Καταλύτες του εκσυγχρονισμού του συστήματος υγείας χαρακτήρισε την τεχνολογία και την καινοτομία ο Υφυπουργός Υγείας, Μάριος Θεμιστοκλέους από το βήμα του 27oυ Ετήσιου Economist Government Roundtable. Σε αυτή την κατεύθυνση, θα συμβάλλουν και τα δεδομένα, η επεξεργασία και δημοσιοποίησή τους, διασφαλίζοντας πως θα είναι διαθέσιμα και θα συμβάλλουν στη λήψη ορθότερων και διαφανών αποφάσεων. Απώτερος στρατηγικός στόχος, κατά τον Υφυπουργό, είναι η βελτίωση των παρεχόμενων υπηρεσιών στον πολίτη.
Νέες ψηφιακές υπηρεσίες
«Έχουμε ξεκάθαρο οδικό χάρτη για την επόμενη μέρα και αφορά στις αλλαγές που θα γίνουν με τη ψηφιοποίηση», ανέφερε ο κ. Θεμιστοκλέους.
Όπως τόνισε ο Υφυπουργός Υγείας, έχει ήδη ξεκινήσει η ψηφιοποίηση των ακτινολογικών συστημάτων, ενώ «στους επόμενους δύο μήνες ξεκινά το έργο των 140 εκατ. που θα συνδεθεί με τον ψηφιακό φάκελο και το ψηφιακό σύστημα ογκολογικών ασθενών».
Ανάμεσα στα υπό ανάπτυξη έργα είναι και η ορθότερη διαχείριση του αίματος και η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης.
«Βρισκόμαστε αυτή τη στιγμή σε συνεργασία με πολύ μεγάλα πανεπιστήμια του εξωτερικού και πολύ σύντομα θα οργανώσουμε σε μεγάλα νοσοκομεία την εισαγωγή της τεχνητής νοημοσύνης για τη διάγνωση του καρκίνου του μαστού και του πνεύμονα», ανέφερε ο κ. Θεμιστοκλέους.
Παράλληλα αναφέρθηκε και στην παραγγελιοληψία φαρμάκων και υλικών μέσω της ΕΚΑΠΥ για να υπάρχουν δεδομένα μέχρι το 2024.
«Το 2025 που θα ολοκληρωθούν [οι αλλαγές] θα δημιουργήσουν ένα εντελώς διαφορετικό οικοσύστημα στα νοσοκομεία», τόνισε.
Λίστα χειρουργείων και online
«Βρισκόμαστε πολύ κοντά στην ψηφιοποίηση της λίστας χειρουργείων και σε δύο μήνες από σήμερα, ο πολίτης θα γνωρίζει τι αναμονή υπάρχει σε κάθε νοσοκομείο και θα συμμετέχει λιγότερο ή περισσότερο στην επιλογή της θεραπείας του», ανέφερε από βήματος ο κ. Θεμιστοκλέους
Για λόγους που εκτείνονται από την έλλειψη χειρουργικών τραπεζιών και προσωπικού έως πλημμελή τήρηση της λίστας, οι αναμονές για χειρουργεία μπορεί να είναι πολύμηνες. Αυτή την εικόνα επιχειρεί να αντιστρέψει η Αριστοτέλους, όπως προβλέπει νομοθετική ρύθμιση που ψηφίστηκε πρόσφατα.
Μάλιστα, σύμφωνα με πληροφορίες, η ψηφιοποίηση της λίστας θα συνοδευτεί και από τη δημιουργία μιας ιστοσελίδας, στην οποία οι πολίτες θα βρίσκουν πληροφορίες για τους χρόνους αναμονής ανά νοσοκομείο και είδος χειρουργικής επέμβασης, ώστε να αποφασίζουν που θα απευθυνθούν. Από την τήρηση των κανόνων της λίστας εξαιρούνται τα επείγοντα περιστατικά, για τα οποία όμως θα ενημερώνεται το ψηφιακό σύστημα.
