Ιδιαίτερα δημοφιλή στον κόσμο των παιδιών είναι τα αθλήματα και υπάρχουν πολλά που μπορούν να κάνουν. Η καθηγήτρια Φυσικής Αγωγής, Λίνα Μουστρή, έρχεται να απαντήσει στο ερώτημα ποιο είναι το καλύτερο άθλημα για το δικό σας παιδί και τι θα του προσφέρει στην ζωή του;

Ας ξεκινήσουμε όμως από το ερώτημα γιατί το παιδί πρέπει να ασχοληθεί με τον αθλητισμό. «Η ανάγκη των παιδιών για φυσική δραστηριότητα είναι έμφυτη.

Αυτό από μόνο του απαντά στο γιατί τα αθλήματα για παιδιά είναι απαραίτητα. Τα παιδιά θέλουν να κινούνται συνέχεια μέσα από το παιχνίδι τους. Να ανακαλύπτουν τις δυνατότητές τους, να δοκιμάζουν τα όριά τους, να ανταγωνίζονται τους φίλους τους.

Από την ηλικία των πέντε ετών περίπου, και καθώς η ανάπτυξη του παιδιού προχωράει, η συμμετοχή σε οργανωμένο πρόγραμμα άσκησης θα βοηθήσει το παιδί να αποκομίσει όλα τα οφέλη του αθλητισμού. Μέσα από αυτό ενισχύεται η ομαλή ψυχική, σωματική και πνευματική εξέλιξή του», αναφέρει η ειδικός και παραθέτει τα οφέλη της άσκησης.

«Πιο συγκεκριμένα η άσκηση:

• προλαμβάνει την παχυσαρκία
• ενδυναμώνει μύες και οστά
• έχει ευεργετική επίδραση στο καρδιαγγειακό και αναπνευστικό αλλά και όλα τα συστήματα του οργανισμού
• χτίζει γερό ανοσοποιητικό βάζοντας έτσι τα θεμέλια για να ένα γερό σώμα σε όλη τη διάρκεια της ζωής

Παράλληλα, τα αθλήματα για παιδιά χτίζουν χαρακτήρα και ήθος προσδίδοντας στο παιδί αρετές σπάνιες και αξιοθαύμαστες. Ο σεβασμός, η αποδοχή της ήττας, το «ευ αγωνίζεσθαι», η επιμονή, η ψυχική αντοχή, η υπέρβαση των ατομικών ορίων, το πείσμα, η θέληση, η ομαδικότητα, η εργατικότητα, η δύναμη και η αγάπη στον αθλητισμό είναι αυτά που τελικά αξίζουν περισσότερο από μια υψηλή επίδοση και μια επιτυχία.

Άλλωστε, η καλλιέργεια της ιδέας της συμμετοχής είναι το ζητούμενο και όχι του ανταγωνισμού και της νίκης», εξηγεί η ίδια.

Τι άθλημα ταιριάζει σε κάθε ηλικία;

Σύμφωνα με την καθηγήτρια, «τα παιδιά προσχολικής ηλικίας καλό είναι να συμμετέχουν σε δραστηριότητες απλές, χωρίς δύσκολους κανόνες και περίπλοκη δομή. Και αυτό διότι δεν έχουν αναπτύξει ακόμα βασικές δεξιότητες και δεν διαθέτουν καλή αντίληψη του σώματός τους. Έτσι, καλές επιλογές είναι ο χορός, το ποδήλατο, η κολύμβηση, το τρέξιμο, τα παιχνίδια με μπάλα.

Τα παιδιά του δημοτικού είναι σε θέση να ακολουθήσουν πιο πολύπλοκα προγράμματα. Έχουν τη δυνατότητα να συγκεντρωθούν στις οδηγίες του προπονητή, η νευρομυική συναρμογή έχει αναπτυχθεί και διαθέτουν καλύτερο έλεγχο του σώματός τους. Έτσι, μπορούν να ασχοληθούν με τον στίβο, τα αθλήματα της γυμναστικής, τις πολεμικές τέχνες, το ποδόσφαιρο, το μπάσκετ, το βόλεϊ, το χάντμπολ.

