Ο νοσηλευτής Αλέξανδρος Σταύρου, μέλος της ομάδας που πραγματοποίησε την μεταμόσχευση διηγήθηκε στο News4health αυτή την συγκινητική εμπειρία και τόνισε την μεγάλη σημασία του να ενδυναμώσουμε την δωρεά οργάνων, τώρα, που μαζικά συνειδητοποιούμε πως η Υγεία είναι το ύψιστο δώρο.

Φωτο: Αλέξανδρος Στάυρου

Ο δότης ήταν περίπου 60 ετών και το μόσχευμα του από ποιοτικής άποψης ήταν πάρα πολύ καλό. Ο άνθρωπος αυτός ‘έφυγε’ από εγκεφαλικό.

Ο λήπτης είναι γύρω στα 55, σε καλή κατάσταση κι αυτός. Έπασχε από ισχαιμική μυοκαρδιοπάθεια, είχε περάσει έμφραγμα κι είχε κάνει και εγχείρηση καρδιάς. Παρ’ όλα αυτά δεν είχε μηχανική υποστήριξη. Υπάρχουν ασθενείς που τους βάζεις για μεταμόσχευση στο πάρα 5 και άλλοι που μπαίνουν στο και 5.

Ο συγκεκριμένος ήταν σε λίγο καλύτερη κατάσταση κι από τις δύο παραπάνω περιπτώσεις, παρ’ όλα αυτά κι ο ίδιος όπως κι όλοι όσοι κάνουν μεταμόσχευση καρδιάς βρίσκονται σε μια κατάσταση επείγουσα.

Εν μέσω covid -19 έχουν γίνει κι άλλες δύο μεταμοσχεύσεις, μεταμοσχεύσεις νεφρών, αλλά η μεταμόσχευση καρδιάς είναι μια άλλη κατηγορία, είναι η πιο δύσκολη από όλες, μια πολύ λεπτή εγχείρηση. Άλλωστε, όπως είναι γνωστό, αν το μόσχευμα του νεφρού δεν απορροφηθεί καλά ξανατοποθετείται το μηχάνημα υποστήριξης- στην καρδιά τα πράγματα δεν είναι έτσι. Αν το μόσχευμα δεν γίνει δεκτό τον χάνεις τον ασθενή. Η μεταμόσχευση καρδιάς απαιτεί πάντα μια «χρυσή» συνθήκη – την απόλυτη συμβατότητα. Στη συγκεκριμένη περίπτωση το μόσχευμα του δότη ήταν απόλυτα συμβατό με του παραλήπτη.

Η «χρυσή» συνθήκη της μεταμόσχευσης καρδιάς

« Ο ασθενής που θα μπει στη λίστα αναμονής για μόσχευμα αξιολογείται από 10 διαφορετικούς γιατρούς- μέχρι και ψυχολόγος και οδοντίατρος τον βλέπει.

Κάποιος που τελικά κάνει μια μεταμόσχευση καρδιάς είναι πάντα ένας τυχερός άνθρωπος, σκεφτείτε ότι υπάρχουν ασθενείς που περιμένουν 2 και 3 χρόνια, ζώντας με συσκευή μηχανικής υποστήριξης αριστερής ή και δεξιάς κοιλίας.

Στο Ωνάσειο Εθνικό Μεταμοσχευτικό Κέντρο έχουμε σχεδόν σταθερά, 30 με 40 υποψήφιους παραλήπτες.

Αυτό σημαίνει ότι ακόμα είμαστε πολύ χαμηλά στην δωρεά οργάνων κι αυτό είναι λυπηρό. Με τη χώρα μας να είναι πρώτη σε τροχαία ατυχήματα θα έπρεπε να έχουμε πολλαπλάσιο αριθμό μοσχευμάτων.

Η καρδιά που…. πήρε τον δρόμο της

« Στην περίπτωση αυτής της μεταμόσχευσης, η δική μας ιατρική ομάδα έφυγε εκείνη την Παρασκευή για να πάει οδικώς στο νοσοκομείο στο Ρίο. Στην ομάδα ήταν 5 άτομα- 2 χειρούργοι , 1 αναισθησιολόγος, 1 καρδιολόγος και 1 συντονιστής νοσηλευτής.

Πίσω στην Αθήνα, εμείς είχαμε αρχίσει ήδη να προετοιμάζουμε τον ασθενή για το χειρουργείο.

Το πρώτο που κάνει η ομάδα όταν βρίσκεται στο άλλο νοσοκομείο είναι να κοιτάξει πόσο καλό είναι το μόσχευμα. Για αυτό το λόγο το εξετάζει μακροσκοπικά. Είναι μια κρίσιμη στιγμή αυτή γιατί τότε είναι που αποφασίζουν οι γιατροί αν θα προχωρήσουν στην αφαίρεση του οργάνου ή όχι. Μερικές φορές είναι ένας τραυματισμός στην καρδιά, μια θλάση που δεν έχεις υπολογίσει στην αρχή.

