Πρόκειται για μια παγκόσμια πρωτοβουλία που καλεί ανθρώπους και κοινότητες σε ολόκληρο τον κόσμο να αναγνωρίσουν τον καθοριστικό ρόλο του πλάσματος στη δημιουργία φαρμάκων ζωτικής σημασίας και να τιμήσουν τους εθελοντές δότες σε κάθε γωνιά του πλανήτη. Η φετινή πρωτοβουλία, μέσα από το μήνυμα «Το πλάσμα πολλαπλασιάζει τις δυνατότητες» (Plasma Powers Possibility), στοχεύει να αναδείξει τον κομβικό ρόλο που διαδραματίζουν τα φάρμακα από πλάσμα για την ανθρώπινη ζωή, όσο και τις ευκαιρίες που προσφέρονται στους δωρητές και την κοινότητα που δημιουργείται γύρω τους.
Παραγωγή θεραπειών για σοβαρές παθήσεις
Το πλάσμα, το οποίο είναι συστατικό του αίματος, είναι απαραίτητο για την παραγωγή θεραπειών που αντιμετωπίζουν σοβαρές παθήσεις, όπως οι ανοσοανεπάρκειες, οι διαταραχές της πήξης του αίματος, τα σοβαρά εγκαύματα και πολλές άλλες. Χρησιμοποιείται επίσης σε καθημερινές ιατρικές πράξεις, όπως οι χειρουργικές επεμβάσεις, οι τοκετοί και οι μεταμοσχεύσεις οργάνων. Η ζήτηση για φάρμακα που προέρχονται από πλάσμα συνεχίζει να αυξάνεται, με την ανάγκη για ανοσοσφαιρίνες να καταγράφει ετήσια αύξηση 6,7% σε Ευρωπαϊκό επίπεδο σύμφωνα με στοιχεία του 2023, ενώ η επιστημονική έρευνα ανακαλύπτει νέες ενδεδειγμένες χρήσεις. Με εκατοντάδες χιλιάδες ασθενείς σε όλο τον κόσμο να εξαρτώνται από αυτές τις εξειδικευμένες θεραπείες, η σημασία της δωρεάς πλάσματος είναι πιο κρίσιμη από ποτέ.
«Η καθημερινότητα των ασθενών»
Μέσα από αυτή την πρωτοβουλία, οι ίδιοι οι ασθενείς που στηρίζονται σε φάρμακα από πλάσμα και οι οικογένειές τους τονίζουν τη σημασία της εθελοντικής προσφοράς και μοιράζονται την εμπειρία τους, δηλώνοντας:
«Η καθημερινότητα των ασθενών επηρεάζεται από την δυνατότητα να έχουν σταθερή πρόσβαση στην θεραπεία τους, γεγονός που εξαρτάται από την συνεχή και επαρκή εθελοντική προσφορά πλάσματος των συνάνθρωπων μας. Μόνο χάρη σε αυτή τη σταθερότητα μπορούν να έχουν μια ζωή όσο τον δυνατόν πιο φυσιολογική, να εργάζονται, να περνούν ποιοτικό χρόνο με τις οικογένειές τους και να απολαμβάνουν απλές στιγμές που για τους περισσότερους θεωρούνται δεδομένες, ανεμπόδιστα. Χωρίς τα φάρμακα που παράγονται από πλάσμα, η ζωή τους θα ήταν πολύ πιο περιορισμένη και γεμάτη αβεβαιότητα για το αύριο. Είναι σημαντικό να ενισχύσουμε με κάθε τρόπο τη δωρεά πλάσματος, ώστε οι θεραπείες αυτές να παραμένουν διαθέσιμες για όσους τις έχουν ανάγκη. Παράλληλα, χρειαζόμαστε ένα θεσμικό πλαίσιο που θα στηρίζει την εθελοντική προσφορά και θα εξασφαλίζει ότι οι ασθενείς δεν θα βρεθούν ποτέ ξανά αντιμέτωποι με την αγωνία της έλλειψης θεραπείας. Ο τελικός μας στόχος είναι κάθε ασθενής να μπορεί να ζει με ασφάλεια, γνωρίζοντας ότι η θεραπεία του θα είναι πάντα εκεί όταν τη χρειαστεί», δηλώνει ο Σύλλογος Φίλων Ασθενών με Πρωτοπαθείς Ανοσοανεπάρκειες και Παιδιατρικής Ανοσολογίας «Αρμονία».