Σε κάθε περίπτωση, το κριτήριο επιλογής θα πρέπει να είναι τι πραγματικά αρέσει στο παιδί. Πού νιώθει ότι έχει δυνατότητες, πόσο απολαμβάνει τη συμμετοχή του και αν βγαίνει από την προπόνηση λάμποντας από χαρά. Είναι καλή ιδέα να δοθούν ερεθίσματα από διάφορα αθλήματα για παιδιά ώστε να μπορεί να συγκρίνει και να αποφασίσει έχοντας στο πλευρό του τον γονέα υποστηρικτικό και ενθαρρυντικό.

Είναι λίγα τα παιδιά που ξέρουν τι θέλουν από πολύ μικρά ή που δείχνουν ιδιαίτερο ταλέντο σε κάποιο άθλημα. Όλα τα υπόλοιπα συνήθως δοκιμάζουν διάφορες δραστηριότητες. Τα παρατάνε, ξαναγυρίζουν, ακολουθούν το άθλημα της παρέας, αυτό που δείχνει πιο συχνά η τηλεόραση και αυτό που κάνει κάποιο προβεβλημένο πρόσωπο. Τίποτα κακό και αφύσικο δεν υπάρχει σε αυτό. Αντίθετα, είναι η πιο συνηθισμένη εικόνα. Δεν σημαίνει πως το παιδί είναι αναποφάσιστο, απείθαρχο, ή οκνηρό. Μια συζήτηση βοηθάει πάντα στη κατανόηση των συναισθημάτων και των κινήτρων και μπορεί να δώσει λύσεις».

Αθλητισμός ή πρωταθλητισμός;

«Ο αθλητισμός δίνει στο παιδί όλα τα οφέλη που απορρέουν από την ενασχόληση με αυτόν χωρίς όμως την πίεση και το άγχος της επίδοσης», επισημαίνει η ειδικός και συνεχίζει ως εξής: «Σκοπός είναι η βελτίωση, η ανάπτυξη ικανοτήτων, η καλή φυσική κατάσταση. Το παιδί αποκτά νέους φίλους, κοινωνικοποιείται, υιοθετεί υγιείς συνήθειες όπως είναι η καλή διατροφή και η κίνηση που θα το ακολουθούν και στην ενήλικη ζωή Αποφεύγεις έτσι έναν επιβλαβή τρόπο ζωής που δυστυχώς χαρακτηρίζει την καθημερινότητα των παιδιών στις μέρες μας, δηλαδή την πολύωρη χρήση οθονών, το junk food και την καθιστική ζωή.

Ιδιαίτερα στην εφηβεία που τα παιδιά αλλάζουν ραγδαία και είναι εύκολο να παρασυρθούν και να οδηγηθούν σε επικίνδυνα μονοπάτια, τα αθλήματα για παιδιά μπορούν να αποτελέσουν μια άριστη διέξοδο και να τα προφυλάξουν από κακοτοπιές.

Φυσικά, όλα τα παραπάνω ισχύουν και για τον πρωταθλητισμό. Μόνο που εδώ σκοπός είναι η νίκη, το υψηλότερο σκαλί, το βάθρο. Αυτό αυξάνει την πίεση, το άγχος είναι περισσότερο, ο χρόνος που απαιτείται για τις ώρες προπόνησης είναι πολύ μεγαλύτερος. Οι απαιτήσεις των προπονητών είναι αυξανόμενες και οι θυσίες μεγάλες. Ο πρωταθλητισμός δεν είναι για όλους.

Αν όμως το ίδιο το παιδί και όχι ο γονέας ή ο προπονητής πραγματικά θέλει να ασχοληθεί με κάποιο άθλημα σε επίπεδο πρωταθλητισμού βάζοντας όλο του το πάθος, το ταλέντο και την αγάπη του σε αυτό που επέλεξε να κάνει, τότε θα δοκιμάσει μοναδικά συναισθήματα. Επιτυχίες και αποτυχίες, συγκινήσεις και εμπειρίες που δεν θα βίωνε με κανέναν άλλο τρόπο και που θα γεμίσουν περηφάνεια πρώτα το ίδιο και ύστερα όλους τους γύρω του».

