιστέγασμα μίας επιτυχημένης καριέρας. Μία αποτυχία, θα σημαίνει ότι η Biogen, η παλιότερη εν ζωή εταιρεία βιοτεχνολογίας, ίσως πάρει το δρόμο των Genzyme, Celgene και Chiron, αξιοσέβαστων εταιρειών που δε μπόρεσαν να ακολουθήσουν τις νέες υψηλότερες ταχύτητες.
«Έχω ελαττώματα» έγραψε σε ένα email στη STAT «αλλά η ματαιοδοξία δεν είναι μία από αυτές». Ο ίδιος απέρριψε της εκκλήσεις για μία συνέντευξη για το άρθρο της STAT.
Ένας «Νονος» στον οποίο θα εμπιστευόσουν το παιδί σου
Oι φίλοι και συνεργάτες του τον περιέγραψαν στην STAT ως ένα άνθρωπο με σοφία που δεν είναι προϊόν μόνο της εμπειρίας αλλά και της αντανάκλασης σε αυτήν την εμπειρία. Γι αυτό παραμένει σχετικός στη βιομηχανία και σύγχρονος.
«Απεχθάνεται να περιγράφεται ως Νονος. Δε θέλει να θεωρείται παλιότερος. Μου είχε πει ότι φοβάται μην πάψει να είνα σχετικός» ανέφερε η οικονομική διευθύντρια, της Gritstone Bio, Celia Economides.
Οι απόψεις διίστανται για την προέλευση του χαρακτηρισμού «Νονός». Για κάποιους η πιο κατάλληλη αναφορά στη μαφία θα ήταν Κονσιλιέρι, η πηγή της σοφίας στα σωστά χέρια εξουσίας. Κάποιοι αναφέρουν ότι ο «Νονός» είναι λιγότερο μία αναφορά στην Cosa Nostra και περισσότερο μία Ελληνική Ορθόδοξη: Ο Παπαδόπουλος είναι ο αγαπημένος συγγενής, στον οποίο θα εμπιστευόσουν το παιδί σου. Τα άτομα στη βιοτεχνολογία τείνουν να μιλούν για τις νεοφυείς επιχειρήσεις τους σαν αφοσιωμένοι γονείς.
«Μισώ τον όρο «Νονός» λόγω της αντίθεσης με τον τρόπο που εργάζεται. Είναι περισσότερο μία Σωκρατική ή Πλατωνική φιγούρα που εμπλέκεται σε ένα ανοιχτό φόρουμ» ανέφερε στην STAT, o οικονομικός διευθυντής της Allogene Therapeutics, Eric Schmidt.
Η σωτηρία της Biogen: Η τελευταία πράξη του Στέλιου Παπαδόπουλου
Ο Στέλιος Παπαδόπουλος επιθυμεί να βγάλει ένα τελευταίο λαγό από το καπέλο. Να σώσει τη Biogen, μία εταιρεία που αντιμετωπίζει μία μετάβαση καθοριστικής σημασίας. Η εταιρεία βίωνε μία τεράστια περίοδο ανάπτυξης και η τιμή της μετοχής σχεδόν διπλασιάστηκε μέσα σε ένα χρόνο χάρη στο φουμαρικό διμεθυλεστέρα, μία δυναμική θεραπεία για την σκλήρυνση κατά της πλάκας. Σαν να μην έφτανε αυτό, η εταιρεία είχε ένα project που υποσχόταν ένα πιο λαμπρό μέλλον. Ένα φάρμακο που θα μπορούσε να γίνει η πρώτη νέα θεραπεία κατά του Αλτσχάιμερ σε σχεδόν δύο δεκαετίες.
Ο «Νονός» έφτασε σε νέα ύψη, ευρισκόμενος στην κορυφή της αγαπημένης του βιομηχανίας. Ωστόσο, τα πράγματα δεν πήγαν κατ ευχήν. Η επιχείρηση της Biogen για τη σκλήρυνση κατά πλάκας έπιασε ταβάνι καθώς ο ανταγωνισμός έφερε νέα προϊόντα για τον ίδιο σκοπό. Το υποσχόμενο φάρμακο κατά του Αλτσχάιμερ ονομάστηκε Aduhelm αλλά γρήγορα εξελίχτηκε σε δυσβάσταχτο οικονομικό βάρος για την εταιρεία. Ένα σπάνιο λαμπρό σημείο ήταν το νουσινερσένη, ένα αποτελεσματικό φάρμακο κατά της Νωτιαίας Μυϊκής Ατροφίας αλλά ακόμα και τα έσοδα αυτής της θεραπείας μειώνονται.
H ευθύνη, τουλάχιστον στη Wall Street, πέφτει στα 11 μέλη του Συμβουλίου της Biogen, εκ των οποίων το πιο ορατό είναι ο Dr Παπαδόπουλος. Ωστόσο, έχει μετατραπεί στο δημόσιο πρόσωπο μίας εταιρείας που περνάει δύσκολες στιγμές.
Τα νούμερα λένε την ιστορία: Η μετοχή της Biogen μειώθηκε από 310 δολάρια την πρώτη μέρα του Dr. Παπαδόπουλου ως Προέδρου (12 Ιουνίου 2014) στα 200 δολάρια σήμερα.
Η εξέλιξη της εταιρείας θα χρειαστεί πιθανότατα πάνω από ένα χρόνο, κάτι που θα ωθήσει τον Παπαδόπουλο να ξεπεράσει το εθιμικό όριο ηλικίας συνταξιοδότησης των 75 ετών. Πολλοί στη βιομηχανία, όμως, αναμένουν η Biogen να παρακάμψει τους κανονισμούς για χάρη του «Νονού»
Τώρα το μέλλον της Biogen βρίσκεται σε μεγάλο βαθμό στα χέρια του Έλληνα βετεράνου. Ότι και να συμβεί, πάντως, το χειμώνα η καριέρα του Dr Παπαδόπουλου, δεν πρόκειται να «τσαλακώσει» την κληρονομιά του. Θα μείνει στην ιστορία ως ο «Νονός».
ΠΗΓΗ: STAT