Αυτές τις φορές, η απάντηση δεν είναι αυτή που θέλει να ακούσει ούτε ο ασθενής αλλά ούτε κι εμείς. Είναι αυτές οι φορές που ο ασθενής περιμένει στο χειρουργικό κρεβάτι κι η απάντηση που ακούμε από την άλλη γραμμή του τηλεφώνου είναι ότι η διαδικασία δεν θα προχωρήσει. Τότε, όλα παγώνουν. Είναι δύσκολο να ανακοινώνεις στον δότη ότι δεν θα πάρει το μόσχευμα..

Αυτή τη φορά όμως, όλα πήγαν πολύ καλά. Την ώρα που η καρδιά έπαιρνε τον δρόμο της για την Αθήνα, εμείς τελειώναμε με την προετοιμασία του ασθενή και τον ναρκώναμε.

Η κυρίως φάση της επέμβασης διήρκησε συνολικά 5 ώρες ενώ η τοποθέτηση της καρδιάς στον θώρακα, 45 λεπτά. Στην ομάδα στο Ωνάσειο ήμασταν δύο χειρούργοι, δύο νοσηλευτές και δύο αναισθησιολόγοι.

Ο λήπτης ήταν πολύ αισιόδοξος, πολύ θετικός και μαζί και γενναίος, όπως το σκεφτόταν- πια δεν είχε τίποτα να χάσει.

Το χειρουργείο πήγε καλά και τώρα ο άνθρωπος φεύγει από την μονάδα μεταμόσχευσης και ετοιμάζεται να μεταβεί στον όροφο. Θα χρειαστεί όπως κάθε φορά συμβαίνει μετά από μια μεταμόσχευση να είναι πολύ προσεχτικός και να λαμβάνει ανοσοκατασταλτικά φάρμακα εφ όρου ζωής.

Η ζωή που (πρέπει να) συνεχίζεται

« Ο κορονοϊός δεν μας επηρέασε σε κανένα σημείο, ούτε και να θα μπορούσε να μας επηρεάσει σε τίποτα. Η προσφορά των μοσχευμάτων δεν πρέπει να σταματήσει, ούτε κι η προσφορά σε αίμα πρέπει να παύσει. Δεν επιτρέπεται να έχουμε ελλείψεις και μεγάλες ανάγκες σε αίμα. Η ζωή συνεχίζεται. Και πρέπει να την βοηθάμε εμείς να συνεχίζεται, με κάθε τρόπο που μπορούμε.

Όσο για εμάς, γιατρούς και νοσηλευτές δεν μπορείτε να φανταστείτε την ικανοποίηση μας κάθε φορά που κάνουμε μια μεταμόσχευση. Είναι ένα αίσθημα που δεν ξεπληρώνεται και δεν ανταλλάσσεται με τίποτα. Όσο κουρασμένος και σε κακή φάση και να είσαι, όταν σε καλεί η συντονίστρια και σου λέει: ‘ πάμε για μεταμόσχευση’ τα ξεχνάς όλα.

Είναι προσφορά ζωής κι εσύ είσαι ένας κρίκος σε αυτή τη «μετάγγιση» ζωής. Η ηθική ικανοποίηση που εισπράττεις είναι πέρα από κάθε απολαβή.

Αυτό που έχει σημασία είναι να είμαστε όλοι αισιόδοξοι και να σκεφτόμαστε τα καλά από την ιστορία με τον κορονοϊό- όπως για παράδειγμα, το ότι τηρουμένων των αναλογιών το ελληνικό σύστημα υγείας τα έχει πάει χωρίς υπερβολές, περίφημα. Ο κορονοϊός – θα μας αφήσει κάτι θετικό, μας έχει ήδη κάνει να καταλάβουμε ότι τίποτα πιο σημαντικό δεν υπάρχει στη ζωή μας από την υγεία ».

Η μεγάλη σημασία της δωρεάς οργάνων, η οποία πρέπει να ενδυναμωθεί

Στις 15 Μαρτίου οι κατευθυντήριες οδηγίες του Εθνικού Οργανισμού Μεταμοσχεύσεων αυστηροποιήθηκαν, με βάση τα νέα δεδομένα της εποχής του covid -19. Όπως έχει δηλώσει στο News 4 Health ο Ηρακλής Τσαγκάρης, μέλος του ΔΣ του ΕΟΜ (Εθνικός Οργανισμός Μεταμοσχεύσεων): « όλοι οι δυνητικοί δότες και υποψήφιοι λήπτες μοσχεύματος εξετάζονται για κορονοϊό ανεξαρτήτως παραγόντων κινδύνου και σε περίπτωση θετικότητας του δότη τα μοσχεύματα κρίνονται ακατάλληλα, ενώ σε περίπτωση θετικότητας του λήπτη για κορονοϊό το μόσχευμα δίνεται σε άλλο υποψήφιο λήπτη. Με τον τρόπο αυτό εξασφαλίζεται η απόλυτη ασφάλεια της μεταμοσχευτικής διαδικασίας».