ΜΕΝΟΥ ΚΛΕΙΣΙΜΟ
  • ΟΛΕΣ ΟΙ ΕΙΔΗΣΕΙΣ
  • ΔΙΑΤΡΟΦΗ
  • ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
  • ΟΜΟΡΦΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΥΓΕΙΑΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ
  • ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ
  • DIGITAL HEALTH
  • FITNESS
  • HEALTH TALK
  • PATIENT TALK
  • PET
  • PHARMA NEWS
  • PHARMA POLICY

News4Health.gr

  • ΔΙΑΤΡΟΦΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΥΓΕΙΑΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ
  • ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ
  • PHARMA NEWS
  • PET
  • ΟΛΕΣ ΟΙ ΕΙΔΗΣΕΙΣ

Οι έξι τρόποι που οι Ευρωπαίοι του Μεσαίωνα αντιμετώπιζαν τις καλοκαιρινές ζέστες - Πόσο τους μοιάζουμε;

Επικαιρότητα
IMAGO
Μπορεί να αφήσαμε πίσω μας τους μεγάλους καύσωνες του καλοκαιριού, ωστόσο έχουμε μπροστά μας αρκετές ζεστές μέρες. Και μην σας κάνει εντύπωση το γεγονός ότι οι Ευρωπαίοι του Μεσαίωνα αντιμετώπιζαν τις ζεστές και ξηρές εποχές, περίπου όπως κι εμείς.
Τετάρτη, 20/08/2025 - 17:38
— Photo: IMAGO
Παναγιώτης Σπανός Παναγιώτης Σπανός

Ας πάρουμε για παράδειγμα την Αγγλία η οποία έχει εισέλθει στον τέταρτο καύσωνα εντός του 2025. Οι ιστορικές συγκρίσεις για την τρέχουσα καιρική κατάσταση φαίνεται να πηγαίνουν πολύ πίσω, συγκεκριμένα στο 1976. Χαραγμένη στη μνήμη πολλών Βρετανών άνω των 55 ετών, αυτή ήταν η χρονιά που οι θερμοκρασίες παρέμειναν στους 30 βαθμούς και δεν έβρεξε για σχεδόν 50 συνεχόμενες ημέρες -πρωτάκουστο για το νησί. Ως αποτέλεσμα, η βρετανική κυβέρνηση αναγκάστηκε να επιβάλει περιορισμούς στην κατανάλωση νερού. Ωστόσο, η μακρύτερη περίοδος ξηρασίας της Βρετανίας στον 20ό αιώνα δεν ήταν η χειρότερη για την ευρύτερη ήπειρο.

Το μακρινό 2003

Για την ένταση της ζέστης και το κόστος σε ανθρώπινες ζωές -και όχι μόνο- σε όλη την Ευρώπη, πρέπει να ανατρέξουμε πολλά χρόνια πίσω, στο μακρινό 2003. Ακόμα πιο πίσω στο χρόνο, η ζέστη και η ξηρασία του 1911 υπήρξαν χειρότερες από το 1976 ως προς τον αντίκτυπο στην Ευρώπη, και πιο πριν ακόμα στο 1757. Και, πάνω απ' όλα, το 1540, όταν δεν έβρεξε σχεδόν καθόλου για ολόκληρο το έτος. Γερμανοί ιστορικοί και χρονογράφοι κατέγραψαν ότι οι άνθρωποι μπορούσαν να διασχίσουν τον Ρήνο με τα πόδια, χωρίς καν να βραχούν.

Πηγαίνοντας ακόμη πιο πίσω στο μεσαιωνικό παρελθόν, η περιοχή του Βόρειου Ατλαντικού πέρασε μια μεγάλη κλιματική ανωμαλία μεταξύ του 10ου και του 13ου αιώνα. Οι θερμοκρασίες που καταγράφηκαν από την έρευνα αυξήθηκαν κατά περίπου ένα βαθμό Κελσίου πάνω από το επίπεδο που ήταν το όριο στις αρχές του 21ου αιώνα.

