Με τη συμμετοχή εξειδικευμένων επιστημόνων, της ηγεσίας του Υπουργείου Υγείας και εκπροσώπων του πολιτικού κόσμου και άλλων Φορέων, ολοκληρώθηκαν στις 29 Μαΐου 2022 διαδικτυακά οι εργασίες της 10ης Συνόδου της Ελληνικής HPV Εταιρείας και της 2ης Διάσκεψης των 131 Φορέων Υποστήριξης της Εφαρμογής της Στρατηγικής του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την εξάλειψη και στην Ελλάδα του καρκίνου τραχήλου μήτρας, ενός καρκίνου που οφείλεται στην δράση του ιού των ανθρωπίνων θηλωμάτων (Human Papilloma Virus – HPV).
Ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας είναι τέταρτος σε συχνότητα καρκίνος στις γυναίκες και ευθύνεται για περισσότερους από 340.000 θανάτους ετησίως σε όλο τον κόσμο. Σύμφωνα με πρόσφατα επιδημιολογικά στοιχεία (GLOBOCAN 2020-Greece, ICO/IARC, 2021), κάθε χρόνο καταγράφονται στην Ελλάδα 697 νέα περιστατικά καρκίνου τραχήλου μήτρας και 282 θάνατοι από αυτή τη νόσο.
Όπως τόνισε ο καθηγητής κ. Θεόδωρος Αγοραστός, Πρόεδρος της Ελληνικής HPV Εταιρείας, τόσο ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (Π.Ο.Υ.) όσο και όλοι σχεδόν οι διεθνείς Οργανισμοί έχουν αναγνωρίσει τον καρκίνο τραχήλου μήτρας ως πρόβλημα δημόσιας υγείας και καλούν τις χώρες να αναπτύξουν εθνικά σχέδια για την εξάλειψή του και την ελάττωση της επίπτωσης και των άλλων HPV- σχετιζόμενων καρκίνων. Ο Γενικός Διευθυντής του Π.Ο.Υ. Dr Tedros Adhanom Ghebreyesus δήλωσε ότι «είναι η πρώτη φορά που η διεθνής κοινότητα είναι σε θέση να εξαλείψει έναν καρκίνο» και μάλιστα έναν από τους συχνότερους καρκίνους των γυναικών και ιδιαίτερα των νέων γυναικών.
Ιδιαίτερα ενθαρρυντικές υπήρξαν οι παρεμβάσεις της Ηγεσίας του Υπουργείου Υγείας στην Διάσκεψη των 131 Φορέων, σχετικά με το διαμορφούμενο νέο τοπίο στον τομέα της πρόληψης του καρκίνου τραχήλου μήτρας και των άλλων HPV-σχετιζόμενων καρκίνων στην Ελλάδα, στο πλαίσιο της επικείμενης εφαρμογής του Εθνικού Προγράμματος Πρόληψης «Σπύρος Δοξιάδης». Ο Υπουργός Υγείας κ. Α. Πλεύρης, με μήνυμά του, δήλωσε ότι το Υπουργείο Υγείας αναγνωρίζει την ανάγκη εξάλειψης του καρκίνου τραχήλου μήτρας ως σημαντική κοινωνική προτεραιότητα Δημόσιας Υγείας και έθεσε ως σκοπό την επίτευξη και στη χώρα μας τουλάχιστον των στόχων του Π.Ο.Υ. για το έτος 2030. Προς τούτο, σημαντικής σπουδαιότητας είναι οι πρόσφατες επίσημες ανακοινώσεις του Υπουργείου Υγείας αφ’ ενός μεν για την επέκταση του HPV εμβολιασμού και στα αγόρια με ελάττωση της ηλικίας έναρξης στα 9 έτη, αφ’ ετέρου δε για την άμεση πλήρη εφαρμογή του καινοτόμου ψηφιακού βιβλιαρίου εμβολιασμού και του Εθνικού Μητρώου Εμβολιασμών. Παράλληλα, ο Υπουργός δήλωσε ότι ο θεσμός του προσωπικού γιατρού θα συμβάλει σημαντικά τόσο στην ενημέρωση όσο και στη συστηματική διενέργεια προσυμπτωματικών εξετάσεων υψηλής ακρίβειας, ως ορίζεται από το Σχέδιο Παγκόσμιας Στρατηγικής του Π.Ο.Υ.
