Επιστήμονες ενδέχεται να έχουν ανακαλύψει τον τρόπο με τον οποίο ο καρκίνος του παγκρέατος – γνωστός ως ο «σιωπηλός δολοφόνος» – καταφέρνει να διαφεύγει από το ανοσοποιητικό σύστημα, αλλά και πώς η παρέμβαση σε αυτόν τον μηχανισμό "κάλυψης-απόκρυψης" μπορεί να οδηγήσει σε συρρίκνωση των όγκων.

Σε πρόσφατη μελέτη, ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Wuertzburg στη Γερμανία διαπίστωσαν ότι το καρκινικό γονίδιο MYC, το οποίο προάγει την ανάπτυξη των καρκινικών κυττάρων, λειτουργεί ταυτόχρονα ως «καμουφλάζ» για τους όγκους, καταστέλλοντας τα σήματα συναγερμού που φυσιολογικά ενεργοποιούν το ανοσοποιητικό σύστημα ώστε να επιτεθεί στον καρκίνο.

Ωστόσο, όταν οι ερευνητές μπλόκαραν αυτόν τον μηχανισμό σε πειραματόζωα, παρατήρησαν εντυπωσιακή μείωση των όγκων, γεγονός που δείχνει έναν νέο τρόπο με τον οποίο ο καρκίνος μπορεί να καταστεί ορατός και ευάλωτος στις φυσικές άμυνες του οργανισμού.

«Κατάρρευση» των όγκων όταν το MYC απενεργοποιείται

Η μελέτη πραγματοποιήθηκε από την ερευνητική ομάδα KOODAC στο πλαίσιο του προγράμματος Cancer Grand Challenges, υπό την καθοδήγηση του καθηγητή Μάρτιν Άιλερς. Όπως εξήγησε ο ίδιος, «οι όγκοι στο πάγκρεας με φυσιολογική λειτουργία του MYC αυξήθηκαν σε μέγεθος κατά 24 φορές μέσα σε 28 ημέρες, ενώ οι όγκοι με ελαττωματική πρωτεΐνη MYC κατέρρευσαν την ίδια περίοδο και μειώθηκαν κατά 94% – αλλά μόνο όταν το ανοσοποιητικό σύστημα των ζώων ήταν λειτουργικό».

Το γονίδιο MYC παίζει κεντρικό ρόλο στην καρκινογένεση και, σύμφωνα με προηγούμενες έρευνες, ενεργοποιείται σε έως και 70% των ανθρώπινων καρκίνων.

Ελπίδα για νέες, πιο στοχευμένες θεραπείες

Τα ευρήματα της μελέτης ανοίγουν νέες προοπτικές για την ανάπτυξη θεραπειών που δεν θα στοχεύουν απευθείας την καταστροφή των κυττάρων, αλλά θα επιτρέπουν στο ίδιο το ανοσοποιητικό σύστημα να αναγνωρίσει και να επιτεθεί στους όγκους, χωρίς να βλάπτει υγιείς ιστούς.

Η ερευνητική ομάδα KOODAC, η οποία χρηματοδοτήθηκε το 2024, επικεντρώνεται κυρίως στους παιδικούς συμπαγείς όγκους και ήδη εργάζεται πάνω σε καινοτόμες στρατηγικές για τη στόχευση πρωτεϊνών που οδηγούν την ανάπτυξη των όγκων. Τα αποτελέσματα της παρούσας μελέτης θα αξιοποιηθούν για τον σχεδιασμό πιθανών νέων θεραπειών για καρκίνους που καθοδηγούνται από το MYC, και σε παιδιά.

Ο διευθυντής της ομάδας, δρ Ντέιβιντ Σκοτ, δήλωσε ότι «η έρευνα αυτή δείχνει πώς η αποκάλυψη των μηχανισμών με τους οποίους οι όγκοι κρύβονται από το ανοσοποιητικό μπορεί να δημιουργήσει νέες δυνατότητες θεραπείας, όχι μόνο για καρκίνους ενηλίκων αλλά και για παιδικούς καρκίνους».