Κι όμως οι Ευρωπαίοι του Μεσαίωνα όχι μόνο είχαν συνηθίσει τις ζεστές, ξηρές εποχές αλλά ήξεραν και πώς να τις αντέχουν. Η εμπειρία τους μπορεί να μας διδάξει κάτι για το πώς να επιβιώσουμε. Οι μελετητές των μεσαιωνικών χρόνων αρχίζουν να αναγνωρίζουν ότι υπάρχουν μαθήματα για τη δική μας προσαρμοστικότητα στη διαχείριση του περιβάλλοντος, της γεωργίας και της παραγωγής τροφίμων κατά τον Μεσαίωνα. Το ίδιο μπορεί να ισχύει και για τον τρόπο με τον οποίο ζούσαν και εργάζονταν κάτω από τον ήλιο.

KAYSONAS. LONDINO

Πως όμως αντιμετώπιζαν τους καύσωνες οι Ευρωπαίοι του Μεσαίωνα;

1. Ευέλικτα ωράρια εργασίας

Τον Ιούνιο, τον Ιούλιο και τον Αύγουστο, ξεκινήστε την εργασία σας με το πρώτο φως της αυγής, συμβούλευε τον 14ος αιώνα ο Jehan de Brie, συγγραφέας του βιβλίου Le Bon Berger (Ο Καλός Ποιμένας).

Στην πραγματικότητα, και οι τρεις μεσαιωνικές τάξεις –οι εργαζόμενοι, ο κλήρος και οι στρατιωτικοί– συμπίεζαν τις ώρες εργασίες τους στις πιο δροσερές πρωινές ώρες των μεγάλων καλοκαιρινών ημερών. Ο κλήρος προσαρμόζει τις λειτουργίες του ώστε να ταιριάζουν με τις πιο σύντομες νύχτες και τις πιο μεγάλες ημέρες και μετά το Corpus Christi του Ιουνίου η λατρευτική χρονιά τελειώνει. Οι ιππότες περιόριζαν τις συμμετοχές στα τουρνουά της εποχής -δεν θα σήκωναν ποτέ τη λόγχη τους Αύγουστο μήνα.

2. Το σωστό καπέλο

Αν και δεν είναι μια συνήθεια μοναδική του Μεσαίωνα, μόνο την τελευταία μισή περίπου εκατονταετία το καπέλο έχει χάσει την ιδιότητά του ως βασικό, καθημερινό αξεσουάρ. Τα καπέλα φοριούνταν καθημερινά για πρακτικούς αλλά και κοινωνικούς λόγους στην ευρωπαϊκή κοινωνία του Μεσαίωνα και αργότερα.

KAYSONAS 2

Μεσαιωνικές εικόνες, εικονογραφήσεις χειρογράφων, τοιχογραφίες και πίνακες ζωγραφικής, υποδηλώνουν την ατελείωτη ποικιλία καπέλων, μαλακών κασκέτων και κουκούλων που φορούσαν ως φυσικό επακόλουθο. Για το καλοκαίρι, το καπέλο με γείσο μισού μέτρου, όπως το σουηδικό Lappvattnett, μπορεί να ήταν το σύνηθες αξεσουάρ.

3. Το φαγητό που μειώνει τη θερμοκρασία του σώματος

Στον κόσμο του Μεσαίωνα, χωρίς ψυγεία, τα τρόφιμα μπορούσαν ακόμα να είναι δροσερά. Τα φύλλα σαλάτας (γνωστά τότε ως salat) προτιμούνταν επειδή ήταν εύγευστα και εύπεπτα στη ζέστη.

Τα πιάτα με ψάρι και κρέας ψύχονταν για την εποχή με την προσθήκη verjuice από πιεσμένα, άγουρα σταφύλια, ξύδι και ίσως ακόμη και χυμό ροδιού.

4. Βουτιές στα μεγάλα ποτάμια

Το κολύμπι ήταν μια ιδιαίτερα διαδεδομένη, συλλογική δραστηριότητα αναψυχής στην ύστερη μεσαιωνική Ευρώπη. Όταν τα μοναστήρια επέτρεπαν στους κρατούμενους τους περιόδους ανάπαυσης, εκτός από την αφαίμαξη, τους ενθάρρυναν να κολυμπούν σε ποτάμια και στη θάλασσα για λόγους υγείας, υγιεινής και γενικότερης φυσικής κατάστασης.

KAYSONAS 1

Στις πόλεις της ύστερης μεσαιωνικής Ευρώπης, που ήταν γεμάτες με δεκάδες χιλιάδες κατοίκους που βουτούσαν στα πλάτη και τα βάθη του Δούναβη, του Ρήνου και του Σηκουάνα, το εγχειρίδιο του μεσαιωνικού θεολόγου Everard Digby για την τέχνη της κολύμβησης, που εκδόθηκε για πρώτη φορά το 1587, περιέγραφε αυτό που ίσως ήταν από καιρό ένα συνηθισμένο θέαμα: το άλμα και την κατάδυση στο νερό.