Στο ίδιο πνεύμα υπήρξαν και οι δηλώσεις της Αν. Υπουργού Υγείας κας Α. Γκάγκα. Την υποστήριξή της προς το ΑΙΤΗΜΑ των 131 Φορέων εξέφρασε επίσης η Υφυπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου κας Σ. Βούλτεψη και ακολούθως, ενθαρρυντικές και υποστηρικτικές προς το ΑΙΤΗΜΑ των Φορέων δηλώσεις έκαναν οι ευρωβουλευτές κα Α.Μ. Ασημακοπούλου, κα Ε. Κουντουρά και κ. Σ. Κυμπουρόπουλος, όπως και οι βουλευτές Ο. Κεφαλογιάννη, Α. Ευθυμίου, Χ. Καφαντάρη, Γ. Φραγγίδης, Ν. Μπουντούρογλου και Γ. Λογιάδης.
Όπως διαπιστώθηκε κατά τη διάρκεια των εργασιών 10ης Συνόδου της Ελλ. HPV Εταιρείας, στην Ελλάδα, όσον αφορά στην πρόληψη του καρκίνου τραχήλου μήτρας κατά τα τελευταία 40 χρόνια, δεν παρουσιάζεται ουσιαστική ελάττωση της θνησιμότητας από την νόσο. Κατά το διάστημα αυτό, η εμβολιαστική κάλυψη μέχρι σήμερα - παρ’ όλον ότι η Πολιτεία συστήνει από το 2008 τον HPV εμβολιασμό για κορίτσια - δεν είναι ικανοποιητική, επικρατεί έλλειψη ενημέρωσης, ευαισθητοποίησης και συμμετοχής του ευρέος κοινού, απουσιάζει ένα οργανωμένο Εθνικό Πρόγραμμα Προσυμπτωματικού Ελέγχου των γυναικών και δεν γίνεται επαρκής εφαρμογή των νέων τεχνολογικών δυνατοτήτων στην καθημερινή πρακτική. Έτσι, έγιναν σαφείς οι κατευθύνσεις και οι δράσεις που απαιτούνται για την αλλαγή του υπάρχοντος υποδείγματος πρόληψης και την εφαρμογή ενός νέου, κλινικά και οικονομικά αποδοτικότερου, σύμφωνα πάντα με τις σχετικές προτάσεις και κατευθυντήριες οδηγίες του Π.Ο.Υ. και της Ε.Ε. Ιδιαίτερα, όσον αφορά στον Προσυμπτωματικό Έλεγχο, παρουσιάστηκε η πρόταση της Ελληνικής HPV Εταιρείας για έλεγχο των γυναικών από 25 έως 65 ετών με HPV DNA testing ανά 5ετία, κατ’ αντιστοιχία με τις Κατευθυντήριες Οδηγίες του Π.Ο.Υ.
Σε ειδικές Συνεδρίες παρουσιάστηκαν οι επιδόσεις ως προς την εμβολιαστική κάλυψη και η τρέχουσα πρακτική προσυμπτωματικού ελέγχου στις διάφορες χώρες του κόσμου, υψηλού, μέτριου και χαμηλού κοινωνικο-οικονομικού επιπέδου (π.χ. Ευρωπαϊκές χώρες, ΗΒ, ΗΠΑ, Καναδάς, Αυστραλία, Λατινοαμερικανικές χώρες, Κίνα, Ινδία, Ρωσία κ.ά.), με εστίαση στις ιδιαιτερότητες κάθε περιοχής, όσον αφορά στις συνθήκες ιατρικής φροντίδας, υποδομών, κοινωνικής ευαισθητοποίησης, συμμόρφωσης, πρόσβασης, ανισοτήτων κλπ. Η δυνατότητα αυτολήψης κολποτραχηλικού υλικού προς HPV test από την ίδια την γυναίκα (self-sampling) έτυχε ιδιαίτερης μνείας, ως μιας πολύ ενδιαφέρουσας και εξ ίσου αποτελεσματικής εναλλακτικής μεθόδου συμμετοχής των γυναικών στον προσυμπτωματικό έλεγχο, ιδιαίτερα για γυναίκες με δυσκολίες πρόσβασης σε Μονάδες Υγείας.