Οι παγίδες που πέφτουν οι γονείς

«Ως πρώην αθλήτρια, Καθηγήτρια Φυσικής Αγωγής αλλά και ως μητέρα παιδιών που ασχολούνται με τον πρωταθλητισμό, έχω ζήσει στιγμές που με έκαναν περήφανη. Έχω ζήσει όμως και άλλες στιγμές που με έβαλαν σε σκέψεις και που θα ήθελα να μεταφέρω εδώ», λέει η κυρία Μουστρή και στη συνέχεια επισημαίνει διάφορες παγίδες στις οποίες πέφτουν οι γονείς.

«Η εικόνα γονέων που φανατίζονται στις κερκίδες των γηπέδων παροτρύνοντας τα παιδιά τους να κατατροπώσουν τον αντίπαλο με οποιοδήποτε κόστος, τι πρότυπο είναι για το παιδί; Τι σχέση έχει αυτό με την «ευγενή άμιλλα», πολύ περισσότερο όταν ο αντίπαλος είναι ένα άλλο παιδάκι;

Ο πρωταθλητισμός είναι σκληρός. Μήπως όμως μερικές φορές γίνεται σύγχυση της έννοιας της σκληραγώγησης με εκείνη της κακοποίησης; Η προπόνηση στο κρύο και στην βροχή είναι σκληραγώγηση. Η έντονη άσκηση είναι σκληραγώγηση. Και οι θυσίες επίσης. Οι αναίτιες καθημερινές φωνές των προπονητών είναι κακοποίηση. Οι χαρακτηρισμοί είναι κακοποίηση. Το καθημερινό ζύγισμα είναι επίσης κακοποίηση. Οι επιτυχίες δεν έρχονται με απαρχαιωμένες ξεπερασμένες πρακτικές αλλά είναι αποτέλεσμα επίμονης και κουραστικής δουλειάς.

Η υπερβολική πίεση πάνω στα παιδιά επειδή έχουν ταλέντο προκειμένου να φέρουν μετάλλια, έχει το αντίθετο αποτέλεσμα. Αθλητές εγκατέλειψαν πρόωρα την καριέρα τους λυγίζοντας κάτω από τις υπερβολικές απαιτήσεις του περιβάλλοντός τους. Έριξαν μαύρη πέτρα πίσω τους γιατί δεν άντεξαν την ψυχοσωματική φθορά. Ας αναρωτηθούμε: Θέλουμε ένα τοίχο γεμάτο μετάλλια ακόμα και αν το τίμημα είναι η ψυχοσωματική υγεία του παιδιού;»

«Ταλέντα και ξεχωριστή ομορφιά»

Καταλήγοντας η καθηγήτρια λέει και τα εξής: «Έχω δει με τα μάτια μου τι μπορεί να κάνει ένα παιδί όταν αφεθεί απερίσπαστο να επιλέξει και να ακολουθήσει τον δρόμο που έχει χαράξει η δική του καρδιά.

Έχω δει ταλέντα να ξεδιπλώνονται και να αναδύουν μια ξεχωριστή ομορφιά. Γιατί, τι πιο όμορφο από ένα παιδί που καλλιεργεί τα χαρίσματά του, εκφράζοντας τα βαθύτερα «θέλω» του και την αγάπη του σε αυτό που έχει επιλέξει, ακόμα και αν έχει πονέσει, απογοητευτεί, τραυματιστεί, πέσει και ξανασηκωθεί οδεύοντας προς το στόχο που το ίδιο έχει θέσει;

Γι’ αυτό, τα δάκρυα του αθλητή πάνω στο βάθρο, λάμπουν περισσότερο από το μετάλλιο που στολίζει το στήθος του».