5. Τα αντηλιακά της εποχής

Φροντίστε το δέρμα σας από την υπεριώδη ακτινοβολία επιμένουν -και σωστά- οι δερματολόγοι. Οι μοναχοί της μονής Citeaux Abbey καταγράφονται να μαζεύουν βότανα και ρίζες το καλοκαίρι για να περιποιούνται το «καμένο δέρμα» τους.

Ένα βιβλίο θεραπειών του 10ου αιώνα, το Bald’s Leechbook, συνιστούσε να εφαρμόζεται στα εγκαύματα βουτυρωμένα κοτσάνια κισσού. Αργότερα, η σύσταση ήταν ροδόνερο αποσταγμένο από τα πέταλα του λουλουδιού.

Σήμερα θα λέγαμε ότι αρκεί ένα οποιοδήποτε πιστοποιημένο και αξιόπιστο προϊόν αντηλιακής προστασίας.

6. Διακοπές αλλά για λίγους

Όταν ο αυτοκράτορας Κάρολος Ε΄ (βασιλιάς της Σικελίας και της Νάπολης από το 1516 έως το 1554) βρέθηκε σε μια καυτή Ρώμη με τα μικρά του παιδιά, τα οποία δυσκολεύονταν να αντέξουν τις αυξανόμενες θερμοκρασίες, έβαλε την οικογένειά του να φύγει από την πόλη. Η υψηλή κοινωνία γενικά εγκατέλειπε τα παλάτια της πόλης για να πάει στην εξοχή και σε πιο δροσερά κλίματα.

KAYSONAS 3

Ο συγγραφέας Τζιοβάνι Μποκκάτσιο θυμάται στο «Δεκαήμερο» του πώς οι «κυρίες της πόλης φεύγουν» το καλοκαίρι στα εξοχικά τους. Ο βασιλιάς Ριχάρδος Β΄ (1377 έως 1399) της Αγγλίας έχτισε ένα καλοκαιρινό σπίτι στο Sheen Palace (σήμερα Richmond Palace) στις όχθες του Τάμεση για να ξεφύγει από το ζεστό κλίμα της πρωτεύουσας.

Ακόμη και τα μοναστικά ιδρύματα που λειτουργούσαν όλο το 24ωρο μερικές φορές διαλύονταν και μετακόμιζαν σε απομακρυσμένα μοναστήρια στην ύπαιθρο. Φυσικά, οι διακοπές ήταν σπάνια μια επιλογή για τις κατώτερες κοινωνικές τάξεις.

Πηγή: TheConversation.com

  • ΕΥΡΩΠΑΙΟΙ
  • ΚΑΥΣΩΝΕΣ
  • ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ
  • ΖΕΣΤΗ

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Λαγουβάρδος: Στάχτη 454.000 στρέμματα στην Ελλάδα, από την αρχή του 2025
Λαγουβάρδος: Στάχτη 454.000 στρέμματα στην Ελλάδα, από την αρχή του 2025 19 Αυγούστου 2025
Ο ΕΦΕΤ ανακαλεί παρτίδα με πλαστικές κουτάλες ως «μη κανονική» 20 Αυγούστου 2025
Ο ΕΦΕΤ ανακαλεί παρτίδα με πλαστικές κουτάλες ως «μη κανονική»

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Η Επιτροπή Υγειονομικής Ασφάλειας της ΕΕ ενέκρινε νέες γνωμοδοτήσεις για τα νοσήματα από κουνούπια
Πολιτική Υγείας
29/10/2026 - 17:54

Η Επιτροπή Υγειονομικής Ασφάλειας της ΕΕ ενέκρινε νέες γνωμοδοτήσεις για τα νοσήματα από κουνούπια

Ρεκόρ θερμικής καταπόνησης και χιλιάδες θάνατοι στο πιο ζεστό καλοκαίρι της Ευρώπης
Επικαιρότητα
02/10/2026 - 08:17

Ρεκόρ θερμικής καταπόνησης και χιλιάδες θάνατοι στο πιο ζεστό καλοκαίρι της Ευρώπης

Νέες οδηγίες από τον ΠΟΥ για την πρόληψη ασθενειών και διαταραχών που προκύπτουν από τη ζέστη σε συνωστισμούς
Υγεία
01/10/2026 - 09:11

