Εκατομμύρια άνθρωποι παγκοσμίως τα φορούν για να προστατευτούν από το κρύο, τη ζέστη και την υπεριώδη ακτινοβολία. Ενώ χρησιμοποιούνται για αισθητικούς και πρακτικούς λόγους, ορισμένοι ανησυχούν ότι η χρήση τους μπορεί να προκαλέσει τριχόπτωση.
Η έρευνα για το θέμα είναι περιορισμένη και τα ευρήματα των μελετών ανάμεικτα. Οι περισσότεροι ερευνητές υποστηρίζουν ότι δεν προκαλεί άμεσα τριχόπτωση, συμβάλλει όμως στην εμφάνισή της και κυρίως στην επιδείνωσή της.
Καθημερινή εμπειρία για όλους
«Η απώλεια μαλλιών είναι μια καθημερινή εμπειρία όλων. Ενώ η πτώση έως 100 τριχών την ημέρα είναι φυσιολογική, υπάρχουν περιστάσεις που η τριχόπτωση είναι εντονότερη και τα μαλλιά αρχίζουν να αραιώνουν. Τις περισσότερες φορές οφείλεται σε γενετικούς λόγους, ψυχολογικές αιτίες, ορμονικές ανισορροπίες, αυτοάνοσα νοσήματα, ιατρικές παθήσεις, διατροφικές ελλείψεις και φάρμακα. Υπάρχουν όμως και περιπτώσεις που προκαλείται από λανθασμένους χειρισμούς και στυλιστικές συνήθειες», εξηγεί ο Δερματολόγος - Αφροδισιολόγος δρ Χρήστος Στάμου.
Για παράδειγμα το υπερβολικό χτένισμα/βούρτσισμα είναι επιβαρυντικό για τα άτομα που χάνουν τα μαλλιά τους εξαιτίας κάποιας πάθησης που εξασθενεί τη συγκράτηση των τριχών. Το ίδιο ισχύει για τα χτενίσματα που ασκούν υπερβολική πίεση στους θύλακες, όπως σφιχτές πλεξούδες, κότσοι και αλογοουρές. Η τριχόπτωση που οφείλεται σε αυτούς τους λόγους (μακροχρόνια ή επαναλαμβανόμενη τάση, η οποία βλάπτει τους θύλακες των τριχών) ονομάζεται αλωπεκία από έλξη.
Η χρήση καπέλου αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης αυτού του είδους της τριχόπτωσης. Για παράδειγμα, καπέλα που στερεώνονται στο κεφάλι με χτενάκια ή τσιμπιδάκια (π.χ. καπέλα νοσοκόμας ή άλλα σκληρά καπέλα εργασίας) είναι πιθανόν να προκαλέσουν αλωπεκία, η οποία είναι αναστρέψιμη στα αρχικά στάδια, αλλά με την πάροδο του χρόνου είναι πιθανόν να εξελιχθεί σε μόνιμη κατάσταση.
Γιατί τα καπέλα σχετίζονται με την τριχόπτωση;
Μια πολύ απλή εξήγηση είναι ο αριθμός των τριχών που μένουν στο καπέλο όταν αφαιρείται από το κεφάλι. Ο συσχετισμός χρήσης καπέλου και τριχόπτωσης είναι εύλογος, όμως τις περισσότερες φορές αυτές που μένουν στο καπέλο είναι μερικές από τις 50-100 τρίχες που οι περισσότεροι άνθρωποι χάνουν κάθε μέρα στο πλαίσιο του φυσιολογικού κύκλου ανάπτυξης της τρίχας. Εάν οι τρίχες δεν έχουν απομακρυνθεί για λίγες ημέρες συσσωρεύονται στο καπέλο, δίνοντας την ψευδή εντύπωση υπερβολικής τριχόπτωσης.
