Σύμφωνα με την Ελληνική Εταιρεία Παθολογικής Ανατομικής, κάθε μέρα οι Παθολογοανατόμοι επηρεάζουν σχεδόν όλες τις πτυχές της φροντίδας των ασθενών, από τη διαχείριση χρόνιων ασθενειών, όπως οι ιδιοπαθείς φλεγμονώδεις νόσοι του εντέρου, έως και την πρόληψη, τη διάγνωση και τη θεραπεία του καρκίνου.

Διαγιγνώσκουν όλους τους τύπους καλοήθων και κακοήθων αλλοιώσεων, όλων των οργάνων του ανθρώπινου οργανισμού, με μελέτη βιοπτικών (μικρών) ιστικών δειγμάτων από κάποιο όργανο ή χειρουργικών παρασκευασμάτων. Γνωρίζουμε όλοι άλλωστε, ότι οποιαδήποτε αλλοίωση εξαιρεθεί από το σώμα μας, όσο αθώα και να φαίνεται, είναι απαραίτητο να εξετασθεί ιστολογικά.

Θέτουν, λοιπόν, οι Παθολογοανατόμοι την τελική διάγνωση και σε συνεργασία με γιατρούς άλλων ειδικοτήτων, καθοδηγούν τη σωστή εξέταση, τη σωστή στιγμή, για τον κατάλληλο ασθενή, καθορίζοντας, έτσι τον καίριο ρόλο τους στην ιατρική περίθαλψη των ασθενών.

Παράλληλα με την κλασσική Παθολογική Ανατομική, στη σημερινή εποχή της μοριακής επανάστασης, ο Παθολογοανατόμος έχει γίνει ο γιατρός, που είναι υπεύθυνος για την ενσωμάτωση και ερμηνεία των μορφολογικών (ιστολογικών) ευρημάτων, σε συνδυασμό με τις μοριακές πληροφορίες. Είναι ο γιατρός, που έχοντας στα χέρια του και χειριζόμενος κατάλληλα το πολύτιμο ΥΛΙΚΟ του κάθε ασθενούς, παρέχει κρίσιμες απαντήσεις σε διαγνωστικά, προγνωστικά και προβλεπτικά ερωτήματα, κυρίως όταν πρόκειται για κακοήθη νεοπλάσματα, αποκτώντας εξέχουσα θέση στο σενάριο της εξατομικευμένης ιατρικής.

Τα σύγχρονα Παθολογοανατομικά Εργαστήρια, εκτός από τις μονάδες ανοσοϊστοχημείας εμπλουτίζονται, κατά το δυνατόν, (παρά των ελλείψεων υλικοτεχνικής υποδομής, αλλά και ειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού), με μονάδες Μοριακής Παθολογικής Ανατομικής, απαραίτητες για την τεκμηριωμένη τελική διάγνωση, αλλά και για την ανεύρεση των μοριακών αλλαγών, που θα προδικάσουν την κατάλληλη θεραπεία ακριβείας. Προοδευτικά, στο πλαίσιο εκσυγχρονισμού της ειδικότητας, τα Παθολογοανατομικά Εργαστήρια θα πρέπει να ενισχυθούν με συστήματα τεχνητής νοημοσύνης και υπολογιστές ιδιαίτερων προδιαγραφών.

Αυξανομένων των αρμοδιοτήτων μας, των ειδικών εξετάσεων που διενεργούμε, αλλά και του πλήθους των υλικών προς εξέταση, αυξάνονται και οι ανάγκες σε ειδικευμένους Παθολογοανατόμους, τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό. Αντίθετα, ο αριθμός των μάχιμων Παθολογοανατόμων ελαττώνεται, η δε έλλειψη ειδικευομένων γιατρών είναι εξαιρετικά ανησυχητική.

Με βάση το μέσο όρο των Παθολογοανατόμων / πληθυσμό στον κόσμο, η Ελλάδα χρειάζεται περί τους 450 Παθολογοανατόμους. Σήμερα, εργάζονται σε δημόσια και ιδιωτικά εργαστήρια, λιγότεροι από 340. Η φθίνουσα πορεία των αριθμών δημιουργεί σοβαρό κίνδυνο για το μέλλον της ειδικότητας και απαιτεί την προσοχή της πολιτείας και της ιατρικής κοινότητας.

Παρά των δυσοίωνων στοιχείων για την ειδικότητα της Παθολογικής Ανατομικής, όλοι εμείς οι Παθολογοανατόμοι, γιορτάζουμε μαζί με τους υπόλοιπους εργαζόμενους στα Παθολογοανατομικά Εργαστήρια: Βιολόγους, Τεχνολόγους, Παρασκευαστές και Γραμματείς, καθώς αποτελούμε μια συνεργατική ομάδα, για το καλό του ασθενούς.