Νέες οδηγίες από τον ΠΟΥ για την πρόληψη ασθενειών και διαταραχών που προκύπτουν από τη ζέστη σε συνωστισμούς

Κρίσιμος παράγοντας για τον τουρισμό η προστασία των επισκεπτών από τη ζέστη
Υγεία
25/09/2026 - 18:07

Κρίσιμος παράγοντας για τον τουρισμό η προστασία των επισκεπτών από τη ζέστη

Δασικές πυρκαγιές και καύσωνες σκοτώνουν περισσότερους ανθρώπους απ' ό,τι είχε υπολογιστεί
Υγεία
07/09/2026 - 11:00

Δασικές πυρκαγιές και καύσωνες σκοτώνουν περισσότερους ανθρώπους απ' ό,τι είχε υπολογιστεί

Οσφυαλγία και αυχεναλγία: Το τίμημα της ξαπλώστρας στην παραλία
Health Talk
28/08/2026 - 21:18

Οσφυαλγία και αυχεναλγία: Το τίμημα της ξαπλώστρας στην παραλία

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Πρωτεΐνη: 21 οικονομικές πηγές για μια υγιεινή διατροφή
Διατροφή
21/11/2026 - 09:53
Ευρωπαϊκή Ημέρα Κυστικής Ίνωσης: Η αύξηση του προσδόκιμου επιβίωσης έχει δημιουργήσει νέες ανάγκες
Patient Talk
21/11/2026 - 09:21
Καρκίνος παγκρέατος: Νέο φάρμακο σχεδόν διπλασιάζει την επιβίωση – Διατίθεται ήδη δωρεάν στην Ελλάδα
Pharma News
21/11/2026 - 08:20
Έντερο και εγκέφαλος: Μια αμφίδρομη σχέση που βρίσκεται στο επίκεντρο της σύγχρονης έρευνας
Υγεία
20/11/2026 - 17:00
Σάκχαρο: Οι συχνοί σύντομοι περίπατοι πιο αποτελεσματικοί από 45 λεπτά συνεχές περπάτημα
Fitness
20/11/2026 - 16:00
Έξυπνο οδοντικό νήμα ελέγχει σάκχαρο, ουρικό οξύ και φλεγμονή μέσα σε λίγα λεπτά
Υγεία
20/11/2026 - 15:00
Αντιγριπικός εμβολιασμός: Πάνω από 1,5 εκατ. δόσεις έχουν ήδη γίνει – Πότε αποκαθίσταται η τροφοδοσία
Πολιτική Υγείας
20/11/2026 - 14:00
«Διαγνώστηκα με όγκο στον εγκέφαλο. Και τώρα;»: Τρεις ασθενείς, τρεις διαφορετικές ιστορίες
Health Talk
20/11/2026 - 13:00
Διαδίκτυο: Περισσότερο από το 10% του παγκόσμιου πληθυσμού εμφανίζει σημάδια προβληματικής χρήσης
Ψυχική Υγεία
20/11/2026 - 12:00
Με «λουκέτο» διαρκείας προειδοποιούν οι φαρμακοποιοί της Λάρισας για τα μη συνταγογραφούμενα
Πολιτική Υγείας
20/11/2026 - 11:41
Καρκίνος της ουροδόχου κύστης: Νέα θεραπευτική στρατηγική αυξάνει την επιβίωση
Health Talk
20/11/2026 - 11:00
Social media: Δεν αρκούν οι ηλικιακοί περιορισμοί για την προστασία των παιδιών προειδοποιούν οι Ευρωπαίοι γιατροί
Πολιτική Υγείας
20/11/2026 - 10:37
Νέος Ευρωπαϊκός Κώδικας για τον Καρκίνο: Δέκα δικαιώματα των ασθενών
Πολιτική Υγείας
20/11/2026 - 10:00
Καρκίνος τραχήλου της μήτρας: H εμβολιαστική κάλυψη των κοριτσιών στην Ελλάδα ανέρχεται σε μόλις 52,5%
Υγεία
20/11/2026 - 09:00
ΕΟΔΥ: 233 νέες εισαγωγές για COVID – Ένας θάνατος από γρίπη
Υγεία
20/11/2026 - 08:02
Πώς ο Ρόμπερτ Κένεντι Τζούνιορ άφησε την ιλαρά να εξαπλωθεί ανεξέλεγκτα στις ΗΠΑ
Πολιτική Υγείας
19/11/2026 - 18:41
«Προωρότητα & Ψυχική Υγεία»: Στη χώρα μας η συχνότητα της προωρότητας ανέρχεται στο 12,3%
Health Talk
19/11/2026 - 17:00
Ακτιβιστές έριξαν στάχτες στον Ευρωπαίο επίτροπο Υγείας σε συνέδριο για τον καρκίνο στις Βρυξέλλες
Επικαιρότητα
19/11/2026 - 16:25
Πώς η πείνα αλλάζει τη λειτουργία του εγκεφάλου και ωθεί σε περισσότερα ρίσκα
Ψυχική Υγεία
19/11/2026 - 16:00
Υγιείς και δυνατοί αστράγαλοι: 3 τρόποι να βελτιώσετε την ισορροπία και να προλάβετε τους τραυματισμούς
Fitness
19/11/2026 - 15:00
Καρκίνος του εντέρου στους κάτω των 50 ετών: ο ρόλος της έκθεσης στο E.coli από την παιδική ηλικία
Υγεία
19/11/2026 - 14:00
Νόσος Gaucher τύπου 3: Νέα θεραπεία από το στόμα εγκρίθηκε από τον FDA
Pharma News
19/11/2026 - 13:00
Γεωργιάδης: Αλλαγές στις εφημερίες των νοσοκομείων τον Δεκέμβριο
Πολιτική Υγείας
19/11/2026 - 12:30
Νόσος Αλτσχάιμερ: Νέα εξέταση αίματος δείχνει πόσο έχει προχωρήσει η νόσος στον εγκέφαλο
Pharma News
19/11/2026 - 12:00
ΗΠΑ: Αποχή από ψήφισμα του ΟΗΕ για τη βία κατά των γυναικών – Δεν αναγνωρίζει το δικαίωμα στην άμβλωση
Πολιτική Υγείας
19/11/2026 - 11:00
Παγκόσμια Ημέρα Ανδρών: Γιατί το "ισχυρό φύλο" ζει λιγότερο από τις γυναίκες;
Υγεία
19/11/2026 - 10:00
Ογκολογική περίθαλψη στην Ευρώπη: Στο στόχαστρο κυβερνοεπιθέσεων, πολέμων και fake news
Πολιτική Υγείας
19/11/2026 - 09:00
Κρήτη: Στις Πρώτες Βοήθειες εκπαιδεύθηκαν οι πολίτες του Αγίου Νικολάου
Πολιτική Υγείας
19/11/2026 - 07:22
Η ΕΙΝΑΠ καλεί τους νοσοκομειακούς γιατρούς σε μαζική συμμετοχή στην απεργία της 25ης Νοεμβρίου
Επικαιρότητα
19/11/2026 - 03:43
Πνευμονική υπέρταση και δικαίωμα στην προσβασιμότητα
Patient Talk
19/11/2026 - 00:04