Ένας από τους πιο επίμονους μύθους είναι ότι τα καπέλα εμποδίζουν τη ροή του αίματος. Αλλά, σε αντίθεση με ό,τι πιστεύεται ευρέως, δεν περιορίζουν σημαντικά τη ροή του αίματος στο τριχωτό της κεφαλής όταν εφαρμόζουν κανονικά. Οι θύλακες των τριχών λαμβάνουν οξυγόνο και θρεπτικά συστατικά μέσω της κυκλοφορίας του αίματος και όχι από την επιφάνεια του τριχωτού της κεφαλής, επομένως τα καπέλα δεν μπορούν να στερήσουν τους θύλακες από ό,τι χρειάζονται.
Οι εξαιρέσεις που υπάρχουν
Ωστόσο, υπάρχουν ορισμένες εξαιρέσεις. Όταν είναι υπερβολικά στενά, φοριούνται για παρατεταμένες περιόδους ή είναι κατασκευασμένα από υλικά που παγιδεύουν τη θερμότητα και την υγρασία, μπορεί να οδηγήσουν σε παθήσεις του τριχωτού της κεφαλής, όπως η θυλακίτιδα. Αυτή η πολύ συχνή λοίμωξη του δέρματος εμφανίζεται όταν βακτήρια, ιδρώτας και λιπαρότητα συσσωρεύονται και φράζουν τους θύλακες των τριχών, οδηγώντας σε φλεγμονή και ερεθισμό του τριχωτού της κεφαλής. Η επίμονη θυλακίτιδα μπορεί να προκαλέσει ουλές, οι οποίες σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να γίνουν αιτία τριχόπτωσης. Θυλακίτιδα και σμηγματορροϊκή δερματίτιδα είναι οι δύο συχνότερες παθήσεις που μπορούν, σε ορισμένες περιπτώσεις, να επηρεάσουν την ποσότητα των μαλλιών εάν δεν αντιμετωπιστούν.
Επομένως, η πιθανότητα πρόκλησης τριχόπτωσης, λόγω της χρήσης καπέλου είναι πολύ μικρή.
«Όσοι έχουν το δίλημμα εάν πρέπει ή δεν πρέπει να φορούν καπέλο, η απάντηση είναι θετική. Ειδικά τους μήνες με έντονο ήλιο, τα καπέλα προστατεύουν από την υπεριώδη ακτινοβολία, η οποία βλάπτει τα μαλλιά και συμβάλει στην αραίωση. Πρέπει, όμως, να τηρούνται ορισμένοι κανόνες:
- να έχουν κανονική εφαρμογή και να μην σφίγγουν στο τριχωτό, για να αποφεύγεται η περιττή πίεση στα τριχοθυλάκια
- να είναι κατασκευασμένα από μαλακά, αναπνεύσιμα υλικά για να μειώνεται η τριβή - υλικά όπως το βαμβάκι και το μπαμπού είναι απαλά και ελαχιστοποιούν τον κίνδυνο ερεθισμού
- να πλένονται τακτικά για να απομακρύνονται ρύποι και ιδρώτας ώστε να μην αναπτύσσονται βακτήρια
- να φοριούνται σε καθαρά μαλλιά».
Καταλήγοντας ο δρ. Στάμου επισημαίνει τα εξής: «Εάν παρά την τήρηση αυτών των κανόνων η ποσότητα των τριχών που χάνονται καθημερινά προκαλεί ανησυχία, τότε πρέπει να διερευνηθεί ο λόγος. Αρχικά, υπερσύγχρονα εργαλεία τεκμηριώνουν και ποσοτικοποιούν ψηφιακά την τριχόπτωση με ασύλληπτη ακρίβεια και στη συνέχεια αναζητούνται οι μηχανισμοί που προκαλούν την τριχόπτωση. Η κατανόηση της αιτίας είναι ζωτικής σημασίας για την εύρεση της σωστής θεραπείας, από τις πολλές και διαφορετικές που υπάρχουν, όπως τα τοπικά ή/και συστηματικά φάρμακα και η θεραπεία PRP»..
