Σήμερα, Πέμπτη 21 Μαΐου, με 440 ψήφους υπέρ, 49 κατά και 84 αποχές, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε τον εκσυγχρονισμό του νομικού πλαισίου που εφαρμόζεται για τα θύματα εγκληματικών πράξεων. Οι βασικές βελτιώσεις περιλαμβάνουν:
- ενίσχυση των δικαιωμάτων των θυμάτων στο πλαίσιο ποινικών διαδικασιών, μεταξύ άλλων μέσω της παροχής πληροφόρησης και συναισθηματικής στήριξης εντός των δικαστηρίων, με νέο δικαίωμα στην ιδιωτικότητα και στη μη κοινοποίηση προσωπικών δεδομένων του θύματος στον δράστη, παροχή νομικής συνδρομής καθ΄ όλη τη διάρκεια της δίκης για τα θύματα με ανεπαρκή μέσα και επιτάχυνση της καταβολής αποζημίωσης
- δημιουργία γραμμών βοήθειας για την παροχή πληροφοριών, στήριξης και παραπομπής σε αρμόδιες υπηρεσίες, μέσω διαδικτύου, εφαρμογών και του πανευρωπαϊκού τηλεφωνικού αριθμού 116 006
- θέσπιση της δυνατότητας ηλεκτρονικής καταγγελίας αξιόποινων πράξεων και διασφάλιση ότι πρόσωπα των οποίων η ελευθερία είναι περιορισμένη, όπως πολίτες τρίτων χωρών σε δομές που συνδέονται με τη μετανάστευση ή άτομα που διαμένουν σε ιδρύματα φροντίδας (π.χ. δομές φροντίδας ηλικιωμένων ή ατόμων με αναπηρία) θα μπορούν επίσης να καταγγέλλουν αποτελεσματικά εγκληματικές πράξεις, ενώ θα πρέπει να διευκολύνεται και η υποβολή καταγγελιών μέσω οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών
- παροχή υπηρεσιών στήριξης για θύματα με συγκεκριμένες ανάγκες, βάσει εξατομικευμένης αξιολόγησης από καταρτισμένους επαγγελματίες, καθώς και ειδικής στήριξης και πρόσβασης σε υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης για θύματα σεξουαλικής βίας, όπως επείγουσα αντισύλληψη, χορήγηση προφυλακτικής αντιρετροϊκής αγωγής (PEP) μετά από πιθανή έκθεση στον ιό HIV, εξετάσεις για σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα και πρόσβαση σε άμβλωση
- διασφάλιση των υψηλότερων δυνατών προτύπων προστασίας και στήριξης για τα παιδιά-θύματα, μέσω μιας φιλικής προς τα παιδιά και κατάλληλης για την ηλικία τους προσέγγισης, συμπεριλαμβανομένων διαφόρων υπηρεσιών (π.χ. ιατρική εξέταση, ψυχολογική υποστήριξη, καταγραφή καταθέσεων, διοικητική συνδρομή), εφόσον είναι δυνατόν, στον ίδιο χώρο.
«Ουσιαστική πρόοδος»
Η συνεισηγήτρια της Επιτροπής Δικαιωμάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων Lucia Yar (Renew, Σλοβακία) δήλωσε: «Η οδηγία αυτή σηματοδοτεί ουσιαστική πρόοδο για τα θύματα εγκλήματος, ιδίως για τα πιο ευάλωτα, όπως τα θύματα βίας και τα παιδιά. Μετατρέψαμε ένα παρωχημένο πλαίσιο σε σύγχρονη νομοθεσία που ενισχύει τα δικαιώματα των θυμάτων, βελτιώνει την προστασία τους και καλύπτει σημαντικά κενά στην πρόσβαση σε στήριξη. Σε μια περίοδο κατά την οποία ορισμένα κράτη μέλη αποδυναμώνουν τις εγγυήσεις προστασίας και τροποποιούν τους νόμους τους με τρόπους που ευνοούν τους δράστες, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στέκεται σταθερά στο πλευρό των θυμάτων. Το μήνυμά μας είναι σαφές: τα δικαιώματα των θυμάτων δεν αποτελούν δευτερεύον ζήτημα. Βρίσκονται στον πυρήνα της δικαιοσύνης».
«Ισχυρότερη προστασία»
Ο έτερος εισηγητής της Επιτροπής Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων Javier Zarzalejos (ΕΛΚ, Ισπανία) δήλωσε: «Περίπου 70 εκατομμύρια άνθρωποι σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση πέφτουν θύματα εγκληματικών πράξεων κάθε χρόνο. Με τη μεταρρύθμιση αυτή, κάνουμε ένα σημαντικό βήμα προόδου για να διασφαλίσουμε ότι τα θύματα σε ολόκληρη την Ευρώπη λαμβάνουν ισχυρότερη προστασία, καλύτερη στήριξη και ίσα δικαιώματα, μεταξύ άλλων στο ψηφιακό περιβάλλον και σε περιπτώσεις που αφορούν ιδιαίτερα ευάλωτα θύματα, όπως παιδιά που πλήττονται από σεξουαλική κακοποίηση στο διαδίκτυο».
«Ιστορική συμφωνία»
Η πρόεδρος της Επιτροπής Δικαιωμάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων Lina Galvez (Σοσιαλιστές, Ισπανία) πρόσθεσε: «Χαιρετίζουμε αυτήν την ιστορική συμφωνία, η οποία εγγυάται επίσης την πρόσβαση σε σεξουαλική και αναπαραγωγική πληροφόρηση και υγειονομική περίθαλψη για τα θύματα σεξουαλικής βίας, συμπεριλαμβανομένης της φροντίδας άμβλωσης σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο κάθε κράτους μέλους. Οι γυναίκες που πέφτουν θύματα βιασμού, σε αντίθεση με τους άνδρες, κινδυνεύουν να μείνουν έγκυες. Θα ήταν σαφώς μεροληπτικό να μην εξεταστεί το ενδεχόμενο οι γυναίκες να χρειάζονται τέτοιες υπηρεσίες σε αυτές τις ακραίες περιστάσεις. Πρόκειται για ένα σημαντικό προηγούμενο».
Τα επόμενα βήματα
Η νέα οδηγία πρέπει να εγκριθεί επίσημα και από το Συμβούλιο. Στη συνέχεια θα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ πριν τεθεί σε ισχύ. Τα κράτη μέλη θα έχουν στη διάθεσή τους 2 έτη για να την εφαρμόσουν.