«Αυτό που θα επιτευχθεί είναι να γίνεται εκκαθάριση της λίστας από ασθενείς που στο μεταξύ ήδη έχουν χειρουργηθεί, αλλά παραμένουν σε λίστες άλλων νοσοκομείων που παράλληλα είχαν εγγραφεί», εξήγησε ο Υφυπουργός Υγείας,
«Έχουμε περιστατικά εγγραφής εδώ και τέσσερα χρόνια σε λίστες νοσοκομείων γιατί κανείς δεν πήγε να τα εκκαθαρίσει. Η φιλοσοφία είναι ότι αποκτάμε ψηφιακά δεδομένα στην Υγεία, ώστε να μπορούμε να παρέμβουμε. Να γίνουμε μια κανονική ευρωπαϊκή χώρα», πρόσθεσε.
Στην πράξη, οι λίστες χειρουργείων που είναι υποχρεωμένα να τηρούν τα νοσοκομεία θα ψηφιοποιηθούν και θα ενταχθούν σε μια πλατφόρμα, δημιουργώντας μια Ενιαία Λίστα Χειρουργείων, ώστε να διασφαλιστεί ο έλεγχος και η διαφάνεια και να μειωθούν οι αναμονές και η ταλαιπωρία για τους ασθενείς.
Το κάθε δημόσιο νοσοκομείο θα συντάσσει τη λίστα του, αλλά η διαχείριση θα είναι κεντρική. Η ΗΔΙΚΑ θα είναι η υπεύθυνη αρχή για την ψηφιοποίηση των δεδομένων των χειρουργείων από τα νοσοκομεία και τη λειτουργία του νέου συστήματος.
«Δεν αλλάζει τίποτα. Στη λίστα χειρουργείων βάζει έναν ασθενή ο ίδιος ο θεράπων χειρουργός ιατρός που τον εξέτασε και όχι κανένας νοσηλευτής», ξεκαθάρισε ο κ. Θεμιστολέους, διευκρινίζοντας πως αυτό που καταργείται είναι η χειρόγραφη εγγραφή της λίστας από τον χειρουργό.
Μάλιστα, σημείωσε ότι «η ενιαία λίστα δεν σημαίνει ότι ένας ασθενής θα μετακινηθεί σε άλλη πόλη ή θα τον χειρουργήσει κάποιος άλλος από τον θεράποντα ιατρό που έχει επιλέξει, καθώς στην χώρα μας -σε αντίθεση με άλλες χώρες- υπάρχει αυτή η δυνατότητα επιλογής νοσοκομείου και χειρουργού από έναν ασθενή και αυτό το δικαίωμα επιλογής το διατηρούμε». Συνεπώς, όπως συμπλήρωσε «και με το νέο σύστημα, δεν τίθεται και κανένας φραγμός σ’ έναν ασθενή να πάει σε ένα, δύο ή περισσότερα νοσοκομεία και να εγγραφεί στις αντίστοιχες λίστες τους».
Ezat Azem: Καινοτομία και τα εμπόδια που την καθυστερούν
Στα επιτεύγματα της καινοτομίας κατά την περίοδο της πανδημίας αναφέρθηκε ο Διευθύνων Σύμβουλος της Roche Hellas, Ezat Azem, αναδεικνύοντας τη σύνδεσή της με την υγεία, την κοινωνία και την οικονομία.
Το κόστος για την εισαγωγή μιας καινοτομίας είναι 2 με 2,5 δισ. δολάρια, αφού για κάθε φάρμακο που φθάνει στην αγορά, υπάρχουν πόσα άλλα που δεν τα κατάφεραν, τόνισε ο Διευθύνων Σύμβουλος της Roche Hellas, Ezat Azem.
