Μία νέα θεραπεία θα μπορούσε σύντομα να προστατέψει τον κόσμο από το να αναπτύξει σοβαρή COVID. Η AstraZeneca δημοσίευσε τα αποτελέσματα της 3ης φάσης των κλινικών δοκιμών. Το φάρμακο δεν έχει εγκριθεί ακόμα αλλά τα αποτελέσματα δείχνουν ότι είναι αποτελεσματικό στη μείωση της σοβαρής νόσου ή του θανάτου σε μη νοσηλευόμενους ασθενείς.
Η θεραπεία περιλαμβάνει αντισώματα, που συνήθως παράγοντα φυσικά μέσω της μόλυνσης ή τεχνητά μέσω του εμβολιασμού. Λειτουργούν αναγνωρίζοντας συγκεκριμένα κομμάτια του SARS-CoV-2 - του ιού που προκαλεί την COVID-19 - και είτε τους επιτίθενται κατευθείαν ή προσδένονται σε αυτά για να σταματήσουν τη λειτουργία του. Αφού κάνουν τη δουλειά τους, τα αντισώματα παραμένουν στο σώμα για μία χρονική περίοδο, αποτελώντας μέρος την ανοσολογικής μας μνήμης. Αν συναντήσουν ξανά τον ίδιο εχθρό, θα αναλάβουν ξανά δράση.
Η νέα θεραπεία, AZD7442, χρησιμοποιεί ειδικά αντισώματα που ονομάζεται μονοκλωνικά αντισώματα. Αυτά τα αντισώματα, παράγονται σε εργαστήριο που μιμείται τις φυσικές άμυνες του ανθρώπινου οργανισμού - σε αυτήν την περίπτωση μιμουμενα την ανοσιακλη απάντηση των ανθρώπων στην COVID. Η τεχνητή ανάπτυξη αντισωμάτων δεν είναι καινούρια τεχνική. Αυτή η τεχνολογία έχει ήδη χρησιμοποιηθεί για να θεραπεύσει πολλές ασθένειες όπως η λευχαιμία, ο λύκος και ο καρκίνος του μαστού. Για την ακρίβεια δεν είναι καν η πρώτη φορά που χρησιμοποιείται η συγκεκριμένη τεχνική για τη θεραπεία της COVID-19. Η πρώτη θεραπεία με μονοκλωνικά αντισώματα εγκρίθηκε τον Αύγουστο του 2021 στο Ηνωμένο Βασίλειο.
Μιλώντας στο conversation, η Rebecca Aicheler, Ανώτερος Λέκτορας Ανοσολογίας στο Μητροπολιτικό Πανεπιστήμιο του Κάρντιφ, αναλύει τα αποτελέσματα της κλινικής δοκιμής και τις προσδοκίες από το συγκεκριμένο φάρμακο.
Πώς δουλεύει η θεραπεία της AstraZeneca
Το AZD7442 είναι ένα κοκτέιλ 2 αντισωμάτων - tixagevimab και cilgavimab - που είναι σχεδιασμένα για να μειώσουν τη σοβαρότητα της νόσου με SARS-CoV-2. Αμφότερα τα αντισώματα προσδένονται σε διαφορετικά μέρη της πρωτεΐνης ακίδας του ιού, την οποία χρησιμοποιεί ο ιός για να μολύνει τα ανθρώπινα κύτταρα. Θεωρείται ότι αυτό το «δέσιμο» σε αυτές τις πρωτεΐνες είναι που κάνει αποτελεσματικό το φάρμακο και σταματάει τον ιό από το να μπορεί να μπει μέσα στα κύτταρα και να αναπαραχθεί.
Τα δύο μονοκλωνικά αντισώματα βασίζονται σε αντισώματα που έχουν ληφθεί από ασθενείς που επιβίωσαν της νόσου COVID. Οι επιστήμονες στην AstraZeneca πήραν δείγματα αίματος από ασθενείς και απομόνωσαν τα αναοποιητικά κύτταρα που ονομάζονται Β κύτταρα. Στη συνέχεια ανέπτυξαν περισσότερα από αυτά τα Β κύτταρα στο εργαστήριο και τα χρησιμοποίησαν για να φτιάξουν μεγάλες ποσότητες των 2 αντισωμάτων, που είχαν αναγνωρίσει ότι σημαδεύουν την πρωτεΐνη ακίδα του κορονοϊού.