Για τον λόγο αυτό, οι χώρες της ΕΕ υιοθετούν, η μία μετά την άλλη, πολιτικές που θα εξασφαλίσουν την πρόσβαση της ιατροφαρμακευτικής κοινότητας στις απαραίτητες ποσότητες πλάσματος για την παραγωγή των κρίσιμων αυτών φαρμάκων, μειώνοντας την εξάρτηση της ηπείρου από τρίτες χώρες. Σήμερα, περίπου 300.000 ασθενείς στην Ευρώπη βασίζονται σε φάρμακα που προέρχονται από ανθρώπινο πλάσμα για να αντιμετωπίσουν σοβαρές, χρόνιες ή σπάνιες ασθένειες.
«Νέες χρήσεις και διαγνώσεις»
Από την πλευρά της η Μαριλένα Βράνα, Vice President Public Affairs & EU Operations Plasma Protein Therapeutics Association (PPTA Europe), δηλώνει τα εξής: «Η ζήτηση για θεραπείες από πλάσμα αυξάνεται διαρκώς, καθώς η επιστήμη ανακαλύπτει νέες χρήσεις και οι διαγνώσεις γίνονται πιο έγκαιρες και ακριβείς. Οι θεραπείες αυτές τους επιτρέπουν να ζουν μια ζωή πιο κοντά στο φυσιολογικό, ενώ χωρίς αυτές η υγεία τους θα βρισκόταν σε άμεσο κίνδυνο. Ωστόσο, η παραγωγή των φαρμάκων αυτών εξαρτάται αποκλειστικά από τη δωρεά πλάσματος από υγιείς δότες· και για να καλυφθεί η θεραπεία ενός μόνο ασθενούς μπορεί να χρειαστούν εκατοντάδες ή ακόμη και χιλιάδες δωρεές κάθε χρόνο. Γι’ αυτό είναι ζωτικής σημασίας να ενισχύσουμε την ευαισθητοποίηση και να προωθήσουμε τη δωρεά πλάσματος σε ολόκληρη την Ευρώπη».
Ακρογωνιαίος λίθος για την προσβασιμότητα
Η Διεθνής Εβδομάδα Ευαισθητοποίησης για το Πλάσμα (IPAW) υπενθυμίζει ότι η δωρεά πλάσματος δεν είναι απλώς μια πράξη αλληλεγγύης, είναι ο ακρογωνιαίος λίθος για τη διασφάλιση της πρόσβασης των ασθενών σε φάρμακα που σώζουν ζωές.
Στην Ευρώπη, χώρες όπως η Γερμανία, η Αυστρία, η Τσεχία και η Ουγγαρία έχουν ήδη δείξει τον δρόμο: μέσω ενός συνδυαστικού συστήματος συλλογής πλάσματος – από δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς – καταφέρνουν να συγκεντρώνουν το 50% του πλάσματος που συλλέγεται σήμερα στην ΕΕ. Με αυτό το μοντέλο, όχι μόνο καλύπτουν τις ανάγκες των δικών τους ασθενών, αλλά συμβάλλουν και στη θεραπεία ασθενών ολόκληρης της Ένωσης.
Στο ίδιο πνεύμα ευρωπαϊκής αλληλεγγύης, η Ελλάδα έχει τη δυνατότητα να αξιοποιήσει το δυναμικό της και να αναπτύξει ένα αντίστοιχο, σύγχρονο και αποτελεσματικό μεικτό σύστημα συλλογής πλάσματος. Με την ενίσχυση της δωρεάς πλάσματος, η χώρα μας μπορεί να ενισχύσει καθοριστικά τη διαθεσιμότητα ζωτικών θεραπειών για τους ασθενείς που τις έχουν ανάγκη, αλλά και να συμβάλει ενεργά στη συλλογική ευρωπαϊκή επάρκεια.