Επικαλούμενος μελέτη του Πανεπιστημίου Taft, για το κόστος της έρευνας και ανάπτυξης νέων φαρμακευτικών προϊόντων, ο κ. Ezat, τόνισε τη σημασία των επαρκών κεφαλαίων και πόρων, υπενθυμίζοντας πως η καινοτομία συνδέεται με όλη την κοινωνία, καθώς συμβάλλει, μεταξύ άλλων, στη μετατροπή θανατηφόρων παθήσεων σε χρόνιες νόσους, αλλά και με την οικονομική πρόοδο.
Ο επικεφαλής της Roche Hellas μίλησε για το πρόγραμμα ΟΙΚΟΘΕΝ, μέσω του οποίου χορηγούνται ογκολογικά φάρμακα σε ασθενείς κατ’ οίκον. Όπως ανέφερε η Ελλάδα είναι μία από ελάχιστες χώρες στην Ευρώπη που φάρμακα χορηγούνται στο σπίτι του ασθενούς σε ευρεία κλίμακα.
«Η καινοτομία είναι όμως απαραίτητη σε κάθε κομμάτι της εφοδιαστικής αλυσίδας», ανέφερε και εξήγησε πως υπάρχουν παράγοντες που εμποδίζουν την πρόσβαση στην καινοτομία στη χώρα μας.
«Πρώτον είναι η έλλειψη προβλεψιμότητας. Είναι πολύ δύσκολο για μία εταιρεία να κάνει επενδύσεις και να φέρει κεφάλαια σε μια χώρα, όπου δεν διασφαλίζεται η προβλεψιμότητα», σημείωσε αναφερόμενος στην αστάθεια του επιχειρηματικού περιβάλλοντος.
«Το δεύτερο εμπόδιο σχετίζεται με τη βιωσιμότητα, λόγω του ύψους των επιστροφών που αγγίζουν το 70% συν τους φόρους», πρόσθεσε αναφερόμενος στις υποχρεωτικές επιστροφές (clawback και rebate) που καλείται να καταβάλλει η καινοτόμος φαρμακοβιομηχανία από την υπέρβαση της φαρμακευτικής δαπάνης.
Ο κ. Ezat χαρακτήρισε σημαντικό βήμα την προστασία των νοσοκομειακών φαρμάκων κόστους κάτω των 30 ευρώ, σημείωσε ότι η υπέρβαση που τους αναλογεί τελικά επιβαρύνει τα υπόλοιπα φάρμακα. Το ποσό αυτό ανήλθε στα 150 εκατ. το 2022.
«Με τα δεδομένα αυτά είναι πολύ δύσκολο να πείσουμε τα κεντρικά μας ότι μπορούμε να επενδύσουμε στην Ελλάδα και να φέρουμε νέα φάρμακα», δήλωσε.
Κ. Αθανασάκης: Η απάντηση είναι στα δεδομένα
Η καινοτόμος ιατρική είναι παράγοντας βελτίωσης της ζωής αλλά και μείωσης των δαπανών, σημείωσε ο επίκουρος καθηγητής του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, Κώστας Αθανασάκης.
Σε ό,τι αφορά την κάλυψη του κόστους των καινοτομιών, κατά τον κ. Αθανάσακη, όσες φθάνουν στην αγορά θα πρέπει να πληρώνονται βάσει μετρήσιμων αποτελεσμάτων, πλαίσιο που απαιτεί συγκεκριμένες την εφαρμογή συγκεκριμένων πολιτικών.
Πάντως, κατά τον καθηγητή, η απάντηση στην αβεβαιότητα είναι στα δεδομένα.
Ο κ. Αθανασάκης εστίασε σε δύο διαρθρωτικές αλλαγές νοοτροπίας: αφενός οι διαδικασίες λήψης αποφάσεων να προσαρμόζονται στις τοπικές απαιτήσεις και αφετέρου, να υπάρχει στρατηγικής χρησιμοποίησης των δεδομένων για την παρακολούθηση των αποτελεσμάτων, data διαθέσιμα και στην επιστημονική κοινότητα για την παραγωγή γνώσης.