Ωστόσο, η μεγάλη διαφορά ανάμεσα σε αυτό και άλλες θεραπείες βασισμένες σε αντισώματα είναι ότι στο AZD7442, τα αντισώματα έχουν τροποποιηθεί ώστε να μένουν για περισσότερο στον οργανισμό. Μελέτες για παρόμοια τροποοιημένα αντισώματα έναντι άλλων αναπνευστικών ιών έχουν δείξει ότι αυτή η προσέγγιση δίνει μακροπρόθεσμη προστασία, με τη διάρκεια τους να είναι τριπλάσια σε σχέση με τα συμβατικά αντισώματα. Στόχος είναι μία δόση του AZD7442 να μπορεί να προσφέρει προστασία για 12-18 μήνες από τη σοβαρή COVID, αν και όλοι πρέπει να δούμε πόσο πολύ θα διαρκέσει η προστασία
Πόσο καλά αποδίδει η θεραπεία;
Η φάση 3 των κλινικών δοκιμών αξιολόγησε την αποτελεσματικότητα της θεραπείας όταν δόθηκε στους ασθενείς που μολύνθηκαν με SARS-CoV-2. Η μελέτη περιλάμβανε 822 συμμετέχοντες άνω των 18 ετών. Μόλις το 13% ήταν άνω των 65 ετών αλλά το 90% είχε υποκείμενα νοσήματα, που τους έβαζαν σε μεγάλο κίνδυνο για σοβαρή COVID, όπως καρκίνο, παχυσαρκία, άσθμα, καρδιαγγειακά νοσήματα ή ασθενές ανοσοποιητικό σύστημα.
Τα αποτελέσματα των δοκιμών έδειξαν ότι από 407 άτομα που έλαβαν AZD7442, τα 18 ανέπτυξαν σοβαρή COVID ή πέθαναν, συγκριτικά με 37 από τους 425 που έλαβαν το placebo. Αυτό σημαίνει ότι όσοι έλαβαν τη θεραπεία της AZ ήταν 50% λιγότερο πιθανό να δουν την νόσο τους να επιδεινώνεται σημαντικά σε σχέση με όσους έλαβαν το placebo.
H κλινική δομική εξέτασε επίσης ασθενείς που έλαβαν θεραπεία γρήγορα, δηλαδή μέσα 5 μέρες από την έναρξη των συμπτωμάτων τους. Σε αυτό το γκρουπ, το AZD7442 μείωσε το ρίσκο σοβαρής ασθένειας ή θανάτου κατά 67%, υποστηρίζοντας ότι η πρόωρη θεραπεία με το AZD7442 παρέχει ακόμη μεγαλύτερη προστασία. Ας σημειωθεί, πάντως, ότι ακόμα αυτά τα δεδομένα, δεν έχουν επισήμως αναθεωρηθεί από άλλους επιστήμονες. Οπότε χρειάζεται προσοχή κατά την ερμηνεία τους.
Πόσο χρήσιμη μπορεί να αποδειχθεί η θεραπεία
Αυτά τα αποτελέσματα υποδεικνύουν ότι η θεραπεία της AZ μπορεί να αποτελέσει ένα χρήσιμο εργαλείο για ασθενείς με άμεση ανάγκη για ανοσία κατά της COVID, όπως εκείνοι που δεν έχουν απαντλησει καλά στα εμβόλιο ή έχουν αδύναμο ανοσοποιητικό ήταν τα άτομα που διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο. Ωστόσο, χρειάζονται περισσότερες πληροφορίες για τα χαρακτηριστικά των ασθενών που επωφελήθηκαν στις δοκιμές, για να προσδιοριστεί καλύτερα ποιοι θα μπορούν να εξυπηρετηθούν περισσότερο.
Και όταν εξετάζουμε πόσο χρήσιμο θα μπορούσε να είναι το AZD7442, είναι σημαντικό να εξετάσουμε πότε κατά τη διάρκεια της νόσου θα δοθεί η θεραπεία. Για πολλούς, η σοβαρή ασθένεια με COVID δεν προκαλείται από την αναπαραγωγή του ιού, αλλά από το ανοσοποιητικό σύστημα που «τρελαίνεται». Αυτό σημαίνει ότι για την πρόληψη σοβαρών ασθενειών, φάρμακα όπως το AZD7442 πρέπει να χορηγούνται νωρίς σε λοίμωξη, πριν ξεκινήσει η υπερβολική ανοσολογική απόκριση. Αν δοθούν πολύ αργά, είναι απίθανο να προσφέρουν πολλά οφέλη (σε αντίθεση με εκείνες που μπορούν να ελέγξουν τη φλεγμονή και την ανοσολογική υπεραντίδραση, όπως δεξαμεθαζόνη ή tocilizumab).
Αλλά ένα πράγμα που θα μπορούσε να βοηθήσει τη θεραπεία να αναπτυχθεί νωρίς κατά τη διάρκεια της μόλυνσης είναι το γεγονός ότι χρειάζεται μόνο να χορηγηθεί σε ενέσιμη μορφή, αντί να δοθεί ενδοφλεβίως. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να χορηγηθεί σε κλινική, χωρίς οι ασθενείς να χρειάζεται να έρθουν στο νοσοκομείο. Ωστόσο, οι μονοκλωνικές θεραπείες αντισωμάτων είναι διαβόητα ακριβές και το κόστος του AZD7442 δεν έχει ακόμη κυκλοφορήσει. Αυτό θα μπορούσε να είναι το μεγαλύτερο εμπόδιο για το φάρμακο που έχει μεγάλο αντίκτυπο παγκοσμίως - υποθέτοντας, φυσικά, ότι τα αποτελέσματα της φάσης 3 περάσουν τον έλεγχο των ρυθμιστικών αρχών και το φάρμακο εγκριθεί.
ΠΗΓΗ: theconversation