ΔΗΜΟΦΙΛΗ

MyAriadni: Η νέα ψηφιακή εφαρμογή-«χάρτης» με όλες τις υπηρεσίες για τους ογκολογικούς ασθενείς - Δείτε το βίντεο
Υγεία
18/11/2026 - 18:38
Μικροβιακή αντοχή: Υψηλή και με αυξητικές τάσεις η θνητότητα στην Ελλάδα - Έξι προτάσεις πολιτικής από την ΕΕΛ
Υγεία
18/11/2026 - 20:02
«Ο Προϋπολογισμός του 2027 πρέπει να δώσει λύση στο clawback για τους εργαστηριακούς γιατρούς»
Πολιτική Υγείας
18/11/2026 - 14:27
Patientsforum.gr: Νέα ψηφιακή πλατφόρμα για την ενίσχυση της φωνής των ασθενών
Patient Talk
18/11/2026 - 14:00
Γεωργιάδης: Αλλαγές στις εφημερίες των νοσοκομείων τον Δεκέμβριο
Πολιτική Υγείας
19/11/2026 - 12:30
News4Health.gr
  • ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΠΟΡΡΗΤΟΥ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Copyright © 2019 - 2026 SPORTNEWS ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟΥ ΑΕ. All rights reserved.
ΜΕΛΟΣ #232426 ΤΟΥ Μ.Η.Τ. Μέλος #232426 του Μ.Η.Τ.
developed by Nuevvo